Kişisel Verileri Koruma Kurumu Başkanlığı nezdinde yürütülen bir inceleme dosyası kapsamında, okul müdürü tarafından müdür odasına ses kaydı alan kamera yerleştirildiği bilgisi üzerine Kişisel Verileri Koruma Kurulu'nun 21.10.2025 tarih ve 2025/1950 sayılı kararı ile okul müdürlerinin makam odasına güvenliğin sağlanması gerekçesiyle kamera yerleştirilebilmesine imkan veren uygulamanın veya talimatın bulunup bulunmadığı ve bahse konu fiilin hukuka uygun olup olmadığına ilişkin Milli Eğitim Bakanlığı Hukuk Hizmetleri Genel Müdürlüğünden görüş ve değerlendirme talep edilmesi üzerine Milli Eğitim Bakanlığı görüş ve değerlendirmelerine ilişkin yazısıyla, kamera sistemi kurulacak alanların neler olduğu, hangi şartlarda kamera sistemi kurulması gerektiği ve okul müdür odasına kamera yerleştirilip yerleştirilemeyeceği mi? sorularını cevapladı.
Bilindiği üzere; her derece ve türdeki eğitim kurumlarına ait bina ve tesisler, çevrenin ihtiyaçlarına ve uygulanacak programların özelliklerine göre Milli Eğitim Bakanlığınca planlanır ve yaptırılır. Güvenli okullar ile eğitim-öğretimin korkudan, şiddetten ve kaygıdan uzak, öğrencilerin akademik başarısının en üst düzeye çıkarıldığı, öğrencilerin okul sevgilerinin arttırıldığı. okulda problem oluşturan kural ihlallerinin en aza indirildiği, gerek öğrencilerin, gerekse çalışanların birbirlerine karşı daha saygılı ve sorumlu davranmalarının özendirildiği, her öğrenci için özen ve kabul duygusunun hakim olduğu bir eğitim iklimi oluşması hedeflenmektedir. Belirlenen hedeflerin gerçekleştirilmesi amacıyla mevzuatta çeşitli düzenlemelere yer verilmiştir.
Milli Eğitim Bakanlığı Okul Öncesi Eğitim ve İlköğretim Kurumlan Yönetmeliğinin "Öğrenci sağlığı ve okul güvenliği" başlıklı 78'inci maddesi ile Milli Eğitim Bakanlığı Ortaöğretim Kurumları Yönetmeliğinin "Okul güvenliği" başlıklı 218'inci maddesinde güvenli okul ortamının sağlanması için her türlü eğitim ve rehberlik faaliyetlerine önem verileceği, öğrencilerin fiziki ve psikolojik şiddetten korunması için iletişim araçlarıyla kamera ve alarm sistemlerinden de yararlanılarak gerekli tedbirler alınacağı ve güvenliğin sağlanmasına yönelik personel görevlendirileceği düzenlemelerine yer verilmiştir.
30.01.2010 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanan 2010/2 Sayılı Başbakanlık Genelgesinin 5. maddesinde kamu kurum ve kuruluşlarında hizmet yürütülen mahallerin kamera ile izlenmesi uygulamalarının gözden geçirilerek; hizmetin niteliği itibariyle zorunlu güvenlik ihtiyacı ve kamu yararını gerçekleştirme amacı dışında insan onuru ve temel kişilik haklarına aykırı şekilde kamu görevlilerinin izlenmesine imkan veren uygulamaların tespit edilmesi durumunda, bu uygulamaların önüne geçilmesi hususunda gerekli tedbirler alınması talimatına yer verilmiştir.
Yukarıda bahsi geçen mevzuatın uygulanmasına ilişkin olarak Milli Eğitim Bakanlığı Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığının 04.09.2008 tarih ve 7124 sayılı yazılarında; anaokulu, anasınıfı, kreş, yuva ve diğer okul öncesi eğitim kurumlarında kameralı izleme sistemi kurulması ve uygulanması hakkında, söz konusu kurumlardaki eğitim etkinliklerinin kameralı sistemle izlenmesinin uygun olmayacağı, ancak güvenlik amacıyla öğrenim etkinlikleri yapılan bölümlerin dışında kalan yerlerin kamera ile izlenebileceği mütalaa edilmiştir.
Öte yandan: Milli Eğitim Bakanlığı Özel Öğretim Kurumları Yönetmeliğinin 11'inci maddesinin dördüncü fıkrasında "Okullarda, bahçe giriş ve bina kapıları öncelikli olmak üzere, en az on beş gün süreyle görüntü kayıtlarını depolayacak güvenlik kamera sistemi kurulur. Ancak, okul ve diğer kurumların derslik ve ders yapılan bölümler, öğretmenler odası, yönetici ve diğer çalışma/dinlenme odaları, rehberlik odası, kütüphane, spor salonu, yüzme havuzu, tuvalet lavabo, ibadethane ve benzeri birimlerin içini görecek şekilde güvenlik kameraları yerleştirilemez." düzenlemesi ile kamera sistemi kurulacak alanlar tahdidi olarak belirlenmiştir.
Diğer taraftan; 26.04.2018 tarihli ve 2018/10 sayılı Okullarda Güvenlik Önlemlerinin Alınması konulu Genelgenin (z) maddesinde; "Okul bina ve eklentilerinde, kamera ve alarm sistemlerin ilgi (h) protokolle bağlı asgari teknik gereklere uygun donatıma ve teknolojiye sahip biçimde kurulması, okul çevre ve alan güvenliğinin kamera izleme, kayıt ve takip süreçlerinin yönetilmesi" talimatı ve T.C. Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı, T.C. İçişleri Bakanlığı, T.C. Milli Eğitim Bakanlığı ve Türkiye Belediyeler Birliği Arasında 20.06.2022 tarihinde imzalanan Okullarda Güvenli Ortamın Sağlanmasına Yönelik Koruyucu ve Önleyici Tedbirlerin Artırılmasına Yönelik İş Birliği Protokolünün 8.3.8. maddesinde "Okul/kurumlarda inşaat sonrası mevcut olan fiziki eksikliklerin (binada bulunması zorunlu ve güvenliğe ilişkin olan yangın söndürme sistemi, kamera kayıt sistemi, alarm sistemi vb.) tamamlanarak eğitim-öğretime başlanması için söz konusu sistemlerin teslim alınma sürecinde oluşturulan komisyonlarda iş güvenliği uzmanları ile sivil savunma uzmanlarının görevlendirilmesini sağlar." hükmü yer almaktadır.
Okullarda kamera sistemlerinin kurulmasına dair 20.06.2022 tarihli ve 53167239 sayılı Milli Eğitim Bakanlığı Teftiş Kurulu Başkanlığı ile İçişleri Bakanlığı İç Güvenlik Stratejileri Dairesi Başkanlığı Arasında beş yıl süreli "Çocukların Eğitim Süreçlerinin Güvenliğine İlişkin Koruyucu Önleyici Hizmet ve Tedbirlerin Artırılmasına Yönelik İş Birliği Protokolü" ile Milli Eğitim Bakanlığının okul içi ve çevresine hakim alanlara kamera sisteminin kurulmasıyla yükümlü olduğu ve bu yükümlülüğün Bakanlığımız tarafından yerine getirileceği kararlaştırılmıştır.
Öte yandan; 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanununun 4'üncü maddesinde;
"Kişisel veriler, ancak bu Kanunda ve diğer kanunlarda öngörülen usul ve esaslara uygun olarak işlenebilir.
Kişisel verilerin işlenmesinde aşağıdaki ilkelere uyulması zorunludur:
a) Hukuka ve dürüstlük kurallarına uygun olma.
b) Doğru ve gerektiğinde güncel olma.
c) Belirli, açık ve meşru amaçlar için işlenme.
ç) işlendikleri amaçla bağlantılı, sınırlı ve ölçülü olma.
d) İlgili mevzuatta öngörülen veya işlendikleri amaç için gerekli olan süre kadar muhafaza edilme."
Kanun'un "Kişisel verilerin işlenme şartları" başlıklı 5'inci maddesinde yer alan;
"(1) Kişisel veriler ilgili kişinin açık rızası olmaksızın işlenemez.
(2) Aşağıdaki şartlardan birinin varlığı halinde, ilgili kişinin açık rızası aranmaksızın kişisel verilerinin işlenmesi mümkündür:
a) Kanunlarda açıkça öngörülmesi.
b) Fiili imkansızlık nedeniyle rızasını açıklayamayacak dununda bulunan veya rızasına hukuki geçerlilik tanınmayan kişinin kendisinin ya da bir başkasının hayatı veya beden bütünlüğünün korunması için zorunlu olması.
c) Bir sözleşmenin kurulması veya ifasıyla doğrudan doğruya ilgili olması kaydıyla, sözleşmenin taraflarına ait kişisel verilerin işlenmesinin gerekli olması.
ç) Veri sorumlusunun hukuki yükümlülüğünü yerine getirebilmesi için zorunlu olması.
Veri sorumlusunun hukuki yükümlülüğünü yerine getirebilmesi için zorunlu olması.d) İlgili kişinin kendisi tarafından alenileştirilmiş olması.
e) Bir hakkın tesisi, kullanılması veya korunması için veri işlemenin zorunlu olması.
f) İlgili kişinin temel hak ve özgürlüklerine zarar vermemek kaydıyla, veri sorumlusunun meşru menfaatleri için veri işlenmesinin zorunlu olması" hükümleri kişisel verilerin hangi ilke ve şartlarda işlenebileceğini belirlemiştir.
Bu bilgiler ışığında Milli Eğitim Bakanlığı Hukuk Hizmetleri Genel Müdürlüğü 02.12.2025 tarihli ve 147738589 sayılı görüş ve değerlendirme yazısında;
1-Bakanlığımızca güvenli okul ortamının sağlanması ve öğrencilerin fiziki ve psikolojik şiddetten korunması için iletişim araçlarıyla kamera ve alarm sistemlerinden de yararlanılarak gerekli tedbirler alınmaktadır. Bununla birlikte okul ve diğer kurumların derslik ve ders yapılan bölümleri, öğretmenler odası, yönetici ve diğer çalışma/dinlenme odaları, rehberlik odası, kütüphane, spor salonu, yüzme havuzu, tuvalet lavabo, ibadethane ve benzeri birimlerin içini görecek şekilde güvenlik kameraları yerleştirilemeyeceği,
2-Milli Eğitim Bakanlığı Ortaöğretim Kurumlan Yönetmeliği ile Okul Öncesi Eğitim ve İlköğretim Kurumları Yönetmeliğinde okul müdürlerinin okulun düzen ve disipliniyle ilgili her türlü tedbiri alması gerektiği; okulun öğrenci, her türlü eğitim ve öğretim, yönetim, personel, tahakkuk, taşınır mal, yazışma, eğitici ve sosyal etkinlikler, yatılılık, bursluluk, taşımalı eğitim, güvenlik, beslenme, bakım, koruma, temizlik, düzen, nöbet, halkla ilişkiler konularında verilen görevleri yerine getirme veya görevlerin yerine getirilmesini sağlama görev yetki ve sorumluluğu bulunduğu hususlarının düzenlendiği; okul müdürünün okulun diğer yönetici, öğretmen, veli ve öğrencileriyle sürekli etkileşim halinde olduğu, 6698 sayılı Kanun kapsamında, kişilere ait görüntü ve ses kayıtlarının, işlenmesi için açık rıza veya Kanun'un 5'inci maddesinde düzenlenen işleme şartlarından birinin bulunması gerektiği; bu sebeplerle kamu hizmetinin yürütüldüğü hizmet odası niteliğinde olan okul müdürü odasının ortak alan olarak değerlendirilmesine imkan bulunmadığı ve güvenlik kamerası yerleştirilmesinin uygun olmayacağı,
3-Bakanlığımızca güvenlik ihtiyacı dışında insan onuruna ve temel kişilik haklarına aykırı olacak şekilde kamu görevlilerinin izlenmesine imkan veren ve denetim aracı olabilecek şekilde müdür odasına kamera yerleştirilmesiyle ilgili herhangi bir talimat verilmediği, ayrıca konu ile ilgili olarak yaygın bir uygulama bulunmadığı;
4-Bununla birlikte; genel ve özel hayatı olumsuz etkileyecek ciddi tehditler olması halinde mahalli emniyet birimlerinin bilgisi, mülki idare amirinin onayı, kişisel verilerin işlenmesi ve muhafazasında gerekli önlemlerin alınması ve kamera bulunduğuna ilişkin uyarı ve bilgilendirmenin yapılması kaydıyla müdür odasına kamera yerleştirilebilmesinin mümkün olabileceği mütalaa edilmektedir." açıklamalarına yer verilmiştir.
İşte görüş ve değerlendirme yazısı;
Ahmet KANDEMİR