14 Eylül 2026 tarihli ve 33370 sayılı Resmi Gazete'de yayımladığı yeni "Türk Gıda Kodeksi Aroma Vericiler ve Aroma Verme Özelliği Taşıyan Gıda Bileşenleri Yönetmeliğinin 5 inci maddesinde yer alan genel hükümlere eklenen yeni bir bentle, "domuz ve böcek kaynaklı aroma vericiler, aroma verme özelliği taşıyan gıda bileşenleri ve bunların üretiminde kullanılan kaynak materyaller"in gıdalarda kullanılması yasaklandı. Yasak sadece nihai aroma vericiyi değil, bu aroma vericilerin üretiminde kullanılan kaynak materyalleri de kapsıyor.
Eski yönetmelikte bu yasak var mıydı?
Hayır. 2011 tarihli önceki yönetmelikte domuz veya böcek kaynaklı aroma vericilere ilişkin herhangi bir sınırlama ya da yasak bulunmuyordu. Madde, yeni yönetmelikle birlikte mevzuata ilk kez giriyor.
Yasak neleri kapsıyor?
Yönetmeliğe göre aroma verici; gıdaya tat ve/veya koku vermek amacıyla eklenen aroma verici maddeleri, aroma verici preparatları, ısıl işlem aroma vericilerini, tütsü aroma vericilerini, aroma öncüllerini ve "diğer aroma verici" olarak tanımlanan ürünleri kapsıyor. Yeni hüküm, bu ürün gruplarının tamamının domuz veya böcek kaynaklı kaynak materyallerden üretilmesini engelliyor. Kaynak materyal, aroma vericinin veya aroma verme özelliği taşıyan gıda bileşeninin elde edildiği bitkisel, hayvansal, mikrobiyal veya mineral kökenli maddeyi ifade ediyor.
Aynı maddede yer alan diğer yeni yasaklar
5 inci maddeye eklenen diğer bentlerle:
Bu Yönetmelik kapsamındaki ürünler herhangi bir alkollü içki adıyla veya alkollü içki kategori adıyla piyasaya arz edilemeyecek.
Perakende gıda işletmelerinde tüketici talebiyle servis edilen veya ambalajlanan gıdalarda, aroma vericiler ve aroma verme özelliği taşıyan gıda bileşenleri tüketiciyi yanıltıcı şekilde kullanılamayacak.
Yürürlük ve uyum süreci
Yönetmelik yayımı tarihinde, yani 14 Eylül 2026'da yürürlüğe girdi. Geçici 1 inci madde uyarınca gıda işletmecileri, bu Yönetmelik hükümlerine 31 Aralık 2026 tarihine kadar uyum sağlamak zorunda. Bu tarihten önce piyasaya arz edilmiş ürünler ise raf ömrü sonuna kadar piyasada kalabilecek. İşletmeciler, uyum sağlayıncaya kadar yürürlükten kaldırılan 2011 tarihli yönetmelik hükümlerine tabi olmaya devam edecek.