Anayasa Mahkemesi, Devlet Hava Meydanları İşletmesi (DHMİ) Genel Müdürlüğü personeline performans primi ödenmesini ve bu primden yararlanamayacak halleri düzenleyen kanun hükmünü Anayasa'ya aykırı bulmadı. 26 Şubat 2026 tarihinde oybirliğiyle alınan karar, 14 Mayıs 2026 tarihli ve 33253 sayılı Resmi Gazete'de yayımlandı.
İptal davası, 27 Mart 2025 tarihli ve 7546 sayılı Gençlik ve Spor Hizmetleri Kanunu ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun kapsamında, 132 milletvekili tarafından açılmıştı.
Performans prim sistemi nasıl işliyor?
399 sayılı KHK'ya eklenen Ek Madde 5 uyarınca DHMİ Genel Müdürlüğü personeline, Türkiye'deki sivil havalimanlarında gerçekleşen giden uçak trafiği sayısının memur aylık katsayısının yüzde 40'ıyla çarpımı sonucu bulunan tutar DHMİ performans primi olarak ödenmektedir. EUROCONTROL'ün maliyetlerini karşıladığı personele ise buna ek olarak transit geçiş yapan sivil hava araçları sayısının memur aylık katsayısının yüzde 120'siyle çarpımı oranında ayrıca prim ödenmektedir.
Prim hesaplamasında bir önceki yılın aynı ayındaki uçuş trafiği esas alınmakta; üst üste artan yıllarda ise artışa tekabül eden prim farkı, takip eden ocak ayında tek seferlik olarak ayrıca ödenmektedir.
Hangi hükümler dava konusu yapıldı?
Dava konusu hükmün iki ayrı cümlesi iptal talebine konu oldu.
Birincisi, sağlık raporu, ücretli izin, görevden uzaklaştırılma, tutuklanma ve gözaltına alınma gibi durumlara isabet eden günler için prim ödemesi yapılmayacağını düzenleyen altıncı fıkranın ikinci cümlesiydi.
İkincisi ise prim ödemelerinin usul ve esaslarının Cumhurbaşkanınca belirleneceğini öngören sekizinci fıkradaki ibareydi.
Mahkeme neden iptal talebini reddetti?
Sağlık raporu ve gözaltı gibi hallerde prim ödenmemesi meselesinde Mahkeme, söz konusu düzenlemenin mülkiyet hakkına sınırlama getirdiğini kabul etti. Ancak performans priminin, çalışmanın asıl karşılığı olan maaşa yönelik olmayıp ek ödeme niteliğinde olduğunu vurguladı. Devletin kamu çalışanlarına yönelik teşvik ve primlerin kapsam ve şartlarını belirlemede geniş takdir yetkisine sahip olduğunu belirten Mahkeme, bu düzenlemenin yalnızca fiilen çalışılmayan süreyle sınırlı tutulduğunu ve kişilere aşırı bir külfet yüklemediğini saptayarak sınırlamanın orantısız olmadığı sonucuna ulaştı.
Cumhurbaşkanlığına tanınan yetki meselesinde ise Mahkeme, maddenin birinci ve ikinci fıkralarında prim ödemesinin kapsamı, şartları ve üst sınır niteliğindeki oranların zaten kanunda belirlendiğini; üçüncü ve dördüncü fıkralarda prim hesaplama esaslarının da düzenlendiğini tespit etti. Sekizinci fıkradaki ibarenin ise bu çerçevede yalnızca görevin niteliği, önem ve sorumluluk düzeyi, personelin ünvanı, hizmet yılı gibi ölçütleri dikkate alarak ayrıntıları belirleme yetkisini yürütmeye bıraktığını, temel ilke ve çerçevenin kanunda çizildiğini vurgulayarak yasama yetkisinin devredilmezliği ve kanunla düzenleme ilkeleriyle çelişen bir yön bulunmadığına hükmetti.
Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü personeline etkisi
Kararda ayrıca Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü (SHGM) personelinin de birinci ve ikinci fıkralar kapsamındaki ödemeleri aşmamak üzere bu madde kapsamında prime tabi tutulduğu belirtildi. Mahkeme, SHGM personelinin de kamu görevlisi niteliğinde olması nedeniyle mali haklarının kanunla düzenlenmesi ilkesinin bu kurum çalışanları bakımından da geçerli olduğunu, ancak söz konusu temel ilke ve çerçevenin kanunda karşılandığını teyit etti.