Memurlara yapılan ek ödemeyi düzenleyen iki madde, Anayasa Mahkemesi'nin (AYM) 11 Kasım 2026 tarihli Genel Kurul gündemine girdi. Ankara Bölge İdare Mahkemesi 11. İdari Dava Dairesi, 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin ek 9 ve ek 40. maddeleri için üç ayrı itiraz başvurusunda bulundu. Aynı gündemde, emekli ikramiyesini kıdem tazminatı şartına bağlayan kurala yönelik iki yeni itiraz da ilk incelemede ele alınacak.
Ek ödeme ve ilave ödeme için üç ayrı başvuru
Ankara Bölge İdare Mahkemesi 11. İdari Dava Dairesinin başvuruları gündemin 11, 12 ve 13. sıralarında yer alıyor ve E.2026/269, E.2026/270 ile E.2026/271 esas numaralarını taşıyor. Başvurular 375 sayılı KHK'nin iki maddesini hedef alıyor.
Ek 9. madde, 11 Ekim 2011 tarihli ve 666 sayılı KHK ile eklendi. Madde, aylıklarını 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu ile 2914 sayılı Yükseköğretim Personel Kanunu'na göre alan personele, 399 sayılı KHK'ye ekli (II) sayılı Cetvel'e dahil pozisyonlardaki sözleşmeli personele, subay, astsubay, uzman jandarma ve uzman erbaşlara ek ödeme yapılmasını düzenliyor.
Maddenin kurduğu hesap yöntemi şöyle: en yüksek Devlet memuru aylığına, 375 sayılı KHK'ye ekli (I) sayılı Cetvel'de kadro ve görev unvanı için öngörülen oran uygulanıyor. Maddenin ikinci fıkrası, bu ödemenin damga vergisi dışında vergiye tabi tutulmamasını ve zam, tazminat, ödenek, döner sermaye ödemesi, ikramiye gibi ödemelerin hesabında dikkate alınmamasını öngörüyor.
Ek 40. madde ise 14 Temmuz 2023 tarihli ve 7456 sayılı Kanun'un 28. maddesiyle eklendi. Madde, aynı personel gruplarına 15.965 gösterge rakamının memur aylık katsayısıyla çarpımı tutarında ilave ödeme yapılmasını düzenliyor. Bu ödeme de damga vergisi dışında vergi ve prim kesintisine tabi değil ve başka ödemelerin hesabına dahil edilmiyor.
AYM ek ödeme cetvelinden daha önce iki ibare iptal etti
Ek 9. maddenin dayandığı (I) sayılı Cetvel, AYM denetiminden iki kez iptal kararıyla çıktı. Mahkeme, 26 Aralık 2013 tarihli ve E.2013/63, K.2013/163 sayılı kararıyla cetvelin "A- Aylıklarını 657 sayılı Devlet Memurları Kanununa Göre Alanlar" bölümünün (1) numaralı sırasının (g) bendindeki "İl nüfus ve vatandaşlık müdürü" ibaresini iptal etti.
İkinci iptal 23 Aralık 2015 tarihli ve E.2015/56, K.2015/120 sayılı kararla geldi. Mahkeme, ek ödeme oranları ilgili gruplarında düzenlenmeyen personele ilişkin bölümün (g) sırasındaki "müşavir," ibaresini iptal etti. Karar 6 Ocak 2016 tarihli Resmi Gazete'de yayımlandı.
666 sayılı KHK'nin kendisi de AYM denetimine takıldı. Mahkeme 27 Aralık 2012 tarihli ve E.2011/139, K.2012/205 sayılı kararıyla bu KHK ile getirilen birçok düzenlemeyi iptal etti; iptal edilenler arasında 375 sayılı KHK'nin geçici 11. maddesi de bulunuyor. Ek 9. maddenin birinci fıkrasında ise iptal edilmiş bir ibare yer almıyor.
Emekli ikramiyesinde kıdem şartına iki yeni itiraz
Gündemin 8. ve 9. sıralarında, 5434 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığı Kanunu'nun 89. maddesinin ikinci fıkrasına yönelik iki başvuru var. Ankara 4. İdare Mahkemesi E.2026/265, Ankara 24. İdare Mahkemesi ise E.2026/273 sayılı dosyayla bu fıkranın iptalini istiyor.
Söz konusu fıkra, 17 Ocak 2012 tarihli ve 6270 sayılı Kanun'un 1. maddesiyle getirildi. Fıkra, mülga 2829 sayılı Kanun'un 8. maddesi uyarınca birleştirilen hizmet süreleri üzerinden emeklilik, yaşlılık ya da malullük aylığı bağlananlara emekli ikramiyesi ödenmesini bir şarta bağlıyor: memuriyetin, 1475 sayılı İş Kanunu'nun 14. maddesinde belirtilen kıdem tazminatına hak kazanma şartlarına uygun olarak sona ermiş olması.
Aynı maddenin birinci fıkrası, hizmetinin tamamı 5434 sayılı Kanun veya 5510 sayılı Kanun'un geçici 4. maddesi kapsamında geçenlere böyle bir şart aramıyor. İtirazların kaynağı bu ayrım: memuriyete ek olarak Sosyal Sigortalar Kurumu veya Bağ-Kur hizmeti bulunanlar, memuriyetleri istifa gibi bir yolla sona erdiğinde o süre için ikramiye alamıyor.
Konuya ilişkin esas dosyası E.2025/214 numarasıyla bekliyor
Fıkra, AYM'de halihazırda esas aşamasında bulunan bir dosyanın konusu. Mahkeme, 29 Eylül 2026 tarihli toplantısında Ankara 3. İdare Mahkemesinin E.2026/243 sayılı başvurusunun esasının incelenmesine ve bu dosyanın E.2025/214 sayılı dava ile birleştirilmesine karar verdi. Aynı toplantıda beş başvuru, 6216 sayılı Kanun'un 41. maddesinin (2) ve 40. maddesinin (4) numaralı fıkraları gereğince yöntemine uygun olmadığından reddedildi.
Benzer tablo 21 Ekim 2026 tarihli toplantıda da ortaya çıktı. O toplantıda Ankara 12. İdare Mahkemesinin başvurusu esas incelemeye alınıp E.2025/214 sayılı dosyayla birleştirildi, Ankara 15. İdare Mahkemesinin başvurusu ise usul yönünden reddedildi. Usulden verilen ret kararları, kuralın Anayasa'ya uygun bulunduğu anlamına gelmiyor.
AYM, 89. maddenin bir bölümünü geçmişte iptal etmişti. Mahkeme 25 Aralık 2014 tarihli ve E.2013/111, K.2014/195 sayılı kararıyla maddenin dördüncü fıkrasındaki "verilecek emekli ikramiyesinin hesabında 30 fiili hizmet yılından fazla süreler ile" ibaresini iptal etti.
Kaymakam adaylığı düzenlemesi esastan görüşülecek
Gündemin 14. sırasındaki E.2025/19 sayılı iptal davası, 21 Kasım 2024 tarihli ve 7533 sayılı Dahiliye Memurları Kanunu ve Bazı Kanunlar ile 375 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnamede Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un bazı hükümlerini hedef alıyor. Kanun 30 Kasım 2024 tarihli ve 32738 sayılı Resmi Gazete'de yayımlandı, 48 maddeden oluşuyor ve 1700 sayılı Dahiliye Memurları Kanunu'ndan 7245 sayılı Çarşı ve Mahalle Bekçileri Kanunu'na kadar 18 düzenlemede değişiklik yaptı.
Kanunun kamu personelini ilgilendiren başlıkları arasında kaymakam aday adaylığı şartları öne çıkıyor. Kanunun 1. maddesi, 1700 sayılı Kanun'un 2. maddesinin (B) fıkrasını yeniden düzenleyerek kaymakam aday adaylarının mezun olabileceği bölümleri saydı ve bu adaylara "tezli lisansüstü eğitimini tamamlamış olmaları" şartını getirdi.
Kanunun 2. maddesi, belediye başkanlığı, belediye başkan yardımcılığı, büyükşehir belediyesi genel sekreterliği ve genel müdürlük kadrolarına seçilen veya atananların bu görevlerde geçen hizmet sürelerinin Mülki İdare Amirliği Hizmetleri Sınıfında geçmiş sayılmasını öngördü. Kanunun 3. maddesi, mülki idare amirlerinin birinci sınıfa ayrılma değerlendirmesini her yıl kasım ayı yerine İçişleri Bakanlığı tarafından yılda en fazla iki kez yapılacak biçimde değiştirdi.
Kanunun 4. maddesiyle 1700 sayılı Kanun'a eklenen ek 7. madde, il valilerinin veya il valiliği yapmış olanların İçişleri Bakanlığı merkez teşkilatı ile bağlı ve ilgili kuruluşlarında genel müdür dengi kadrolara atanmaları halinde mali haklarının il valisine ait ödeme unsurları esas alınarak verilmeye devam etmesini düzenledi. Kanunun 6. maddesi ise Polis Bakım ve Yardım Sandığı'nı kurdu; üyelik aidatı, emeklilik keseneğine esas aylık tutarının ya da prime esas kazanç tutarının yüzde dokuzu olarak belirlendi.
Pilot subaylar ve Yargıtay üyelerinin sağlık giderleri
Esas gündeminde kamu personelini ilgilendiren iki dosya daha var. Ankara Bölge İdare Mahkemesi 7. İdari Dava Dairesinin E.2026/144 sayılı başvurusu, 926 sayılı Türk Silahlı Kuvvetleri Personel Kanunu'nun ek geçici 98. maddesine ilişkin. Madde, yükümlülük süresini tamamlayıp ayrılan pilot subayların yeniden subay nasbedilmesini ve bunlara yapılacak ödemeleri düzenliyor; iptali istenen cümle, bir yıllık görev süresini tamamlamayanlara toptan ödeme ve ilave tazminat ödenmemesini öngörüyor.
Ankara 16. İdare Mahkemesinin E.2025/229 sayılı başvurusu ise 2797 sayılı Yargıtay Kanunu'nun 64. maddesinin ikinci fıkrası ile geçici 18. maddesini hedef alıyor. İlgili fıkra, Yargıtay Birinci Başkanı, başkanvekilleri, daire başkanları ve üyeleri ile Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı ve Başsavcıvekilinin, emeklilerinin ve bakmakla yükümlü oldukları aile fertlerinin sağlık giderlerinin Yargıtay bütçesinden ödenmesini düzenliyor.
Dosyalar hangi aşamada ve bundan sonra ne olacak
Norm denetimi iki aşamalı yürüyor. İlk incelemede yalnızca başvurunun usule uygunluğu denetleniyor; bu nedenle ek ödeme ve emekli ikramiyesi dosyalarında 11 Kasım 2026'da iptal ya da ret yönünde bir karar çıkmayacak. Bu aşamayı geçen dosyada esas inceleme başlıyor ve kuralın Anayasa'ya uygunluğu tartışılıyor.
Esas aşamasındaki 13 dosya için ise iptal veya ret kararı çıkabilir. Mahkeme dosyayı başka bir toplantıya bırakma yetkisine de sahip. İlan edilen gündemde sonuç tarihi hanesi boş bırakıldı.
AYM, son dönemde toplantı sonuçlarını toplantıdan yaklaşık bir hafta sonra ilan ediyor; örneğin 21 Ekim 2026 tarihli toplantının sonuçları 28 Ekim 2026'da yayımlandı. Anayasa'nın 153. maddesi uyarınca iptal kararları geriye yürümüyor ve Mahkeme kararın yürürlüğe gireceği tarihi bir yıla kadar erteleyebiliyor.