Teklifin tümü üzerinde söz alan Yeni Yol Partisi İstanbul Milletvekili Elif Esen, ailelerin en mutlu gününün bebekleriyle buluştuğu gün olduğunu vurguladı.
Bazı ülkelerde uzun süreli ücretli doğum ve babalık izni verildiğini aktaran Esen, bu ülkelerde çocuğu olanlara aylık destek sağlandığını da belirtti.
Esen, teklifle, kadınların doğum izninin 16 haftadan 24 haftaya çıkarılacağını anımsatarak, doğum izni sonrasında "Çocuğa kim bakacak?" sorusunun gündeme geleceğini söyledi.
Başka ülkelerde kreş imkanı sağlandığını ifade eden Esen, "Uzaktan ve esnek çalışma modelleri üzerine konuşmak ve geriye giden nüfus artış oranlarımızı akılcı desteklerle toparlamak zorundayız." dedi.
Teklifteki çocuklara ilişkin sosyal medya düzenlemesine de değinen Esen, yaş yasaklarının kalıcı güvenliği sağlayamayacağını savundu.
Yeni Yol Partisi Grup Başkanvekili Selçuk Özdağ, teklifin, ilgili komisyonlarda görüşülmeden Sağlık, Aile, Çalışma ve Sosyal İşler Komisyonunda kabul edildiğini söyledi.
Teklifteki sosyal medya düzenlemeleriyle ilgili milletvekillerinin bilgilendirilmediğini öne süren Özdağ, teklifteki bazı düzenlemelerin sosyal devlet ilkesini zayıflattığını savundu.
Özdağ, doğurganlık oranlarını artırmak amacıyla dar kapsamlı adımlar atıldığını belirterek, doğum izninin bir yıla çıkarılması gerektiğini kaydetti.
Teklifin toplumsal yaraları iyileştirmeyeceğini iddia eden Özdağ, teklife "hayır" oyu vereceklerini bildirdi.
- "Yaş doğrulamanın e-Devlet üzerinden yapılmasını savunuyoruz"
İYİ Parti Ankara Milletvekili Ahmet Eşref Fakıbaba, sosyal yardımların güçlendirilmesini olumlu bulduklarını ifade etti.
Teklifte, destekten yararlanma koşulları ve gelir kriterlerinin düzenlenmemesinin eksiklik olduğunu dile getiren Fakıbaba, çocuklara yönelik sosyal medya düzenlemesinde yaş doğrulamada belirsizlikler olduğunu savundu.
Fakıbaba, "15 yaşın altındaki çocuklar için yaş doğrulama yetkisinin sosyal ağ sağlayıcılarına verilmesi yerine bu doğrulamanın e-Devlet üzerinden yapılmasını savunuyoruz." dedi.
Aile hekimleri ve aile sağlığı merkezi çalışanlarının yaşadığı doğum izni ve genel izin sorunlarına da değinen Fakıbaba, "Kanun teklifinde aile hekimleri ve ASM'de çalışan sağlık çalışanlarının da doğum izninden faydalanmasını istedik ve bununla ilgili olarak Komisyon çalışmalarında yeni madde ihdasında bulunduk ama maalesef kabul edilmedi. Bugün burada tekrar çağrıda bulunuyoruz, bu düzenleme Genel Kurul aşamasında mutlaka düzeltilmelidir. ASM'de çalışan, yeni doğum yapmış bir annenin maaşından kesinti yapılacağı kaygısıyla çalışmak zorunda bırakılmaması gerekir." değerlendirmesinde bulundu.
- "Teklif, uluslararası sözleşmelerle uyum göstermektedir"
MHP Bursa Milletvekili Fevzi Zırhlıoğlu, çocukların, kadınların, yaşlıların ve engellilerin korunmasının sosyal devletin varlık sebebi olduğunu vurguladı.
Dünyanın teknolojik devrimin ortasında bulunduğunu söyleyen Zırhlıoğlu, sosyal medyanın sosyal bariyerleri ortadan kaldırdığını dile getirdi.
Fevzi Zırhlıoğlu, Türkiye'de yaklaşık 63 milyon kişinin sosyal medya kullandığına dikkati çekti.
Zırhlıoğlu, sosyal medya kullanımının aile içi yüz yüze iletişimi azalttığını, aynı çatı altında yaşayan bireylerin birbirine yabancılaştığını kaydetti.
Çocukları korumanın milletin geleceğini tahkim etmek anlamına geldiğinin altını çizen Zırhlıoğlu, şunları ifade etti:
"Teklifle getirilen düzenlemeler, dijital dünyada çocuklarımız için sıfır tolerans dönemini başlatmaktadır. 15 yaşını doldurmamış çocuklara sosyal ağ sağlayıcılar tarafından hizmet sunulması hükmen önlenecektir. Sosyal ağ sağlayıcılarına yaş doğrulama sistemini kurma yükümlülüğü getirilecektir. 15 yaş üstüne ise yetişkin içeriklerden tamamen arınmış güvenli alanlar oluşturulacaktır. Sosyal medya bağımlılığı sadece zaman kaybı değildir. Yapılan bilimsel çalışmalar bu bağımlılığın derin kişilik bozukluklarıyla beslendiğini kanıtlamaktadır."
Darülaceze'nin hizmet ağını genişlettiğini belirten Zırhlıoğlu, düzenlemeyle Darülaceze'nin küresel ölçekte de çalışma yürüteceğini söyledi.
Teklifle, çalışan kadınların doğum izinlerinin uzatılacağını hatırlatan Zırhlıoğlu, çocuğun gelişim ve bakım süresinin desteklenmesinin amaçlandığını dile getirdi.
Zırhlıoğlu, "Teklif, uluslararası sözleşmelerle uyum göstermektedir. Amacımız, dezavantajlı grupların yaşam kalitesini yükseltmek, aile yapımızı her türlü erozyona karşı korumak, siber dünyanın karanlık dehlizlerinde hiçbir evladımızı yalnız bırakmamaktır." değerlendirmesinde bulundu.
- "Bütçeden sosyal hizmetlere yeterli pay ayrılmamaktadır"
DEM Parti Ağrı Milletvekili Heval Bozdağ, teklifin, bütüncül yaklaşımdan uzak, tarafların görüşleri alınmadan hazırlandığını savundu.
Gıda enflasyonunun arttığını söyleyen Bozdağ, vatandaşların beslenme ve barınmaya ihtiyacını karşılayamadığını öne sürdü.
Teklifte, doğum izninin artırılmasına ilişkin düzenlemenin yer aldığını anımsatan Bozdağ, doğum iznindeki 8 haftalık ek süreyi desteklediklerini, kadın istihdamını güvence altına alacak kamusal teşviklerin güçlendirilmesi gerektiğini belirtti.
Bozdağ, bakım yükünün toplumsal bir mesele olduğuna işaret ederek, kamu kreşlerinin yaygınlaştırılmasını istedi.
Teklifteki çocuklarla ilgili düzenlemeleri yeterli bulmadıklarını dile getiren Bozdağ, "Bütçeden sosyal hizmetlere yeterli pay ayrılmamaktadır." diye konuştu.
Heval Bozdağ, 15 yaş altındaki çocuklara sosyal medyayı yasaklamanın, bilgiye erişimi engellemek olduğunu savundu.
DEM Parti Kocaeli Milletvekili Ömer Faruk Gergerlioğlu, engellilerin sorunlarının çözülemediğini ileri sürdü.
Engelli ve bakım aylığının yeterli olmadığını dile getiren Gergerlioğlu, bu konuda yasa teklifi hazırlanmasını önerdi.
Gergerlioğlu, "Sosyal hukuk devletinde kamusal kreş hakkı vardır. Türkiye'de böyle bir şey yok." ifadesini kullandı.
- "Sadece doğum izni sürelerini artırmak yeterli değildir"
CHP Ankara Milletvekili Aylin Yaman, Darülaceze'nin köklü kurumlar arasında yer aldığını belirtti.
Darülaceze'nin Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığına bağlı olduğunu hatırlatan Yaman, teklifle, Darülaceze'nin, ülke geneline ve yurt dışına yaygınlaştırılmak istendiğini söyledi.
Doğum izni süresinin teklifle artırılacağını anımsatan Yaman, şunları kaydetti:
"Doğum izninin 24 haftaya çıkarılması tıbben ve sosyal olarak doğru bir yaklaşımdır. İzin süresinin artması, anne bebek etkileşimi, emzirme süreleri, annenin toparlanma ihtiyacı ve yeni düzeninin kurulabilmesi açısından değerlidir. Öte yandan bakım sürecini sadece anne üzerinden değerlendiren yaklaşım devam etmektedir. Babalar için izindeki 5 günlük artış konuyu anne üzerinde yoğunlaştırmaktadır. Kamuya ait kreş sayılarında anlamlı artış olmaz iken sadece doğum izni sürelerini artırmak yeterli değildir. İzin sürelerindeki artışın daha fazla istihdam sorunları yaratacağı aşikardır. Bu nedenle izin süreleri artırılırken eş zamanlı olarak Hazine'den işverene prim desteği gibi istihdamı teşvik edecek modeller de sunulmalıdır."
CHP İzmir Milletvekili Ahmet Tuncay Özkan, çocukların oyun lobilerinden korunması gerektiğini belirtti.
Medya okuryazarlığının teklife eklenmesini isteyen Özkan, "Oyun lobisine esir düştüler. Bir çocuk feryat ediyor, 'beni kurtarın' diyor. TBMM'de bizler onların temsilcisi olarak bir adım atamıyoruz. Bant daraltmayı kaldırdınız, yerine getirdiğiniz bütünlüğü kaldıran kanun teklifi." şeklinde konuştu.
Şahsı adına konuşan CHP Samsun Milletvekili Murat Çan, teklifin acelece yasalaştırılmak istendiğini savundu.
İktidarın vatandaşın gündemi dışındaki konularda olan teklifleri TBMM'ye getirdiğini söyleyen Çan, teklifin "torba kanun" niteliğinde olduğunu, farklı konuları içerdiğini ve düzenlemelerin yeterli incelenmediğini iddia etti.
- "Babalık iznini de 5 günden 10 güne çıkarıyoruz"
Teklifin ilk imza sahiplerinden AK Parti Düzce Milletvekili Ercan Öztürk, teklifin ailenin güçlendirilmesi başta olmak üzere çok sayıda hedefi içerdiğini söyledi.
Teklifle, Darülaceze'ye yapılan nakdi bağışların vergi matrahından indirilmesinin sağlanacağını aktaran Öztürk, Darülaceze'nin yurt dışında da hizmet verebileceğini anlattı.
Öztürk, aile kurumunun ciddi dönüşümler yaşadığının altını çizerek, sözlerini şöyle sürdürdü:
"Kadın çalışanların doğum izni süresini 24 haftaya çıkarıyoruz. Düzenleme bebeğin en kritik dönemi olan ilk aylarında anne şefkatinden mahrum kalmamasını hedeflemektedir. Bu hak, sadece memurları değil, işçileri, askerleri, emniyet teşkilatımızı da kapsayacaktır. Babalık iznini de 5 günden 10 güne çıkarıyoruz. Aileyi güçlendirmek, toplumun bağışıklığını artırmaktır. Ailesi güçlü olanın toplumu diri, toplumu diri olanın devleti kavi olur."
Dijital dünyanın çocuklar için ciddi riskler barındırdığını belirten Öztürk, "Siber zorbalık, aldatıcı reklamlar çocuklarımızı tehdit etmektedir. Teklifle, 15 yaşını doldurmamış çocuklara sosyal medya hizmeti sunulmayacak." dedi.
Düzenlemelerle güçlü sosyal devlet yapısı oluşturmayı amaçladıklarını vurgulayan Öztürk, atılacak adımların yarınları daha da sağlamlaştıracağını sözlerine ekledi.
Kanun teklifinin tümü üzerindeki görüşmelerin tamamlanmasının ardından TBMM Başkanvekili Tekin Bingöl, birleşime ara verdi.
Aranın ardından komisyonun yerini almaması üzerine Bingöl, birleşimi yarın saat 14.00'te toplanmak üzere kapattı.