Kültürel Miras Uzmanları İçin Çözüm Taslağı Askıda: İstifa ve Dava Seçeneği Gündemde
4 yıllık lisans mezunu arkeolog, sanat tarihçisi, müze araştırmacısı ve aynı formasyona sahip TH Uzmanları, 1994 yılından bu yana fiilen önlisans statüsünde değerlendirilerek ücret ve özlük haklarında ciddi kayıplara uğruyor.
Bu durum, TBMM Dilekçe Komisyonu tarafından resmen tespit edilmiş ve mağduriyetin
ancak yasal düzenleme ile giderilebileceği hüküm altına alınmıştır. Komisyon kararı
doğrultusunda hazırlanan yasa taslağı Cumhurbaşkanlığına sunulmuş; ancak revizyon
sürecinde yaşanan belirsizlik nedeniyle yaklaşık iki aydır askıdadır.
TBMM Dilekçe Komisyonu Resmen Tespit Etti:
Kültürel Miras Uzmanları Ekonomik ve Mesleki Olarak Mağdur**
Lisans KPSS'siyle atanan, kamu adına bağlayıcı teknik, idari ve hukuki sorumluluk taşıyan
Kültürel Miras Uzmanları; bugün 2 yıllık önlisans mezunlarıyla aynı maaş ve aynı statüde
değerlendirilmektedir.
Bu tablo, kamu personel sisteminin temel ilkelerinden biri olan "eşit işe eşit ücret" ilkesinin
fiilen tersine çevrildiğini göstermektedir.
**4 Yıl Okuyorlar, Lisans KPSS'siyle Atanıyorlar
Ama 2 Yıllık Statüde Çalıştırılıyorlar**
Kültürel miras alanında görev yapan arkeologlar, sanat tarihçileri ve müze araştırmacıları ile
aynı mesleki formasyona sahip olup TH Uzman / Uzman kadrolarında çalışan personel;
- 4 yıllık lisans eğitimi almalarına,
- Lisans düzeyinde KPSS ile kamuya atanmalarına,
- Kamu adına bağlayıcı teknik ve hukuki sorumluluk taşımalarına
rağmen önlisans statüsünde değerlendirilmekte, bu nedenle maaş ve özlük haklarında ciddi
kayıplar yaşamaktadır.
Ne İş Yapıyorlar? (Neden Teknik Hizmetler ve Neden A Grubu?)
Kültürel Miras Uzmanları kamu adına hata payı olmayan, doğrudan idari ve hukuki sonuç
doğuran teknik görevler yürütmektedir.
Başlıca görevleri şunlardır:
- Arkeolojik kazı ve yüzey araştırmalarının bilimsel denetimini yapmak,
- Taşınır ve taşınmaz kültür varlıklarının tespit, tescil ve korunmasına yönelik teknik
- raporlar hazırlamak,
- Sit alanları ve koruma alanlarında bağlayıcı teknik görüş vermek,
- Müze koleksiyonlarının bilimsel envanterini ve denetimini yürütmek,
- Kamu yatırımlarına ilişkin hukuki sonuç doğuran teknik değerlendirmeler yapmak.
Uzmanlara göre tablo nettir:
Sorumluluk A Grubu düzeyindedir; statü ise C Grubu'nda bırakılmıştır.
TH Uzman / Uzman Kadroları: Kadro Ayrı, Meslek Aynı
İdari tercihler nedeniyle farklı kadrolarda istihdam edilen personelin;
- Aldığı eğitim aynı,
- Yaptığı iş aynı,
- Taşıdığı teknik ve hukuki sorumluluk aynıdır.
Bu nedenle hazırlanacak yasal düzenlemede kadro adına değil, fiilen yapılan işe ve alınan
eğitime bakılması gerektiği vurgulanmaktadır.
Avrupa'da A Grubu, Türkiye'de C Grubu
Avrupa ülkelerinde arkeologlar, sanat tarihçileri ve müze araştırmacıları;
- Lisans ve üzeri eğitim gerektiren,
- Kamu adına bağlayıcı teknik sorumluluk taşıyan
A Grubu teknik meslekler olarak kabul edilmektedir.
Türkiye'de ise aynı meslekler C Grubu'na düşürülmüş durumdadır. Uzmanlara göre bu
durum yalnızca bir ücret meselesi değil; kültürel miras yönetiminin niteliğini etkileyen
yapısal bir sorundur.
TBMM Kararı: Mağduriyet Resmen Tescillendi
Kültürel Miras Uzmanlarının yaşadığı bu kronik eşitsizlik, 3.211 imza ile TBMM'ye taşındı.
TBMM Dilekçe Komisyonu, 04.08.2025 tarihli ve 11172 sayılı kararıyla;
- Arkeologların,
- Sanat tarihçilerinin,
- Müze araştırmacılarının
ekonomik ve mesleki açıdan mağdur olduğunu resmen tespit etti.
Karar, 07.10.2025 tarihinde Cumhurbaşkanlığı ve ilgili bakanlıklara bildirildi.
Dosya Ankara'da: Yasa Taslağı Hazır, Süreç Askıda
TBMM kararının ardından, Personel Genel Müdürlüğü tarafından Komisyon kararında
açıkça sayılan meslekleri kapsayan yasa taslağı hazırlandı ve Cumhurbaşkanlığına sunuldu.
Taslak, emeklileri de kapsayacak teknik bir revizyon gerekçesiyle iade edildi. Ancak revizyon
sonrası süreçte, Komisyon kararında yer almayan bazı mesleklerin de dahil edilmesine
yönelik girişimler, çözüm sürecini belirsizliğe sürükledi.
Kritik Uyarı: Süreci Boğma Riski
Meslek temsilcileri, TBMM kararının kapsamı dışına çıkılarak yapılacak her genişletmenin;
- Süreci geciktireceğini,
- Hukuki belirliliği zedeleyeceğini,
- Aylarca verilen emeği riske atacağını vurguluyor.
"Çözüm Gecikirse İstifa ve Dava Seçeneği Masada"
Kültürel Miras Uzmanları, TBMM kararıyla tescillenmiş bir mağduriyetin halen çözüme
kavuşturulamamasının ciddi bir güven sorununa yol açtığını ifade ediyor.
Sürecin bu şekilde devam etmesi halinde;
- Sendikal yapılarla ilişkilerin yeniden değerlendirileceği,
- Sendikalardan istifa,
- İdari ve yargısal başvuru yolları dahil tüm hukuki seçeneklerin masada olduğu kamuoyuna açıkça duyuruluyor.
Son Söz
Talep edilen;
- Ne ayrıcalık,
- Ne imtiyaz,
- Ne de geçici bir iyileştirmedir.
Talep edilen yalnızca şudur:
4 yıllık lisans eğitiminin, lisans KPSS'sinin ve taşınan yüksek teknik sorumluluğun maaş
ve statüye yansıtılması.
Meslek camiasının ortak beklentisi tek cümlede özetleniyor:
"TBMM'nin tespit ettiği mağduriyet artık ertelenmeden giderilmelidir."
Daha Önce Sitemizde Yayımlanmıştı
Kültürel miras uzmanlarının ekonomik ve mesleki mağduriyetine ilişkin sürecin ayrıntıları,
daha önce Memurlar.net'te kapsamlı olarak ele alınmıştı: