2027 yeniden değerleme oranı belli olmaya başladı:
Vergi Usul Kanunu kapsamında her yıl ilan edilen yeniden değerleme oranının 2026 yılı için yüzde 27 ile yüzde 28,5 arasında gerçekleşmesi bekleniyor. Oran, Türkiye İstatistik Kurumu'nun (TÜİK) kasım ayı başında açıklayacağı ekim ayı Yurt İçi Üretici Fiyat Endeksi (Yİ-ÜFE) verisiyle kesinleşecek. Ardından Hazine ve Maliye Bakanlığı oranı Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği ile Resmi Gazete'de ilan edecek. Belirlenen oran, 1 Ocak 2027'den itibaren pek çok vergi, harç, ceza ve maktu tutarın güncellenmesinde kullanılacak.
Yeniden değerleme oranı nasıl hesaplanıyor?
213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun mükerrer 298. maddesine göre yeniden değerleme oranı, ekim ayı itibarıyla Yİ-ÜFE'de bir önceki yılın aynı dönemine göre meydana gelen ortalama fiyat artışıdır. Uygulamada bu oran, son 12 ayın endeks ortalamasının bir önceki 12 ayın endeks ortalamasına bölünmesiyle bulunuyor.
2026 hesaplamasında iki dönem karşılaştırılacak. İlki kasım 2024 ile ekim 2025 arasındaki 12 ay, ikincisi kasım 2025 ile ekim 2026 arasındaki 12 ay. İkinci dönemin ilk 10 ayına ait veriler açıklanmış durumda. Geriye yalnızca eylül ve ekim verileri kaldı.
Aynı yöntemle yapılan hesaplama, 2025 yılı için Gelir İdaresi'nin ilan ettiği yüzde 25,49'luk oranı birebir veriyor.
Yeniden değerlemede Ağustos itibarıyla tablo netleşti
TÜİK verilerine göre Yİ-ÜFE ağustos ayında aylık yüzde 2,57, yıllık yüzde 27,95 arttı. Endeks 5.781,74 seviyesine ulaştı. 12 aylık ortalamalara göre artış ise yüzde 27,76 oldu.
Hesaplamaya giren 12 aydan 10'u belli olduğu için oranın alt sınırı da ortaya çıkmış durumda. Eylül ve ekim aylarında üretici fiyatlarında hiç artış olmasa bile yeniden değerleme oranı yüzde 27,16 olacak. Bu oran, geçen yılki yüzde 25,49'un üzerinde.
Senaryolara göre 2026 yeniden değerleme oranı
Eylül ve ekim aylarında Yİ-ÜFE'deki aylık artış oranına göre yeniden değerleme oranı şöyle şekillenecek:
Eylül ve ekim aylık Yİ-ÜFE artışı Yeniden değerleme oranı
Yüzde 0---------- Yüzde 27,16
Yüzde 1--------- Yüzde 27,51
Yüzde 2--------- Yüzde 27,85
Yüzde 2,5------- Yüzde 28,03
Yüzde 3---------- Yüzde 28,20
Son aylardaki aylık artışların yüzde 2 ile yüzde 2,6 arasında seyrettiği dikkate alındığında, oranın yüzde 27,8 ile yüzde 28,1 aralığında çıkması en olası senaryo olarak öne çıkıyor. Bu seviye, Orta Vadeli Program'da 2026 yıl sonu için öngörülen yüzde 28,4'lük TÜFE tahminine de yakın.
Son beş yılda yeniden değerleme oranı nasıl değişti?
Yeniden değerleme oranı 2022 yılında yüzde 122,93 ile rekor seviyeye çıkmıştı. Oran sonraki yıllarda kademeli olarak geriledi. 2023'te yüzde 58,46, 2024'te yüzde 43,93, 2025'te ise yüzde 25,49 olarak belirlendi. 2026'da ise dört yıllık düşüş eğiliminin sona ermesi bekleniyor.
Artışlar birbirinin üzerine eklendiği için birikimli etki de yüksek. 2022 yılında 1.000 TL olan ve yalnızca yeniden değerleme oranıyla güncellenen bir maktu tutar, 2026'da 6.380 TL'ye ulaştı. Aynı tutar, en düşük senaryoda 2027'de yaklaşık 8.113 TL, yüzde 28'lik bir oranda ise yaklaşık 8.167 TL olacak.
Yeniden değerleme oranı hangi kalemleri etkileyecek?
Yeniden değerleme oranı; Harçlar Kanunu'ndaki maktu harçlar, pasaport ve yurt dışı çıkış harcı, motorlu taşıtlar vergisi, damga vergisindeki maktu tutarlar, emlak vergisine ilişkin bazı değerler ve Vergi Usul Kanunu'ndaki usulsüzlük cezalarının güncellenmesinde esas alınıyor. Kabahatler Kanunu'nun 17. maddesi uyarınca idari para cezaları, trafik cezaları dahil, her yıl bu oranda artırılıyor. Gelir vergisi tarifesindeki dilimler ile bazı istisna ve had tutarları da bu oran dikkate alınarak belirleniyor.
Cumhurbaşkanının yetkisi
Motorlu taşıtlar vergisi, harçlar ve damga vergisi gibi bazı kalemlerde Cumhurbaşkanı, kanunlarda tanınan yetki çerçevesinde yeniden değerleme oranından farklı bir artış oranı belirleyebiliyor. Geçmiş yıllarda bu yetki zaman zaman bazı kalemlerde daha düşük artış yapılması için kullanıldı. İdari para cezalarında ise böyle bir yetki bulunmuyor. Bu cezalar ilan edilen oranda kendiliğinden artıyor.
TÜİK'in eylül ayı Yİ-ÜFE verisini ekim ayının ilk günlerinde, ekim verisini ise kasım ayının ilk günlerinde açıklaması bekleniyor. Ekim verisinin açıklanmasıyla oran kesinleşecek. Resmi ilan ise Gelir İdaresi Başkanlığı'nın kasım ayında yayımlayacağı tebliğle yapılacak.
Meta açıklama önerisi (155 karakter): 2026 yeniden değerleme oranı hesaplandı: Eylül-ekim Yİ-ÜFE sıfır gelse bile oran yüzde 27,16'nın altına düşmüyor. 2027 vergi, harç ve ceza artışları.