Brezilya'da 25 Ekim 2026'da yapılan devlet başkanlığı seçiminin ikinci turunu, İşçi Partisi (PT) adayı ve görevdeki Devlet Başkanı Luiz Inacio Lula da Silva kazandı. Brezilya Yüksek Seçim Mahkemesinin (TSE) açıkladığı kesin sonuçlara göre Lula oyların yüzde 51,79'unu, Liberal Parti (PL) adayı Senatör Flavio Bolsonaro ise yüzde 48,21'ini aldı. Kampanya boyunca İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu'nun desteğini alan ve Brezilya'nın İsrail Büyükelçiliğini Kudüs'e taşıma sözü veren Bolsonaro, sonuçları tanımayacağını açıkladı.
Brezilya seçimini kim kazandı, oylar nasıl dağıldı?
TSE verilerine göre 80 yaşındaki Lula yaklaşık 64 milyon 256 bin, 45 yaşındaki Flavio Bolsonaro ise yaklaşık 59 milyon 826 bin oy aldı. İki aday arasındaki fark 4,4 milyon oy civarında gerçekleşti.
İkinci turda oy kullanma hakkına sahip yaklaşık 158,7 milyon seçmenden 128,2 milyonu sandığa gitti. Lula, 2002, 2006 ve 2022'nin ardından dördüncü kez devlet başkanlığına seçildi ve ülkede bu makama dört kez seçilen ilk siyasetçi oldu.
İlk turdaki tablo nasıl tersine döndü?
4 Ekim 2026'daki ilk turda hiçbir aday seçilmek için gereken yüzde 50'nin üzerinde oy alamamıştı. Bu turda Flavio Bolsonaro yüzde 47,03 oyla birinci, Lula yüzde 45,16 oyla ikinci olmuş, aradaki fark yaklaşık 2,2 milyon oy olarak kaydedilmişti.
Seçim öncesi son anketler de Bolsonaro'yu önde gösteriyordu; Datafolha ve Genial/Quaest araştırmalarında Bolsonaro yüzde 51, Lula yüzde 49 oranında görünüyordu. Lula, 1989'da iki turlu sisteme geçilmesinden bu yana ilk turu ikinci sırada bitirip ikinci turu kazanan ilk aday oldu.
Netanyahu ve Trump, Bolsonaro'yu nasıl destekledi?
Netanyahu, Flavio Bolsonaro'nun adaylığının ilan edildiği 25 Temmuz 2026 tarihli Liberal Parti kurultayına video mesaj gönderdi. İsrail Başbakanı bu mesajda Bolsonaro'yu iki halk arasındaki dostluğun büyük savunucusu olarak nitelendirdi.
Netanyahu, ilk turun ardından Bolsonaro'yu telefonla arayarak tebrik etti ve ikinci tur için başarı diledi. İsrail Başbakanlık Ofisi, görüşmede Netanyahu'nun Bolsonaro'yu İsrail'e davet ettiğini duyurdu.
ABD Başkanı Donald Trump da Mayıs 2026'da Bolsonaro'yu Beyaz Saray'da ağırlamış, ilk turun ardından da sonucu "büyük zafer" olarak nitelendirmişti. Trump yönetimi, 2025'te eski Devlet Başkanı Jair Bolsonaro'nun darbe girişimi davasında mahküm edilmesine karşılık Brezilya'ya yüksek gümrük vergileri uygulamıştı.
Bolsonaro'nun Kudüs vaadi neydi?
Bloomberg Linea'nın aktardığına göre Netanyahu'nun desteği, Flavio Bolsonaro'nun Brezilya Büyükelçiliğini Tel Aviv'den Kudüs'e taşıma taahhüdünün ardından geldi. Bu talep, babası Jair Bolsonaro'nun görev döneminde de gündeme getirilmişti.
Bolsonaro ayrıca, Lula hükümeti döneminde büyük ölçüde askıya alınan İsrail ile ticari ilişkileri 2027'den itibaren tamamen yeniden başlatma sözü verdi. Latin Amerika'da Kolombiya'nın da aralarında bulunduğu bazı ülkeler son dönemde büyükelçiliklerini Kudüs'e taşımıştı.
Lula'nın İsrail ve Gazze politikası nasıl?
Lula, Şubat 2024'te İsrail'in Gazze'de soykırım yaptığını söyleyerek İsrail'in eylemlerini Hitler'in Yahudilere yönelik uygulamalarıyla karşılaştırdı. İsrail bu açıklamanın ardından Lula'yı "istenmeyen kişi" ilan etti, Brezilya da Tel Aviv Büyükelçisini istişare için geri çağırdı.
Brezilya, Mayıs 2024'te İsrail'deki büyükelçisini görevden çekti ve yerine yeni atama yapmadı. Temmuz 2025'te ise Güney Afrika'nın Uluslararası Adalet Divanında İsrail aleyhine açtığı soykırım davasına müdahil olma kararı aldı.
Ağustos 2025'te Brezilya, İsrail'in yeni büyükelçi adayı için onay vermedi. Böylece iki ülke arasındaki diplomatik temsil karşılıklı olarak büyükelçi düzeyinin altına indi.
Bolsonaro seçim sonuçlarını tanıyacak mı?
Flavio Bolsonaro, Başkent Brasilia'da yaptığı kısa konuşmada sonuçları tanımayacağını ve seçimin iptalini talep edeceğini açıkladı. Bolsonaro itirazına gerekçe olarak, seçim günü oy verme süresinin iki saat uzatılması kararını gösterdi.
Bolsonaro'nun babası Jair Bolsonaro, 2022'de Lula'ya karşı kaybettiği seçimin ardından darbe girişiminde bulunmaktan 27 yıl hapis cezasına çarptırılmıştı. Analistler, oy farkının büyüklüğü nedeniyle yeni itirazın sonucu değiştirme ihtimalini düşük görüyor.
Lula ise zafer konuşmasında Brezilya'nın kimsenin arka bahçesi olmadığını ve olmayacağını söyledi.