Soru : Merhabalar; Haberlerde 2008'den önce memuriyete başlayanlar ile 2008'den sonra memuriyete başlayanların emekli olduklarında alacakları maaşlar arasında büyük fark olacağını okudum. Ben 2005 yıllarında kısa bir süre ücretli öğretmenlik yaptım ve 2008 yılından sonra kadrolu öğretmenliğe atandım. Kadrolu öğretmenlikten önceki çalışmalarım ektedir. (Mebbis'ten). Burada ücretli öğretmenlikte ve Askerlikteki SGK açıklamasında emekli keseneği ödenmemiştir yazıyor. (Bunun ne anlama geldiğini anlamadım ) Acaba emekli olduğumda hangi kanuna göre değerlendirileceğim? 2008 öncesine göre mi yoksa sonrasına göre mi? Bu konuda beni aydınlatabilirseniz çok sevinirim. Saygılarımla
Mevzuat ve Değerlendirmeler:
Memurlar hakkında sosyal güvenlik uygulamalarında bugün için iki farklı sistem uygulanmaktadır. Birincisi 5434'e tabi olan memurlar, ikincisi de 5510'a tabi memurlardır.
Memurların 5434'e tabi olmasını sağlayan en önemli durum, kişilerin mutlaka 2008 yılı Ekim ayından önce memurluğa başlamış olmaları veya memurluk hizmetinden sayılan yedek subaylık, vekil öğretmenlik, fahri imamlık gibi çalışmalarının olmalarıdır. Bu şekilde çalışmaları olanlar hakkında hem emeklilik yaşı, hem aylık bağlama sisteminde tamamıyla 5434 hükümleri uygulanır.
Memurların 5510'a tabi olmasını sağlayan durum ise, kişilerin 2008 yılı Ekim ayından önce memurluk hizmeti, memurluk hizmetinden sayılan yedek subaylık, vekil öğretmenlik, fahri imamlık gibi bir hizmetlerinin bulunmamasıdır. Bu şekilde, yani ilk defa 2008 yılı Ekim ayından sonra memurluğa başlamış kişiler hem emeklilik yaşı, hem aylık bağlama sisteminde tamamıyla 5510'a tabi olur. Sadece 2008 yılı Ekim ayından öne işçi, esnaf gibi hizmetleri olanlar hakkında ise emeklilik yaş hesabında 5434, ancak aylık bağlama sisteminde 5510 uygulanır, bunda değişiklik olmaz.
Öğretmenlerin, mesleğe sözleşmeli öğretmen olarak başlamaları kişilerin 5434'e tabi olmasını sağlamaz. Sözleşmeli öğretmenlerin SGK primleri aynı işçi statüsündeymiş gibi gönderilir. Yani sigortalı olarak çalışma olarak işlem yapılır. Ve hiç kadrolu öğretmen yani memur statüsünde görev yapmadıkları sürece emeklilikleri de işçi statüsünden gerçekleşir.
5434 sayılı Kanunda emeklilik yaş grubu; 8 Eylül 1999 sonrası çalışmaya başlamış olanlardan kadın ise 58, erkek ise 60 yaştır. Emeklilik hizmetlerinin de 25 yıl olması şartı aranır.
Ücretli öğretmenlik özetle 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 4 üncü maddesinin ( A ) bendi kapsamında memur statüsünde sayılmazlar. Zira, ücretli öğretmenlik ders ücreti karşılığı çalışma şeklidir ve bu çalışma şekli Kurumların ihtiyaçlara binaen mevzuatlarda yer alan hükümlere dayanılarak yapılan bir istihdam şeklidir. Ayrıca, ücretli öğretmenlik konusunun yasal dayanağının da 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 89 uncu maddesinde yer alan
"Ders görevi:
Madde 89 - Her derecedeki eğitim ve öğretim kurumları ile Üniversite ve Akademi (Askeri Akademiler dahil), okul, kurs veya yaygın eğitim yapan kurumlarda ve benzeri kuruluşlarda öğretmen veya öğretim üyesi bulunmaması halinde öğretmenlere, öğretim üyelerine veya diğer memurlara veyahut açıktan atanacaklara ücret ile ek ders görevi verilebilir." Şeklindeki hüküm olduğunu da söyleyebiliriz.
Ayrıca, SGK Hitap da yer alan bilgiler memurlar hakkında 657 sayılı Kanun hükümleri gereği yapılması zorunlu olan intibak işlemleri ile sınırlı bilgiler olmakta, bu durum memurlar aleyhine bir durum ortaya çıkarmamaktadır.
Konularla ilgili değerlendirmelerimiz aşağıdaki adreslerimiz ziyaret edilebilir.
https://www.memurlar.net/haber/1151634/
https://www.memurlar.net/haber/1024106/
https://www.memurlar.net/haber/1154749/
https://www.memurlar.net/haber/1122234/
Açıklamalarımız bağlamında sizin için söylenebilecek durum şöyledir:
2005 yıllarında yapmış olduğunuzu belirttiğiniz ücretli öğretmenlik sizi 5434 sayılı T.C. Emekli Sandığı Kanunu kapsamına dahil etmez. Bu sürede SGK primleriniz işçi statüsünde geçmiş gibi ödenir ve bu süre 5510 sayılı Kanundaki ifadesi ile 4/a kapsamında geçen hizmet kapsamında olur.
Dolayısıyla da, memurların 5434 kapsamına dahil edilmesinde esas alınan tarih 5510 sayılı Kanunun yürürlüğe girdiği 1 Ekim 2008 tarihi olduğundan ve sizin de verdiğiniz bilgilerden 1 Ekim 2008 tarihinden sonra kadrolu öğretmenliğe başlamış olmanız ve bu tarihten önce de memuriyet bağı olan herhangi bir hizmetinizin olmadığını anladığımızdan 5510 sayılı Kanun kapsamında memur olmaktasınız. Bu nedenle de emekli aylıklarınızın hesabı tamamıyla prime esas kazançlarınıza endeksli olacağını belirtebiliriz.
Ayrıca, MEBBİS görüntüsünde yer alan bilgilerin (aynı bilgilerin SGK Hitap programında da sadece emeklilik ve intibak yönüyle olacağını değerlendirmekteyiz) emekliliğinizi olumsuz şekilde etkileyecek bir husus olmadığını, bu işlemlerin memurlar hakkında 657 sayılı Kanun hükümleri gereği yapılması zorunlu olan intibak işlemleri ile sınırlı bir işlem olduğunu da değerlendirmekteyiz.
Konu hakkında Kurumunuzdan da bilgi almanızı tavsiye etmekteyiz.