CHP Karabük Milletvekili Cevdet Akay, enflasyonun TÜİK'in açıkladığı rakamlardan daha yukarıda olduğunu savunarak, en düşük emekli aylığının 23 bin 552 liraya çıkarılmasının kabul edilemeyeceğini söyledi. Bu rakam üzerinde bir düzenleme yapılması gerektiğini belirten Akay, "Biz hesaplamalara ve önceki tekliflere göre baktığımız zaman net asgari ücretin de 45 bin 800 lira olması gerektiğini ve en düşük emekli aylığının da bu tutara endekslenmesini bir kez daha buradan vurguluyoruz." dedi.
Yılbaşından bu yana en düşük emekli aylığında 3 bin 552 liralık bir erimeden bahseden Akay, "Siz bu kaybı şu anda sadece telafi ediyorsunuz, refah payı vermiyorsunuz. Ortalama emekli aylığı da 24 bin 200 lira civarında. Şimdi, en düşük emekli aylığı ile ortalama emekli aylıklarının tabanda birleşmeye doğru gittiğini görüyoruz, bu da çok vahim bir durum. Çalışanlar ile emekliler arasındaki uçurum zaten giderek artmıştı, burada da artarak devam ediyor." değerlendirmesinde bulundu.
Akay, bütçenin borç, faiz yükü ve kur farkı giderleriyle boğuştuğunu, bu nedenle ekonomik düzenlemelere ihtiyaç duyulduğunu savundu.
DEM Parti Antalya Milletvekili Hakkı Saruhan Oluç, teklifle, emekli maaşının 20 bin liradan 23 bin 552 liraya çıkarılmasının, emeklinin maruz bırakıldığı "yoksullaşma sürecini" ortadan kaldıran bir adım olmadığını savundu.
"Bu mevcut sefalet koşullarının devam ettiğini gösteren bir adım oluyor, maalesef durum böyle." diyen Oluç, emeklilerin sorunlarına ilişkin "gerçekçi adım atılmadığını" öne sürdü.
TÜİK'in hesapladığı enflasyonun "gerçekçi bir oran olmadığı" yönünde iddialarda bulunan Oluç, "TÜİK yöneticileri yaptıkları enflasyon oranı açıklamalarıyla ağır vebal altındadır. Özellikle aralık ve haziran aylarında yaptıkları açıklamalar için bu söylediğim geçerlidir." dedi.
Emeklilerin yüzde 60'ına yakınının "açlık sınırı"nın altında maaş aldığını savunan Oluç, "Burada yapılan düzenlemeyle emeklilerin ihtiyaçlarına cevap verilmiş olmuyor ve bu konuda bizim çok köklü, ciddi bir itirazımız var." diye konuştu.
Oluç, İşsizlik Fonu'na yönelik de eleştirilerde bulunarak, fonun "sermaye gruplarının lehine" kullanıldığını ileri sürdü.
"Yapmayalım, bu devlete hizmet etmiş insanları bu hale getirmeyelim"
İYİ Parti Genel Başkan Yardımcısı ve Samsun Milletvekili Erhan Usta, teklifteki PTT'ye yönelik düzenlemelere tepki gösterdi.
En düşük emekli maaşı alanların sayısının 5 milyonun üzerinde bulunduğunu belirten Usta, "Açlık sınırının altında 5 milyon kişiye emekli maaşı veriyoruz, en düşük emekli maaşı var. Bu, kabul edilebilir bir şey değil." dedi.
Çalışan ve emekliler arasındaki makasın "çok açıldığı" yönünde değerlendirme yapan Usta, "Yapmayalım, bu devlete hizmet etmiş insanları bu hale getirmeyelim. Eğer bu adamlar çaldıysa zamanında bunların zaten bu emekli maaşına ihtiyacı yok arkadaşlar, dürüst insan bu emekli maaşına ihtiyacı var ve biz çok dürüstlerini de biliyoruz." diye konuştu.
Prim yatırmayanların maaşlarında yüksek artışlar olduğunu, prim yatıranların ise mağduriyet yaşadığını öne süren Usta, "Bir ekonomide bu kadar yolsuzluk olursa şimdi gelirsiz, bütün faturayı emeklinin üzerine yıkarsınız. 'Emekli sabretsin, emekli tahammül etsin, emekli beklesin'. Olmaz böyle bir şey, böyle bir şey kabul edilemez." ifadelerini kullandı.
Usta'nın "yolsuzluk" ifadesine AK Parti İzmir Milletvekili Yaşar Kırkpınar ile Uşak Milletvekili İsmail Güneş tepki gösterdi. Bu konu üzerine kısa bir süre tartışma yaşanmasının ardından Usta, konuşmasına devam etti.
Teklifle imalat sektörüne teşvik ve destek programlarının uygulanmasının sürdürülmesinin doğru bir karar olduğunu kaydeden Usta, "Bir kısım arkadaşlardan farklı düşünüyorum, bence turizmde de konaklama tesislerinde ciddi sıkıntı var, mayıs-aralık dönemi için oranın desteklenmesinin de ben doğru bir karar olduğunu düşünüyorum ama buradaki yanlış, bunun işsizlik sigortası fonundan yapılmasıdır." değerlendirmesinde bulundu.
Yeni Yol Partisi Adana Milletvekili Sadullah Kısacık, birbiriyle doğrudan bağlantısı bulunmayan düzenlemelerin bir arada görüşülmesinin doğru olmadığını savundu.
Sinema sektörünün desteklenmesine yönelik teklife değinen Kısacık, şu ifadeleri kullandı:
"Sinema ve dizilerimizdeki ahlaki altyapının gittikçe dibe vurduğunu görüyorum. Hatta, mesela, ben Kore dizilerini izledim, tamamen konu odaklı ama bizdeki dizlere baktığınız zaman fitne fücur var, fuhuş var, her şey var yani. Ben başka ülkelerde bu kadar görmüyorum; bir konu var orada, bir konu işleniyor ama bizde hep böyle çarpık ilişkiler vesaire. İlk önce biz, destek aktarmadan önce, şu ahlaki altyapıyı bir düzeltelim, Allah rızası için düzeltelim, bakın, Allah rızası için düzeltelim."
Teklifle, PTT istihdam rejiminin yeniden düzenlendiğini söyleyen Kısacık, "PTT burada personel rejiminde köklü bir değişikliğe gidiyor ama burada bakın beklentimiz şudur, PTT, personeline vefalı olmalı. 'Ben bu düzenlemeyi yapıyorum' deyip de PTT personeline 'başının çaresine bak' dememeli." diye konuştu.
Kısacık, en düşük emekli aylığının yükseltilmesi için üzerinde durulan 23 bin 552 lira rakamını konuşmanın "utanç nedeni" olduğunu dile getirerek, "Açlık sınırının altında emekliye maaş vermek zulümdür." dedi.
"Farklı statüde personel istihdamı sadece PTT için değil Türkiye'de tüm kamuda sorun"
MHP Genel Başkan Yardımcısı ve İstanbul Milletvekili İsmail Faruk Aksu, aydınlatma giderlerinin yükünün belediyelerin üzerinde olduğunu, buna yönelik devlet katkısının yeniden düzenlenmesinin olumlu bir durum olduğunu anlattı.
Turizm sektörüne yönelik istihdam desteğine ilişkin düzenlemenin önemine vurgu yapan Aksu, "Bununla beraber acentelerin de TÜRSAB aracılığıyla aynı destekten istifade etmek, yararlanmak gibi talepleri var. Bu süre içerisinde bunların da değerlendirilmesinin faydalı olacağını düşünüyoruz." dedi.
Aksu, teklifte PTT'ye yönelik düzenlemelere ilişkin şu değerlendirmelerde bulundu:
"Kuşkusuz aynı kurum içerisinde farklı statüde personel istihdamı sadece PTT için değil Türkiye'de tüm kamuda sorun oluşturan, özellikle de ücret adaleti bakımından hep dile getirdiğimiz meselelerden bir tanesi. Ancak burada kaygımız şudur, önemli olan, burada sonuç itibarıyla bir kamu hizmeti verilmeye devam ediliyor. Bu bilinçle, çalışanların mağdur edilmemesi, emeklilik açısından, sendikalaşmaları açısından yine kamudaki gibi, memurlarda olduğu gibi bu sürecin devam etmesini sağlamak. Burada kanuni bir düzenleme gerekiyorsa onu eklemek, gerekmiyorsa da ikincil düzenlemelerle yani daha sonra yapılacak personel yönetmeliğiyle bunları muhkem bir şekilde dercetmek önemli diye düşünüyoruz. Bu anlamda da ilgili bakanlığımızın ve kurumlarımızın duyarlı, en az bizim kadar duyarlı olduklarının da farkındayız."
En düşük emekli aylığının artırılmasını içeren maddeyi değerlendiren Aksu, "Biz MHP olarak emeklilerimizin refahının daha da artırılmasını, tüm toplum kesimleriyle beraber 17 milyonu bulan emeklilerimizin aylıklarının asgari refah seviyesinde onlara geçim imkanı sağlayacak bir seviyeye çıkarılmasını istiyoruz. Bu amaçla önümüzdeki günlerde bazı çalışmaların yapılması gerektiğini de buradan ifade etmek istiyoruz." ifadelerini kullandı.
"Emeklilerimizin daha fazla artışlarla refah seviyelerini yükseltilmesini istiyoruz"
AK Parti İzmir Milletvekili Yaşar Kırkpınar, kanun teklifiyle kamu kurumlarında daire başkanı gibi üst düzey yönetici olabilmek için gereken süreyi 5 yıldan 10 yıla çıkararak tecrübe şartı aranacağını söyledi.
Düzenlemeyle, sinema sektörüne desteklerin hızlanması ve bu kapsamda sürekli hale getirilmesinin amaçlandığını dile getiren Kırkpınar, "Bu doğrultuda, sinema desteklerinin Bakanlığın döner sermayesine dahil edilecek, ayrıca internetteki dizi ve film sitelerinin net satış gelirlerinden kesilen yüzde 2'lik paylarında başvuru ücretleri doğrudan bu döner sermaye hesabına aktarılacaktır." dedi.
Teklifle, aday sürücü belgelerinin iptal şartı olan 75 ceza puanının aşılması, 0,2 promil üzeri alkol kullanımı ve belirli ihlallerin 3 kez tekrarlanması durumlarının doğrudan kanun metnine eklendiğini anlatan Kırkpınar, "Buna ek olarak ayrıca drift yapma ve makas atma gibi trafiği tehlikeye sokacak suçlarda aday sürücü belgelerinin tamamen iptal edilmesi gibi bir kanun maddesi düzenliyoruz." diye konuştu.
Kırkpınar, hava sahasına girmesi uygun görülmeyen uçakların engellenmesi ya da girenlerin hava sahasından çıkarılmasına yönelik önleme talimatlarının kapsamının netleştirildiğini belirtti.
Düzenlemeyle, imalat sanayisinde çalışanların korunması ve istihdamın artırılmasına yönelik İşsizlik Sigortası Fonu'ndan karşılanan sigortalı başı teşvik programının süresinin uzatılacağını kaydeden Kırkpınar, "Özellikle bölgemizde ve dünyada yaşanan ekonomik krizden etkilenen bu sektörlerimize ekonomi programımızın uygunluğu çerçevesinde desteklerimizi sürdürüyoruz." dedi.
Teklifle, dijital yayın platformları ile internet üzerinden ücretli veya koşullu erişim sağlayan medya hizmet sağlayıcılarının yıllık net satışlarının yüzde 2'sinin sinema desteklerine aktarılması zorunlu hale getirileceğini vurgulayan Kırkpınar, "Bu sayede elde edilen gelirlerin yeniden yerli içerik üretimine dönmesi ve sinema sektörünün desteklenmesi adına kullanılacak bir düzenleme getiriyoruz." diye konuştu.
Kırkpınar, en düşük emekli aylığına ilişkin düzenlemeyi içeren maddeye ilişkin, şu ifadeleri kullandı:
"Emeklilere ve hak sahiplerine dosya bazında ödenen en düşük emekli maaşı tutarını burada açıklanan TÜİK'in verilerine göre değerlendirmemizi yaparak burada bir artış sağlıyoruz. Tabii ki bizler de emeklilerimizin bu artıştan daha fazla artışlarla refah seviyelerini yükseltilmesini istiyoruz, arzu ediyoruz ama buradaki gerek bölgenin gerekse dünyanın gerekse ülkemizin ekonomik şartları ve koşulları göz önünde bulundurularak bu değerlendirmeyi yaptık."
Komisyonda, teklifin tümü üzerindeki görüşmelerin tamamlanmasının ardından maddelerin görüşülmesine geçildi.