Evde temizlik, ütü gibi işler için doğrudan bir kişi çalıştıran ve bu kişi aynı ay içinde kendisinde 10 günden az çalışan herkes, sosyal güvenlik mevzuatı gereği çalışılan günler için sigorta primi yatırmakla yükümlü. 2026 yılı için belirlenen bu günlük iş kazası ve meslek hastalığı primi sadece 22,02 TL. Aradan geçen süreçte yaşanan kazalar, bu küçük tutarın aslında ne kadar önemli bir güvenceye karşılık geldiğini gösteriyor.
Prim nasıl yatırılır, başvuru nereden yapılır
Sigorta yükümlülüğünü yerine getirmek isteyenler e-Devlet üzerinden işlem yapabiliyor. Aramaya "4A On Günden Az Süreli Ev Hizmetleri İşveren Başvuru ve Sorgulama" yazarak ilgili hizmete ulaşılabiliyor. Çalışmanın bildirilmesi ve prim ödemesinin tamamlanmasıyla süreç tamamlanmış oluyor. "Bir günlüğüne geliyor zaten" diyerek bu adımı atlamak, olası bir kaza durumunda hem çalışan hem de işveren için ciddi sonuçlar doğurabiliyor.
Yabancı uyruklu çalışanlarda bu uygulama geçerli değil
Mevzuatta dikkat çeken önemli bir istisna bulunuyor: Yabancı uyruklu çalışanlar için 10 günden az süreli çalışma uygulaması kullanılamıyor. İlgili tebliğe göre, ev hizmetlerinde 10 günden az süreyle yabancı uyruklu biri çalıştırılamıyor; bu şekilde çalıştırıldığı tespit edilen yabancı uyruklular için 10 gün ve üzeri süreyle sigortalı çalıştıran işverenlere uygulanan hükümler devreye giriyor ve çalışma gün sayısı doğrudan 30 gün olarak kabul ediliyor. Kıvanç Tatlıtuğ'un evindeki olayda çatıdan düşen kişinin Türkmenistan vatandaşı olması, bu istisnanın önemini bir kez daha ortaya koyuyor.
Sigorta yaptırmak güvenlik önlemlerinin yerine geçmiyor
Prim ödemesinin yapılmış olması, işverenin güvenlik açısından üzerine düşeni yaptığı anlamına gelmiyor. Çatı, merdiven gibi yüksekte veya riskli alanlarda yapılan işlerde temel güvenlik önlemlerinin alınması ayrı bir sorumluluk olarak kalıyor. "Primini yatırdım, gerisi beni ilgilendirmez" yaklaşımı, hem hukuki hem de vicdani açıdan yeterli görülmüyor.
Her tadilat işi bu kapsama girmiyor
Uygulamadan yararlanabilmek için işverenin gerçek kişi olması gerekiyor; şirketler ya da tüzel kişiler bu düşük prim oranından faydalanamıyor. Bu nedenle çağrılan kişinin yaptığı işin niteliği önem taşıyor: Doğrudan ev sahibinin çalıştırdığı bir gündelikçi ile bir firma üzerinden gelen usta veya işçi farklı sigorta rejimlerine tabi. Usta ya da firma çağırırken de sigorta durumunun baştan netleştirilmesi, olası bir kaza anında sorumluluğun kimde olduğunu belirsiz bırakmamak açısından önem taşıyor.