Sayıştay Başkanlığı, İzmir Çiğli Belediyesi'nin 2025 yılı denetiminde memur bordrolarını inceledi ve 2860 sayılı Yardım Toplama Kanunu'na aykırı bir uygulama tespit etti. Bazı memurların aylıklarından gıda bankası ve burs adı altında kesinti yapılarak belirli kuruluşlara aktarıldığı belirlendi. Kanun, yetkili makamdan izin almadan yardım toplamayı yasaklıyor. Belediye bulguya katıldı, ancak uygulamayı sonlandırdığını belgeleyemedi.
Bordrolardan gıda bankası ve burs adıyla kesinti yapıldı
Çiğli Belediyesi'nin 2025 yılı raporundaki 20'nci bulgu, belediyenin bağış ve yardım toplama yetkisi bulunmamasına rağmen 2860 sayılı Yardım Toplama Kanunu'na aykırı hareket edildiğini ortaya koyuyor.
Denetçiler memur bordrolarını inceledi. Rapora göre belediyenin yardım toplama yetkisi olmamasına ve yetkili makamlardan bu kapsamda izin alınmamasına rağmen, bazı memur maaşlarından gıda bankası ve burs adı altında kesinti yapıldı ve bu tutarlar belirli kuruluşlara aktarıldı.
Yardım toplamak için valilik veya kaymakamlık izni şart
Sayıştay bulguyu 2860 sayılı Kanun'un dört maddesine dayandırdı. Kanun'un 1'inci maddesi, yardım toplamaya yetkili kişi ve kuruluşları ve bunların hangi amaçla yardım toplayabileceklerini belirlemeyi, yardımın toplanmasına, kullanılmasına ve denetlenmesine ilişkin usul ve esasları düzenlemeyi amaç olarak sayıyor.
"Yardım toplayabilecek olanlar" başlıklı 3'üncü maddeye göre kamu yararına uygun olarak, amaçlarını gerçekleştirmek, muhtaç kişilere yardım sağlamak ve kamu hizmetlerinden bir veya birkaçını gerçekleştirmek ya da destek olmak üzere gerçek kişiler, dernekler, kurumlar, vakıflar, spor kulüpleri, gazete ve dergiler yardım toplayabiliyor.
"İzin alma zorunluğu" başlıklı 6'ncı madde ise kişi ve kuruluşların yetkili makamdan izin almadan yardım toplayamayacağını hüküm altına almış durumda. Maddenin devamında, kamu yararına çalışan dernek, kurum ve vakıflardan hangilerinin izin almadan yardım toplayabileceğinin Cumhurbaşkanınca belirlenip ilan edileceği belirtiliyor. Aynı madde, izin alınmadan girişilen yardım toplama faaliyetlerinin güvenlik kuvvetlerince derhal menedileceğini ve sorumlular hakkında kovuşturma yapılacağını öngörüyor.
İznin hangi makamdan alınacağı 7'nci maddede düzenlenmiş. Yardım toplama faaliyeti bir ilin birden fazla ilçesini kapsıyorsa o ilin valisinden, bir ilçenin sınırları içinde kalıyorsa o ilçenin kaymakamından izin alınması gerekiyor.
Belediye bulguya katıldı ama belge sunmadı
Çiğli Belediyesi cevabında bulguya iştirak etti. İdare, memur maaşlarından gıda bankası ve burs adı altında yapılan kesintilerin 2026 yılında sonlandırıldığını belirtti.
Ancak rapora göre belediye bu beyanını tevsik eden herhangi bir kanıtlayıcı belge sunmadı. Sayıştay bulguyu, ilgili makamlardan izin alınmadan maaşlardan kesinti yapılmak suretiyle yardım toplanması uygulamasının sonlandırılması gerektiği sonucuyla kapattı.