Resmi Gazete'de yayımlanan karara göre, TBMM üyeleri tarafından açılan iptal davasında, 22 Kasım 2023 tarihli ve 7474 sayılı Aile ve Gençlik Fonu Kurulması Hakkında Kanun'un 5. maddesindeki bazı ifadeler Anayasa'ya aykırı bulundu.
AYM hangi düzenlemeyi iptal etti?
İptal davasına konu olan düzenleme, Fon tarafından talep edilmesi halinde kamu kurumları ile protokol imzalanan kuruluşların "talep edilen her türlü veri ve bilgiyi Fonun belirleyeceği şekil ve süreler içinde vermekle yükümlü" olduğunu öngörüyordu.
Anayasa Mahkemesi, bu hükümde yer alan "veri ve bilgi talep edilmesi halinde" ve "talep edilen her türlü veri ve bilgiyi Fonun belirleyeceği şekil ve süreler içinde" ibarelerini Anayasa'ya aykırı bularak iptal etti.
Gerekçe: Kişisel verilerin korunması hakkı
AYM kararında, kişisel verilerin korunmasının Anayasa'nın 20. maddesi kapsamında temel bir hak olduğu hatırlatıldı. Mahkeme, bir kamu otoritesine geniş ve sınırları belirsiz veri talep yetkisi verilmesinin kanunilik ve ölçülülük ilkeleri açısından sorun oluşturduğunu vurguladı.
Kararda, kişisel verilerin korunmasına ilişkin sınırlamaların belirli, öngörülebilir ve açık kurallara dayanması gerektiği, aksi halde bireylerin haklarının yeterli güvenceden yoksun kalacağı ifade edildi.
"Her türlü veri ve bilgi" ifadesi çok geniş bulundu
Mahkeme, söz konusu hükmün kapsamının oldukça geniş olduğunu ve hangi verilerin talep edilebileceğinin açık şekilde belirlenmediğini belirtti.
AYM'ye göre bu durum, gerçek kişilere ait verilerin de geniş biçimde talep edilmesine yol açabilecek nitelikte olup, kişisel verilerin korunması bakımından yeterli güvenceleri içermiyor.
Karar 9 ay sonra yürürlüğe girecek
AYM, iptal edilen düzenlemenin yürürlüğünü Resmi Gazete'de yayımlanmasından dokuz ay sonrasına bıraktı. Mahkeme, bu süre içinde yeni bir yasal düzenleme yapılabileceğine dikkat çekti.
Karar, Aile ve Gençlik Fonu'nun veri talep yetkisi bakımından daha açık ve sınırlı bir yasal çerçeve oluşturulması gerektiğini ortaya koyması bakımından önemli bir içtihat niteliği taşıyor.