Reklam Kurulu, "Kabe örtüsü kokusu", "Medine Ravza kokusu" ve benzeri adlarla satılan koku ürünlerinin tanıtımları nedeniyle 14 ayrı dosyada durdurma cezası verdi. Kararlar, Kurulun 10 Eylül 2026 tarihli 373 sayılı toplantısında alındı ve resmi basın bülteninde yayımlandı. Ceza alanlar arasında Amazon, Trendyol, Hepsiburada, n11, Çiçeksepeti, PttAVM, idefix ve Pazarama gibi büyük e-ticaret platformlarının işletmecileri bulunuyor. Bu 14 dosyada idari para cezası uygulanmadı; yalnızca reklamları durdurma cezası verildi.
Karara konu olan ürün adları
Kurulun incelediği tanıtımlarda ürün adı ve ürün açıklamalarında kullanılan ifadeler arasında "Kabe Örtüsü Kokusu", "Kabe Kokusu", "Kabe Örtüsü Esansı", "Medine Ravza Kokusu", "Mescid-i Aksa Kokusu" ve "Makam-ı İbrahim Kokusu" yer aldı.
Dosyalarda ayrıca "Hacerü'l Esved Kokusu", "Uhud Kokusu", "Sevr Kokusu", "Arafat Kokusu", "Kubbetü's Sahra Kokusu" ve "Cennetü'l Baki Kokusu" ifadeleri geçti. Bazı dosyalarda "Hacı Bayram Veli Kokusu" ve "Bursa Ulu Cami Kokusu" adlı ürünler de incelendi.
Ürünler sprey, esans, oda kokusu, bambu çubuklu oda kokusu, seccade kokusu ve yağ parfüm formunda satışa sunulmuştu. Bir dosyada ürün "Kabe Örtüsü Oda ve Seccade Kokusu 400 ml" adıyla, bir diğerinde "Kabe Örtü Kokusu 6 ml Naturel Yağ Parfüm" adıyla listelenmişti.
Kurulun gerekçesi: "Manevi hassasiyetlerin istismarı"
Kurul, 14 dosyanın tamamında büyük ölçüde aynı gerekçeyi kullandı. Kararlarda, bu adlandırmalarla "toplumun çoğunluğu tarafından kutsal kabul edilen ve manevi değer atfedilen unsurlara yer verilerek toplumun manevi hassasiyetlerinin istismar edildiği" tespiti yapıldı.
Kurul, tanıtımların Ticari Reklam ve Haksız Ticari Uygulamalar Yönetmeliği'nin temel ilkeleri düzenleyen 5'inci maddesinin birinci fıkrasının (d) bendi ile 7 ve 32'nci maddelerine aykırı olduğunu belirledi. Aykırılık ayrıca 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun'un 61'inci maddesi kapsamında değerlendirildi.
Kararlarda ürünlerin içeriği, kalitesi veya gerçekten o kokuyu taşıyıp taşımadığına ilişkin bir tartışma yürütülmedi. Aykırılık, doğrudan kutsal mekan adlarının ticari tanıtımda kullanılmasına dayandırıldı.
Durdurma cezası alan 14 firma
Dosyalarda ceza alan şirketler ve ilgili satış kanalları şöyle:
Amazon Turkey Perakende Hizmetleri Limited Şirketi - amazon.com.tr
DSM Grup Danışmanlık İletişim ve Satış Ticaret Anonim Şirketi - trendyol.com.tr
D-Market Elektronik Hizmetler ve Ticaret Anonim Şirketi - hepsiburada.com.tr
N11 Elektronik Ticaret ve Bilişim Hizmetleri Anonim Şirketi - n11.com.tr
Çiçeksepeti İnternet Hizmetleri Anonim Şirketi - ciceksepeti.com.tr
Pttem Teknoloji ve Elektronik Hizmetleri Anonim Şirketi - pttavm.com.tr
Turkuvaz Müzik Kitap Mağazacılık Pazarlama Anonim Şirketi - idefix.com.tr
Topkapı Danışmanlık Elektronik Hizmetler Pazarlama ve Ticaret Anonim Şirketi - pazarama.com.tr
Megyori Tekstil İç ve Dış Ticaret Sanayi Anonim Şirketi - megyori.com
Parfumane Parfüm ve Müzecilik Sanayi Anonim Şirketi - parfumane.com
Miraç Hacamat Plastik Ürünleri Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi - mirachacamat.com
Feyzan Elektronik Ticaret Mağazaları Anonim Şirketi - feyzanesans.com
Ahıska Basım Yayın Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi - ahiskayayinevi.com
Ruveyda Korkmaz - Instagram hesabı üzerinden yapılan satış
Listedeki ilk sekiz firma pazar yeri veya perakende e-ticaret işletmecisi, sonraki beşi ise ürünü kendi sitesinden satan üretici veya satıcı konumunda. On dördüncü dosya ise bir sosyal medya satıcısına ait.
İnceleme 371. toplantıda resen başlatılmıştı
Reklam Kurulu, sosyal medya platformlarında "Kabe ve Ravza kokusu" ifadeleriyle yürütülen satış ve pazarlama faaliyetleri hakkında 371 sayılı toplantı döneminde kendiliğinden, yani resen inceleme başlatmıştı. O aşamada nihai kararın inceleme tamamlandıktan sonra açıklanacağı duyurulmuştu.
373 sayılı toplantı kararları, bu incelemenin sonuçlandığı aşamayı gösteriyor. Dosya numaraları 2026/2888 ile 2026/3090 arasında değişiyor; bu da başvuruların ve resen incelemelerin aynı konu başlığında birleştirilerek karara bağlandığına işaret ediyor.
Kurulun benzer bir konuda daha önce verdiği karar, "Şehit kokusu" adıyla parfüm satan bir Instagram satıcısına ilişkindi. O dosyada 6502 sayılı Kanun'un 77/12'nci maddesi uyarınca 550 bin 59 lira idari para cezası uygulandığı açıklanmıştı.
Durdurma cezası ne anlama geliyor
Durdurma cezası, firmanın söz konusu reklam ve tanıtımları yayından kaldırmasını zorunlu kılıyor. Ürünün satışının yasaklanması anlamına gelmiyor; yaptırım, ürün adı ve tanıtım içeriğindeki ifadelere yönelik.
Durdurma kararına uymayıp aynı tanıtıma devam eden firmalara idari para cezası katlanarak uygulanabiliyor. Ticaret Bakanlığı'nın açıkladığı 2026 yılı üst sınırlarına göre internet reklamlarında ceza 8 milyon 635 bin 800 liraya kadar çıkabiliyor.
Kurul kararlarına karşı idari yargıda iptal davası açılması da mümkün. 373 sayılı toplantıda görüşülen 94 dosyanın 78'inde durdurma, 24'ünde idari para cezası verildi; para cezalarının toplamı 14 milyon 55 bin 109 lira oldu.