Sınavsız atamada 3 yıl şartı mühendis ve avukat kadrolarını kapsamadı

31 Ekim 2026 tarihli ve 33416 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 11947 sayılı Karar ile Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Genel Yönetmeliği'ne ek 5'inci madde eklendi. Düzenleme, sınava tabi olmayan yöneticilik görevlerinden müdür ve müdür yardımcısı kadrolarına geçişi sınırlandırdı. Mühendis, avukat ve mimar gibi unvan değişikliğine tabi kadrolar ise maddede sayılmadı.

Görevde yükselmedeki üç yıl şartı neyi kapsıyor

Yeni hüküm, görevde yükselme sınavına tabi olmayan müdür ve müdür yardımcısı kadrolarında ya da bunlara denk veya daha üst yönetici görevlerinde bulunanları ilgilendiriyor. Bu kişilerin, Yönetmelik kapsamındaki müdür, müdür yardımcısı ve denk kadrolara sınavsız atanabilmesi için ilgili görevlerde kesintisiz en az üç yıl asaleten ve fiilen çalışmış olmaları gerekiyor. Alt görevlerdeki çalışma süreleri ayrıca değerlendiriliyor. (Sınavsız müdürlüğe 3 yıl şartı)

Maddenin hedef kadroları arasında unvan değişikliğine tabi kadrolar yer almıyor. Bu nedenle mevcut idari görüşlerin bu kadrolar bakımından ne ölçüde etkileneceği belirsizliğini koruyor.

İdari görüşler sınavsız atamayı mümkün görüyor

Mülga Devlet Personel Başkanlığı (DPB) ile Cumhurbaşkanlığı görüşlerinde, Genel Yönetmelik kapsamı dışındaki görevlerde çalışanların unvan kadrolarına sınavsız atanabileceği değerlendirildi.

Sayıştay kararındaki bir karşı oy gerekçesine göre DPB, 26 Şubat 2018 tarihli ve 97533774-045.01-E.1358 sayılı görüşünde özel kalem müdürlüğünü bu kapsamda ele aldı. Görüşe göre öğrenim ve belge şartlarını taşıyan personelin unvan değişikliğine tabi kadroya sınavsız atanması mümkün. Atama ise liyakat, kariyer, hizmet gerekleri ve personel planlaması çerçevesinde kurumun takdirine bırakıldı. Aynı karşı oy gerekçesinde, Cumhurbaşkanlığı Personel ve Prensipler Genel Müdürlüğünün 2023 tarihli E-74073113-045.02-166169 sayılı görüşünün de aynı yönde olduğu aktarıldı.

Cumhurbaşkanlığı İdari İşler Başkanlığı, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığına verdiği E-74073113-045.02-201838 sayılı görüşte de benzer bir değerlendirme yaptı. Görüşte, komiser olarak görev yapan bir personelin belediyedeki avukat kadrosuna sınavsız atanabileceği belirtildi.

Belediyelerde altı ay kuralı

Belediye personeli yönetmeliğinin 19'uncu maddesi de benzer bir yol öngörüyor. Hükme göre Yönetmelik kapsamı dışındaki daha üst görevlerde en az altı ay çalışanlar, unvan değişikliğine tabi kadrolara sınavsız ve genel hükümlere göre atanabiliyor.

Bakanlık, 6 Nisan 2026 tarihli ve E-53773008-622.02-15324910 sayılı görüşünde bu hükme dayandı. Görüşte, özel kalem müdürlüğü ve genel müdür yardımcılığı yapan bir personelin idarenin takdiriyle mühendis kadrosuna atanabileceği belirtildi.

Sayıştay aynı atamaları kamu zararı sayıyor

Sayıştay ise özel kalem müdürlüğünden sınavsız unvan kadrolarına geçişe karşı farklı bir çizgi izliyor. Temyiz Kurulu, 20 Aralık 2023 tarihli ve 56240 sayılı tutanakla, unvan değişikliği sınavını başarmadan mühendis kadrosuna atamanın kamu zararına yol açtığına hükmetti. Kurul, mühendislik diplomasının atama için tek başına yeterli olmadığını belirtti. Kurulun 11 Şubat 2026 tarihli ve 58818 tutanak sayılı kararında da sorumluluk talebi reddedildi.

Sayıştay 6. Dairesi de 28 Kasım 2024 tarihli ve 956 sayılı kararında, DPB görüşüne dayanılmasının işlemi mevzuata uygun hale getirmeyeceğini vurguladı.

Düzenleme genişletilmeli

Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Genel Yönetmeliği'nde 31 Ekim 2026 tarihinde yapılan düzenlemenin unvan değişikliğine tabi kadroları da kapsamına yönelik olarak ikinci bir düzenleme yapılması uygun olacaktır.