MHP Genel Başkanı Devlet Bahçeli, Türkgün gazetesine verdiği röportajda partisinin hazırladığı "100 İl, 1000 İlçe Projesi"ne ilişkin değerlendirmelerde bulundu. Projenin Türkiye'nin değişen ihtiyaçları doğrultusunda idari yapının yeniden ele alınmasını hedeflediğini belirten Bahçeli, çalışma kapsamında 19 yeni il ve 78 yeni ilçe kurulmasının öngörüldüğünü bildirdi.
OBJEKTİF KRİTERLER DİKKATE ALINACAK
İl statüsüne yükseltilmesi planlanan ilçelerin belirlenmesinde farklı ölçütlerin birlikte değerlendirileceğini kaydeden Bahçeli, "Milliyetçi Hareket Partisi olarak hazırladığımız projeyle 19 yeni il ve 78 yeni ilçe kurulmasını öngörüyoruz. Nüfus, gelişme potansiyeli, coğrafi durumu, hizmete erişimde yaşanan sıkıntılar, stratejik konumu gibi objektif kriterler dikkate alınarak belirlenen ilçelerin il statüsüne çıkarılmasını hedefliyoruz" dedi. Bu çerçevede yalnızca nüfus büyüklüğünün değil, ilçelerin gelecekteki gelişme kapasitesinin, coğrafi koşullarının ve bulundukları konumun da değerlendirmeye alınacağını belirten Bahçeli, kamu hizmetlerinin daha etkin sunulmasının projenin temel hedefleri arasında yer aldığını ortaya koydu. Böylece idari yapılanmanın ülkenin mevcut ihtiyaçları kadar gelecekteki gelişim süreciyle de uyumlu hale getirilmesi amaçlanıyor.
SON KARARI TBMM VERECEK
İl olacak ilçelerin belirlenmesinde tek taraflı veya keyfi bir karar mekanizmasının işletilmeyeceğini vurgulayan Bahçeli, sürecin ilgili kamu kurumlarının değerlendirmeleri ve ortak mutabakatıyla yürütüleceğini ifade etti. Bahçeli, "Kuşkusuz il yapılacak ilçeler, nihayetinde il olma potansiyeli taşıyan ilçelerimiz arasından, devletimizin ilgili kurumlarının belirlenen nesnel ölçütler doğrultusunda ortaya koyacağı mutabakatla TBMM tarafından belirlenecektir" diye konuştu.
TÜRK VE TÜRKİYE YÜZYILI'NIN İDARİ VİZYONU
Projenin toplumsal huzur ve istikrar hedefleriyle de bağlantılı olduğunu kaydeden Bahçeli, "Bu düzenlemeler, 'Terörsüz Türkiye' süreciyle beraber huzur, istikrar ve refah istikametinde yeniden oluşturulmaya çalışılan iklimin kalıcı olması açısından da önem arz etmektedir" ifadelerini kullandı.
"100 İl ve 1000 İlçe Projesi"nin yalnızca idari ve ekonomik ihtiyaçlara cevap vermeyi amaçlamadığını belirten Bahçeli, çalışmanın Türkiye'nin gelecek hedefleri açısından da önem taşıdığını vurguladı. Bahçeli, projenin kapsamını şu sözlerle anlattı:
"100 İl ve 1000 İlçe Projesi sadece iktisadi, sosyal, beşeri ve benzeri ihtiyaçlardan mürekkep değil, aynı zamanda Türk ve Türkiye Yüzyılı kapsamında büyüyen, gelişen ve ilerleyen Türkiye'nin istikbal hamlesidir. Projemiz, Türk ve Türkiye Yüzyılı'nın idari vizyonudur."
MHP lideri Bahçeli çalışmayı dayandırdığı ilkeleri ilişkin soruya şunları sölyedi:
-Tabi ki: Türkiye'nin idari yapılanması, ülkenin nüfus ve yerleşim düzeninde meydana gelen değişimler, ekonomik faaliyetlerin bölgesel dağılımı, ulaşım imkanlarının gelişmesi ve vatandaşların kamu hizmetlerine erişim ihtiyaçları doğrultusunda zaman içerisinde yeniden değerlendirilmesi gereken dinamik bir yapıya sahiptir. Nüfus hareketleri, kentleşme eğilimleri, ekonomik faaliyetlerin belirli merkezlerde yoğunlaşması ve bazı ilçelerin zaman içerisinde çevre yerleşimlere de hizmet sunan bölgesel merkezler haline gelmesi, mevcut mülki idari yapılanmasının günün şartları doğrultusunda ele alınmasını gerekli kılmaktadır.
Bu kapsamda, Türkiye'de değişen demografik, ekonomik ve sosyal yapıya uygun bir mülki idari yapılanmanın oluşturulması; kamu hizmetlerinin vatandaşlara daha yakın, hızlı, etkin ve kesintisiz biçimde ulaştırılması, yerel kalkınma odaklarının güçlendirilmesi ve bölgesel hizmet kapasitesinin artırılması bakımından önem taşımaktadır. Kamu yönetiminin temel amaçlarından biri olan hizmetlerin vatandaşlara mümkün olan en yakın noktadan ve en etkin biçimde sunulması ilkesi, nüfusu ve ekonomik kapasitesi belirli bir seviyeye ulaşmış, çevresindeki yerleşimlerle güçlü ekonomik ve sosyal ilişkiler kurmuş bu yönüyle bölgesel merkez niteliği kazanmış ilçelerin idari statülerinin yeniden değerlendirilmesini gerektirmektedir.
Türkiye Cumhuriyeti'nin idari yapısı, Cumhuriyetin ilanından bu yana nüfus artışı, ekonomik dinamikler, teknolojik gelişmeler ve idari ihtiyaçlar doğrultusunda değişim geçirmiş; il sayısı, zaman içerisinde stratejik kararlar ve toplumsal taleplerle 81'e yükseltilmiştir.
"100 il 1000 ilçe" vizyonumuz; Türkiye'nin ikinci yüzyılına girerken devlet yönetiminin rasyonelleştirilmesini, yerel yönetimlerin etkinliğinin artırılmasını ve kamu hizmetlerinin vatandaşın ayağına daha hızlı ulaştırılmasını hedefleyen kapsamlı bir idareyi geliştirme sürecinin parçası olarak değerlendirilebilecektir.
Türkiye'nin mülki idare yapısının yeniden şekillendirilmesi fikri, bunlarla birlikte esasen Türk devletinin kudretli geleceğine dönük bir büyüme stratejisidir.
Bu çerçevede önemle vurgulamak isterim: İl statüsüne kavuşturulması öngörülen ilçelerin değerlendirilmesinde yalnızca nüfus büyüklüğü ve mevcut ekonomik kapasitesi esas alınmamış; nüfus yapısı ve gelişme eğilimi, kentleşme düzeyi, ulaşım olanakları, mevcut il merkezlerine uzaklık, çevre yerleşimlerle kurduğu ekonomik ve sosyal ilişkiler, gelişme potansiyeli, tarihi ve kültürel önemi, sınır güvenliği, stratejik yapısı, bölgesel hizmet merkezi olma niteliği ve kamu hizmetlerinin vatandaşlara etkin biçimde ulaştırılabilmesi gibi ölçütler ile "Türk ve Türkiye Yüzyılı" hedefi birlikte dikkate alınmıştır.
Ekonomik faaliyetlerin yoğunlaştığı, sanayi, ticaret, tarım veya turizm bakımından bölgesel önem taşıyan ilçelerin daha güçlü bir idari yapıya kavuşturulması; yatırım süreçlerinin kolaylaştırılmasına, istihdam imkanlarının artırılmasına, yerel potansiyelin harekete geçirilmesine ve bölgesel kalkınmanın desteklenmesine katkı sağlayacaktır. Kamu kurum ve kuruluşlarının taşra teşkilatının ilgili bölgede daha bütüncül biçimde yapılanması, karar alma ve uygulama süreçlerinin yerelleşmesi, nitelikli kamu hizmetlerinin daha erişilebilir olması ve mevcut il merkezleri üzerindeki idari ve hizmet yükünün dengelenmesi amaçlanmaktadır.
Önerilen idari yapılanma, mülki idarede hantallığın giderilmesine ve bölgesel kalkınma odaklarının güçlendirilmesine, kamu hizmetlerinin planlanması ve uygulanmasında yerel ihtiyaçların daha doğru tespit edilmesine ayrıca devletin merkezi yönetim kapasitesi ile yerel yönetim dinamikleri arasındaki dengenin yeniden kurulmasına katkı sağlayacaktır.
Düzenlemenin bir diğer önemli amacı da mevcut il merkezleri ile ilçeler arasındaki hizmet sunumu ve idari kapasite dengesinin güçlendirilmesidir.
Nüfusu ve ekonomik faaliyetleri hızla artan ilçelerin mevcut il merkezlerine olan bağımlılığının azaltılması, karar alma süreçlerinin hizmet sunulan nüfusa yaklaştırılması ve kamu hizmetlerinin daha kısa idari ve coğrafi mesafeler üzerinden yürütülmesi, vatandaş memnuniyetinin ve kamu hizmetlerinin etkinliğinin artırılmasını mümkün kılacaktır.
Öngörülen düzenlemeyle nihai hedef, Türkiye'nin değişen nüfus ve yerleşim yapısına, ekonomik faaliyetlerin bölgesel dağılımına ve vatandaşların kamu hizmetlerine hızlı, etkin ve kesintisiz erişim ihtiyaçlarına uygun; yerel kalkınma kapasitesini güçlendiren, ekonomik ve sosyal merkezlerin idari sorumlulukları ile potansiyelleri arasında daha güçlü bir uyum oluşturan çağdaş bir mülki idari yapılanmanın tesis edilmesidir.
Belirtilen gerekçelerle merkezi idare ile merkezi idarenin taşra teşkilatının, mahalli idarelerin ve bunlara ilişkin mevzuat ile insan gücü politikalarının bütüncül ve eşgüdüm içinde değerlendirilerek düzenlenmesi gerekmektedir. Bu amaca yönelik önemli bir adımın il ve ilçe teşkilatlanmasının günümüz ihtiyaçları doğrultusunda yeniden planlanması olduğunu değerlendiriyoruz.
Tekraren ifade etmek isterim ki: Milliyetçi Hareket Partisi olarak Cumhuriyetimizin 100'ncü yılına ithafen önceki yıllarda kamuoyuna sunduğumuz "100 İl, 1000 İlçe Projesi", bu anlayışın somut bir tezahürüdür. Aradan geçen zamanda ortaya çıkan demografik ve ekonomik gelişmeler, şehirleşme eğilimleri ve hizmet sunumundaki yeni ihtiyaçlar, söz konusu önerimizin isabetini ortaya koymuştur.
Projenin hayata geçmesiyle kamu hizmetleri vatandaşlara coğrafi olarak daha yakın noktalardan sunulabilecek; eğitim, sağlık, güvenlik ve sosyal hizmetler başta olmak üzere temel kamu hizmetlerinde kalite ve erişilebilirlik, etkinlik ve verimlilik artacak; idari koordinasyon güçlenecek ve vatandaş memnuniyeti önemli ölçüde yükselecektir.
Özellikle coğrafi yakınlığın sağlanması, kamu yönetiminin temel ilkelerinden biri olan devlet-vatandaş ilişkisini daha sağlıklı bir zemine taşıyacaktır.
Bu süreçte ölçek ekonomisi de esas olacak şekilde yeni kurulan illere bağlı yahut mevcut illere bağlı ancak ilçe olmayan yerler de ilçe yapılacaktır.
İL OLABİLECEK İLÇELER HANGİLERİ?
-Bu ilkeler doğrultusunda il olmasını öngördüğünüz ilçeler hangileridir.
-Türk devletinin kudretli geleceğine dönük büyüme stratejisi doğrultusunda, nüfusla birlikte üretim, ulaşım, enerji, tarım, lojistik, bölgesel kalkınma, sınır ve jeopolitik konumu ve stratejik unsurlar gibi kriterler dikkate alındığında bize göre il olabilecek 19 ilçe şunlar olabilecektir:
Şunu da ifade etmekte yarar vardır:
Bu çalışma bir son değildir.
Birçok ilçemiz özellikle de nüfusu 100 binin üzerinde olanlar esasen il olmak arzusundadır.
Bununla birlikte sadece nüfusa bağlı kalmadan, diğer objektif kriterler de esas alındığında ve yüz il ölçüsünde, bugün itibariyle il olabilecek ilçeler belirlenmiştir.
İlerleyen dönemde şüphesiz yeni iller yine kurulabilecektir.
Bu yetki ilgili kurumların çalışma ve görüşleri doğrultusunda Türkiye Büyük Millet Meclisinin yasama iradesine bağlıdır.
Bu anlayışla belirlenen il olabilecek ilçeler şunlardır:
İç Anadolu Bölgesi'nde Polatlı ve Konya Ereğli.
Karadeniz Bölgesi'nde Ünye, Vezirköprü ve Zonguldak Ereğli.
Doğu Anadolu Bölgesi'nde Erciş, Doğubeyazıt ve Ahlat.
Güneydoğu Anadolu Bölgesi'nde Ergani, Midyat ve Siverek.
Akdeniz Bölgesi'nde Elbistan, Kozan, Alanya ve Tarsus.
Ege Bölgesi'nde Fethiye ve Akhisar.
Marmara Bölgesi'nde Lüleburgaz ve Bandırma.
Diğer yandan kurulması hedeflenen 78 ilçe, yapılacak il düzeyindeki detaylı çalışmalar doğrultusunda önerilen illere bağlı, yahut mevcut iller kapsamında da oluşturulabilecektir.