Milli İstihbarat Teşkilatı (MİT), resmi internet sitesindeki "Özel Koleksiyon/Belgeler" bölümünde yeni bir arşiv belgesi yayımladı. 7 Ağustos 1933 tarihli istihbarat raporu, yabancıların Doğu Karadeniz ve Erzurum'daki seyahat ve araştırmalarının takibine ilişkin bilgiler içeriyor.
Rapor Erzurum'dan gönderildi
Rapor, Erzurum B Amirliği'nden MİT'in öncülü olan Milli Emniyet Hizmeti Riyaseti'ne gönderildi. Belgede özellikle Trabzon-Gümüşhane güzergahı ile Zigana çevresinde inceleme yapan yabancı botanikçilere dikkat çekildi.
"Günde 30 kilometre geziyor, dağlara tırmanıyorlardı"
Belgede, 1930 yılında bölgeye gelen iki yabancı botanikçiye bir istihbarat memuru ile vilayetin ziraat müdürünün refakat ettirildiği aktarıldı. Ancak görevliler, araştırmacıların temposuna ayak uyduramayarak geri döndü.
Raporda şu ifadeler yer aldı: "Onlar günde 30 kilometre geziyor, dağlara tırmanıyorlardı. Hülasa ne olduklarını ve ne yaptıklarını fenni bir şekilde tezahür ettirmek mümkün olamadı."
Zigana'daki İngilizler için denetim önerisi
Raporda yabancıların faaliyetlerine yönelik gözetimin yüzeysel kaldığı değerlendirmesi yapıldı. Zigana'da aylarca araştırma yapan iki İngiliz'in çalışmalarının, ilgili bakanlıklardan görevlendirilecek uzmanlar eşliğinde denetlenmesi önerildi.
Belgede ayrıca yabancı seyyah ve araştırmacılar hakkında ilgili birimlerin sahip olduğu bilgilerin istihbarat servisiyle paylaşılması talep edildi.