551 uluslararası öğrenciyle gerçekleştirilen saha çalışmasının sonuçları, Türkiye'nin
yükseköğretimde küresel çekim merkezi olma hedefinin önemli fırsatlar kadar
ciddi riskler de barındırdığını gösterdi. Araştırmaya göre öğrenciler üniversitelerin
akademik yapısından genel olarak memnun olsa da kampüs dışındaki yaşam koşulları
bu memnuniyeti büyük ölçüde gölgeliyor.
Türkiye ilk 10 hedef arasında
Rapora göre Türkiye, dünyada en çok uluslararası öğrenciye ev sahipliği yapan
8'inci ülke konumunda bulunuyor. Toplam 337 bin 119 uluslararası öğrencinin
Türkiye'yi tercih etmesinde en etkili neden yüzde 50,5 ile dini yakınlık olurken,
yüzde 46,6 ile eğitim kalitesi ikinci sırada yer aldı. Kültürel yakınlık ve
burs imkanları da tercih nedenleri arasında öne çıktı.
Akademik memnuniyet orta seviyede
Uluslararası öğrencilerin üniversitelere yönelik genel memnuniyet puanı 5 üzerinden
3,26 olarak ölçüldü. Kütüphane imkanları 3,71 puanla en yüksek memnuniyet alanı
olurken, kampüs olanakları 3,53 puan aldı. Buna karşılık staj ve kariyer imkanları
2,8 puanla en düşük memnuniyet düzeyi olarak kayıtlara geçti.
Barınma ve ayrımcılık öne çıkan sorunlar
Araştırmada öğrencilerin karşılaştığı en büyük sorunlar barınma (2,95), ayrımcılık
(2,83) ve ikamet izni işlemleri (2,75) olarak sıralandı. Her 10 öğrenciden 6'sı
Türkiye'de ayrımcılığa maruz kaldığını belirtirken, Orta Doğu kökenli öğrenciler
bu durumu en yoğun hisseden grup olarak öne çıktı.
Bu olumsuz deneyimlerin, öğrencilerin yarısından fazlasının Türkiye'de kalmak
yerine Avrupa veya Amerika gibi üçüncü ülkelere yönelmesine neden olduğu tespit
edildi.
Geri dönmeyi düşünenlerin oranı yüksek
Rapora göre uluslararası öğrencilerin yüzde 61,5'i eğitimlerini yarıda bırakıp
ülkelerine dönmeyi düşündükleri anlar yaşadı. Bu eğilimi tetikleyen başlıca
faktörler ayrımcılık, barınma sorunları ve ekonomik yetersizlikler olarak belirlendi.
Uzmanlardan çözüm önerileri
Raporun sonuç bölümünde uzmanlar, ikamet izni süreçlerinin dijitalleştirilmesi, üniversitelerde ayrımcılıkla mücadele birimlerinin kurulması ve öğrencilere "yabancı" yerine "misafir" odaklı bir yaklaşım benimsenmesi gerektiğini vurguladı. Türkiye'nin yükseköğretimde dünyanın ilk 10 destinasyonu arasında yer alma hedefinin sürdürülebilirliğinin, uluslararası öğrencilerin yaşadığı barınma ve uyum sorunlarının çözümüne bağlı olduğu ifade edildi.
MAHMUT ÖZAY