Yargıtay, kontrolsüz kavşaklarda "cadde sokağa üstündür" algısının
hatalı olduğuna dikkat çekti; geçiş hakkının, yolun cadde ya da sokak olmasına
değil, aracın geldiği yöne göre belirlendiğini vurguladı.
Kontrolsüz kavşaklarda meydana gelen trafik kazalarında kusur tespiti, uygulamada
sıklıkla "caddeden gelen araç haklıdır" varsayımıyla yapılıyor. Ancak
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 57/1-c maddesi ile Yargıtay içtihatları,
bu uygulamanın mevzuata aykırı olduğunu ortaya koyuyor.
2918 sayılı Kanun ne diyor
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 57. maddesinin birinci fıkrasının
(c) bendine göre, kavşak kollarının trafik yoğunluğu bakımından farklı olduğu
trafik işaretleriyle belirlenmemişse, soldaki araç sürücüsü sağdan gelen araca
geçiş hakkı vermekle yükümlü. Düzenlemede cadde-sokak ayrımına yer verilmiyor;
ölçüt yalnızca aracın sağdan mı soldan mı geldiği.
Yargıtay kararlarına göre kontrolsüz kavşaklarda geçiş üstünlüğü nasıldır
Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin E. 2024/7278, K. 2025/14294 sayılı ve 16 Ekim
2025 tarihli kararı ile E. 2023/9902, K. 2025/1687 sayılı ve 4 Şubat 2025 tarihli
kararında, kavşak kollarının işaretle farklılaştırılmadığı durumlarda motorlu
araçlardan soldaki aracın, sağdan gelen araca geçiş hakkı vermekle yükümlü olduğu
hükme bağlandı.
Kararlarda, kontrolsüz kavşaklarda meydana gelen kazalarda caddeden kavşağa
giren aracın sokaktan gelen araca üstünlüğü bulunduğu yönündeki değerlendirmelerin
hatalı kusur oranlarına yol açtığına işaret edildi.
Hatalı uygulama kazaları artırıyor
Trafik hukukçuları, kaza tespit tutanakları ile sigorta ve TRAMER uygulamalarında
kavşağın "cadde" ya da "sokak" olarak nitelendirilmesinin
geçiş hakkını belirleyen bir unsur gibi değerlendirildiğini, bunun da kusur
oranlarının hatalı tespit edilmesine neden olduğunu belirtiyor. Yargıtay kararları
bu uygulamayı düzeltmeyi amaçlıyor.
Kural ne zaman geçerli
Kavşakta "Dur" veya "Yol Ver" levhası, ışıklı sinyalizasyon ya da trafik yoğunluğunu gösteren bir işaret bulunması halinde, öncelik bu işaretlere göre belirleniyor. Sağdan gelene yol verme kuralı, yalnızca kavşak kollarının işaretle farklılaştırılmadığı, yani kontrolsüz kavşaklar için geçerli.