Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı, 2026'da 2 bin 111'i orman, 4 bin 108'i kırsal alan olmak üzere toplam 6 bin 219 yangına müdahale ettiklerini belirterek, "Bir önceki yıla göre orman yangını sayısında yüzde 35 azalma yaşandı." dedi.
Yumaklı, 2026 yılında orman yangınlarıyla mücadele çalışmalarını ve yangın verilerini değerlendirmek üzere gazetecilerle bir araya geldi.
Bakan Yumaklı, burada yaptığı konuşmada, iklim değişikliğinin ormanlar üzerindeki baskıyı giderek artırdığına işaret ederek, bu nedenle geliştirdikleri orman yangınlarıyla mücadele anlayışının yalnızca yangını söndürmekten ibaret olmadığını dile getirdi.
Yangın çıkmadan önce riskleri azaltmak ve yönetmek, yangınları önlemek, erken tespit etmek, en kısa sürede müdahale etmek ve yangından zarar gören alanları yeniden ormanlaştırmanın bu mücadelenin birbirini tamamlayan temel aşamaları olduğunu dile getiren Yumaklı, şöyle devam etti:
"Çalışmalarımızın ilk aşamasını eğitim, bilinçlendirme ve önleyici tedbirler oluşturuyor. Yeşil Vatan Seferberliği anlayışı içinde toplumun bütün kesimlerini bu mücadelenin bir parçası haline getiriyoruz. Bu mücadelede en büyük güç kaynaklarımızdan biri de orman yangın gönüllülerimizdir. 2021'de 13 bin olan gönüllü sayımızı 2026'da 142 bine ulaştırdık. Orman Benim Kampanyamız ile yaz başlamadan önce yangına sebebiyet verecek cam, plastik ve benzeri atıkları, gençlerimiz ve çocuklarımızla beraber ormandan temizliyoruz. Yeni yangın emniyet yolları ve şeritleri açarak, hem yangınların yayılma riskini azaltıyor hem de ekiplerin yangın bölgelerine ulaşmasını kolaylaştırıyoruz. Bu sene 56 yeni yangın havuz ve göleti yaparak toplamda bu sayıyı 4 bin 852'ye çıkardık. Bu havuzlar, zorlu coğrafyalarda hava araçlarımızın suya ulaşımında kritik rol oynuyor. Bugün ülke genelinde 776 yangın gözetleme kulemiz bulunuyor. Bunların 194'ü akıllı gözetleme kulesi olarak hizmet veriyor."
- "2026'da uçak sayımızı 28'e, helikopter sayımızı 119'a çıkardık"
Bakan Yumaklı, insan gücü, kara-hava filosu, teknolojik altyapı ve müdahale planlarını da her yıl geliştirdiklerini belirterek, "2025'te 25 bin olan orman yangınlarıyla mücadele personel sayısını 2026'da 28 bin 65'e yükselttik. Arazöz sayımızı 1953'e, ilk müdahale aracı sayımızı 2 bin 766'ya, iş makinesi sayımızı ise 878'e ulaştırdık. Bu ekiplerimiz 1600 farklı noktada konuşlandı." diye konuştu.
İlk kez oluşturdukları bölgesel müdahale merkezleriyle uzak bölgelerdeki yangınlara ulaşımı kolaylaştırdıklarını vurgulayan Yumaklı, "2026'da uçak sayımızı 28'e, helikopter sayımızı 119'a çıkardık. 2002'de 73 ton olan anlık su atma kapasitemizi 2026'da 462 tona yükselttik. 14 Bayraktar TB2 insansız hava aracımızla ormanlarımızı izliyor ve yangınları erken tespit ediyoruz. Hava aracı konuş yerimizi 11 yeni nokta ilavesiyle 2026 yılında 69'a ulaştırdık." ifadesini kullandı.
Bakan Yumaklı, ülkedeki ormanların yüzde 64'ünün birinci ve ikinci derece yangına hassas bölgelerde yer aldığını belirterek, müdahale organizasyonunu meteorolojik verileri, ormanların yapısını ve bölgesel riskleri analiz ederek planladıklarını söyledi.
Geliştirilmiş Yangın Risk Haritası'nı bu yıl ilk kez uygulamaya aldıklarını ve bunun büyük avantaj sağladığını dile getiren Yumaklı, şu değerlendirmede bulundu:
"40'tan fazla parametrenin değerlendirildiği bu haritalarımızla yüksek riskli günlerde 7 gün önceden orman işletme şefliklerimize özel uyarılar gönderdik. Hava araçlarımızı ve kara ekiplerimizi de riskin yoğunlaştığı bölgelere yönlendirdik. Yeni geliştirilen orman yolları navigasyon sistemiyle arazözlerin yangın alanlarına daha hızlı ulaşmasını sağladık. Arazözlerimize ve su ikmal araçlarımıza entegre ettiğimiz sensörlerle sıcaklık, nem ve rüzgar verilerini anlık olarak takip ettik. Araçlarımıza güvenli sürücü tanıma sistemleri kurduk. Yangına hassas bölgelerdeki personelimize, güvenlik amaçlı konum takip cihazları dağıttık. Bütün bu farklı yazılım ve takip sistemlerimizi de Orman Yangın Yönetim Sistemi çatısı altında topladık. Bu sene, yapay zeka destekli sistemler, yazılımlar ve teknolojik altyapı olarak birçok yeniliği hayata geçirdiğimiz ve yangınla mücadelede bunlarda azami fayda sağladığımız bir yıl oldu."
- "Yangınların yüzde 86'sı insan kaynaklı meydana gelmiştir"
Tarım ve Orman Bakanı Yumaklı, 2025'te ülkede 3 bin 224'ü orman, 4 bin 285'i kırsal alan olmak üzere toplam 7 bin 509 yangın çıktığını belirterek, "Bu yıl 2 bin 111'i orman, 4 bin 108'i kırsal alan olmak üzere toplam 6 bin 219 yangına müdahale ettik. Bir önceki yıla göre orman yangını sayısında yüzde 35 azalma yaşandı." dedi.
Bu yıl çıkan orman yangınlarının yüzde 75'inin orman dışı alanlarda başladığını söyleyen Yumaklı, "24 bin 527 hektar orman alanımız yangınlardan etkilendi. Bir önceki yıla göre yanan orman alanında yaklaşık yüzde 68 azalma gerçekleşti. 2026'da meydana gelen 2 bin 111 orman yangınının 1766'sı bir hektardan daha küçük alanlarda kontrol altına alındı. Yüzde 96'sını ise 10 hektardan daha küçük alanlarda kontrol altına aldık." diye konuştu.
Yumaklı, orman yangınlarının çıkış nedenlerine ilişkin şu bilgileri verdi:
"Yangınların yüzde 86'sı insan kaynaklı meydana gelmiştir. Yüzde 67'si ihmal ve dikkatsizlikten, yüzde 16'sı kazalardan, yüzde 3'ü kasıtlı eylemlerden, yüzde 14'ü ise yıldırım kaynaklı ortaya çıkmıştır. 2026'da iki zaman diliminde akut dönemlerimiz oldu. Bunlardan ilki 29-31 Temmuz tarihlerinde yaşandı. Bu 3 günlük dönemde tam 260 yangına müdahale ettik. Bu yangınlardan 255 tanesini büyümeden kontrol altına alırken 5 yangın ise kamuoyunun gündemine giren yangınlar oldu. Benzer şekilde 7-8 Eylül tarihlerinde de yoğun bir yangın süreci yaşadık. 2 günde tam 147 yangına müdahale ettik. Yangınlarda en zor etken rüzgar oldu. Örneğin Balıkesir Gömeç'te rüzgarın şiddeti saatte 63 kilometreyi buldu. Aydın Çine'de ise sadece yüzde 12 nem olması yangın yayılımını hızlandırdı. Bu iki akut dönemde çıkan yangınlar sonucu zarar gören alan, toplam zarar gören alanın yüzde 80'ini oluşturdu."
AB ülkelerinde bu yıl toplam 692 bin 419 hektar ormanlık alanın yangınlardan etkilendiğini belirten Yumaklı, buna göre söz konusu ülkelerde yanan alanda yüzde 33, Türkiye'de ise yüzde 68 azalma olduğunu dile getirdi.
Bakan Yumaklı, 2026'da orman yangınlarından etkilenen alanların toplam orman varlığına oranının Kanada'da yüzde 1,24, ABD'de yüzde 1,23, İspanya'da yüzde 1,09, Portekiz ve İtalya'da yüzde 1,06, Fransa'da yüzde 0,56 ve Yunanistan'da yüzde 0,54 olduğunu ifade ederek, "Ülkemiz ise bütün bu ülkelerden çok daha az bir oran olan yüzde 0,1 seviyesindedir." dedi.
Orman yangınlarıyla mücadele ederken aynı zamanda dezenformasyonla da mücadele ettiklerini söyleyen Yumaklı, Türkiye'nin tecrübesinin bu alanda önemli olduğunu, bu yaz şiddetli yangınlara maruz kalan İspanya ve Fransa'ya uçak ve helikopter gönderdiklerini belirtti.
- "Ormanlarımızı gelecek nesillere en güçlü şekilde emanet etmek için çalışmayı sürdüreceğiz"
Yumaklı, yanan ormanlık alanlarla ilgili sürekli dezenformasyon yapıldığına işaret ederek, Anayasa'ya göre yanan ormanlık alanların imara açılmasının mümkün olmadığını, tekrar ağaçlandırma yapılmasının zorunlu olduğunu, kendilerinin de bunu yaptığını söyledi.
Karbon yutak ormanlarının tesis edilmesi görevinin Orman Genel Müdürlüğünde olduğunu belirten Yumaklı, şunları ifade etti:
"Bu kapsamda, yeni karbon yutak ormanlarının kurulmasına vakit kaybetmeden başlıyoruz. 11 Kasım'ı 2019'dan bu yana Milli Ağaçlandırma Günü olarak kutluyoruz. Bu yıl 11 Kasım'da, Antalya'daki COP31 Zirvesi'nde Cumhurbaşkanı'mız Recep Tayyip Erdoğan, Avustralya Başbakanı Albanese ve Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri Guterres birlikte fidan dikecekler. Liderler, COP31 anısına tesis ettiğimiz Barış Ormanı'na fidanlarını dikerken biz de 'Geleceğe Nefes Dünyaya Barış' sloganıyla 81 ilde vatandaşlarımızla birlikte fidanlarımızı toprakla buluşturacağız. 11 Kasım'da 7'den 70'e bütün vatandaşlarımızı illerimizde fidan dikim sahalarına bekliyoruz. Vatandaşlarımız, ayrıca fidan sahiplenme veya fidan bağışını her sene olduğu gibi bu sene de 'Geleceğe Nefes' internet sitemizden kolayca yapabilir. Bizler, Cumhurbaşkanı'mızın liderliğinde yeşili çoğaltmak ve ormanlarımızı gelecek nesillere en güçlü şekilde emanet etmek için çalışmayı sürdüreceğiz."
- "Turkuaz Bağlantısallık Girişimi'nin resmi tanıtımını yapacağız"
Yumaklı, Antalya'da düzenlenecek COP31'de Bakanlık olarak yapacakları faaliyetlere değinerek, zirvede tarım ve gıda sistemlerinin iklim krizine karşı dayanıklı hale getirilmesi, su kaynaklarının verimli yönetimi ve biyoçeşitliliği destekleyen orman yutak alanlarının korunması konularını müzakerelerin ana gündemleri haline getireceklerini söyledi.
COP31'de Bakanlık olarak 5 ana etkinlik ve 30'u aşkın yan etkinlikle güçlü bir katılım sergileyeceklerini belirten Yumaklı, şunları kaydetti:
"Suyu merkeze alan öncü yaklaşımımız pek çok ülke tarafından yakından takip edilmekte ve örnek alınmaktadır. Bu kapsamda uluslararası kuruluşların ve konuk bakanların katılımıyla gerçekleştireceğimiz Yuvarlak Masa Toplantısı'nda Turkuaz Bağlantısallık Girişimi'nin resmi tanıtımını yapacağız. Su, enerji, gıda ve ekosistem bağlantısallığını temel alan bu vizyonla, krizleri bir bütün olarak ele alıp, çözüm üreten küresel bir model ortaya koyacağız."
Yumaklı, gıda güvenliği, kırsal tedarik zincirlerinin korunması ve sıfır atık hedeflerinin de zirvede en üst düzeyde ele alınacak başlıklar arasında olduğunu, bu kapsamda IFAD işbirliğiyle hazırlanan "Baskı Altındaki Kırsal Tedarik Zincirleri: Gıda Güvenliği ve Dayanıklılık İçin Bütünleşik Çözümler" raporunun uluslararası lansmanına ev sahipliği yapacaklarını dile getirdi.
İklim ve piyasa şoklarına karşı kırsal toplulukların dayanıklılığını artıracak bütünleşik çözüm modellerini dünya kamuoyuyla paylaşacaklarını belirten Yumaklı, sözlerini şöyle tamamladı:
"Gıda israfını önlemeye yönelik köklü tecrübemizi tüm dünyaya yayılacak küresel bir eylem planına dönüştüreceğiz. Kurulacak Bölgesel Mükemmeliyet Merkezi ile Türkiye'yi gıda israfı verilerinin tutulduğu, politika ve ölçümleme rehberliğinin yapıldığı küresel bir merkez haline getireceğiz. Kadın ve genç çiftçilerimizin tarımdaki rolünü güçlendirmek adına 'Yüksek Düzeyli Kadın Çiftçiler Diyaloğu' ve 'Yüksek Düzeyli Genç Çiftçiler Diyaloğu' etkinlikleriyle uluslararası diyalog mekanizmalarını yine Antalya'da harekete geçireceğiz. Orman yangınlarıyla küresel mücadele kapsamında Entegre Yangın Yönetimi Üst Düzey Diyaloğu'na liderlik edeceğiz. COP31'de yürüteceğimiz çözüm odaklı tarım diplomasimizle ülkemizin sürdürülebilir tarım, su ve orman yönetimindeki küresel liderliğini bir kez daha tüm dünyaya ilan edeceğiz."