Türkiye'de gayrimenkul alım satımında yaşanan mağduriyetlerin önüne geçmek amacıyla Ticaret Bakanlığı önemli bir adım attı. Taşınmaz Ticareti Hakkında Yönetmelik'e eklenen Ek Madde 1 ile taşınmaz satışlarında güvenli ödeme sistemi kullanımı yasal zorunluluk haline getirildi.
Araç Satışında Test Edildi, Sıra Gayrimenkulde
Bu uygulama Türkiye için yeni değil. 27 Ağustos 2024 tarihli ve 32645 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Motorlu Kara Taşıtlarının Ticareti Hakkında Yönetmelik ile ikinci el araç satışlarında güvenli ödeme sistemi zorunlu hale getirilmişti. Buna göre işletmeler için zorunluluk 27 Ağustos 2024'te, diğer gerçek ve tüzel kişiler için ise 27 Eylül 2024'te başlamıştı.
Sistemin temel amacı; nakit taşıma, sahte para riski ve satış sonrası paranın gönderilmemesi gibi dolandırıcılık vakalarını önlemekti. Araç güvenli ödeme sisteminde araç bedeli, mülkiyetle eş zamanlı el değiştirmekteydi. Araç satışlarında başarıyla uygulanan bu model, artık taşınmaz sektörüne de taşındı.
Ev Satışında Sistem Nasıl İşleyecek?
Yeni düzenlemeye göre taşınmaz satışlarında ödemenin nakit, havale veya elektronik fon transferi gibi yöntemlerle yapılması halinde satış bedeli, mülkiyet devri ile paranın eş zamanlı gerçekleşmesini sağlayacak özel bir ödeme sistemi üzerinden aktarılacak. Bu yapı sayesinde alıcı parayı göndermeden tapuyu alamayacak, satıcı ise tapuyu devretmeden parasını alamayacak.
Kredi Kullananlar İçin Farklı Kural
Satış bedelinin bir kısmının banka veya finansman şirketleri tarafından kredilendirilmesi durumunda ödeme sistemi yalnızca kredi dışında kalan tutar için uygulanacak. Kredi tutarına karşılık gelen kısım ise mevcut bankacılık kanalları üzerinden yürütülecek.
Kullanım Ücreti (Eft) Satıcıdan Kesilecek
Sistem üzerinden yapılan her işlem için bir kullanım bedeli alınacak. Bu bedel, satıcıya aktarılan taşınmaz satış tutarından otomatik olarak mahsup edilecek.
İki Bakanlık Ortak Komisyon Kuracak
Sistemin etkin biçimde yönetilmesi amacıyla Ticaret Bakanlığı ile Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı'nın ilgili birim temsilcilerinden oluşan ortak bir komisyon kurulacak. Komisyon teknik sorunları takip edecek ve çözüm önerileri geliştirecek.
Ev satışında Güvenli Ödeme Sistemi Zorunluluğu 1 Temmuz 2026'da Başlıyor
Yönetmeliğe eklenen geçici hükme göre 1 Temmuz 2026 tarihine kadar yapılacak taşınmaz satışlarında ödeme sisteminin kullanımı zorunlu değil. Bakanlık bu süreyi gerektiğinde üç aya kadar uzatabilecek. Sistemin ayrıntılı usul ve esasları Bakanlık tarafından belirlenerek resmi internet sitesinde ilan edilecek.