Grönland geriliminde Türkiye önemli rol oynayabilir
Brookings Enstitüsü Strobe Talbott Güvenlik, Strateji ve Teknoloji Merkezi Dış Politika Uzmanı ve eski diplomat Philip Gordon, Grönland geriliminde Türkiye'nin ABD ile Avrupa arasında rol oynayabileceğini belirterek, "Özellikle transatlantik ilişkilerin kötüye gittiği bu dönemde Türkiye'nin önemli bir sesi ve yapabileceği çok şey var." dedi.
Eski ABD Başkan Yardımcısı Kamala Harris'in görev döneminde ulusal güvenlik danışmanı olarak görev yapan Gordon, ABD Başkanı Donald Trump'ın Davos'taki konuşmasının ardından değerlendirmelerde bulundu.
Trump'ın konuşmasının Avrupalılar açısından oldukça agresif ve eleştirel bir tonda olduğunu söyleyen Gordon, Trump'ın aynı zamanda müzakereye açık bir alan da bıraktığını dile getirdi.
Gordon, Trump'ın Grönland ile ilgili güç kullanmayacağını söylemesinin Avrupalılar tarafında memnuniyetle karşılanacağını ifade ederek, "Avrupa, Trump'ın (Grönland gerilimi sonrası açıkladığı) gümrük vergileri ve yaptırımlarına karşı çok acı verici olacak bir yanıt hazırlıyorlardı ve şimdi en azından her iki taraf için de zararlı olacak bu tırmanışı önleme şansı olduğunu düşünüyorum." diye konuştu.
Türkiye'nin Grönland geriliminde önemli bir rol oynayabileceğine dikkati çeken Gordon, sözlerini şöyle sürdürdü:
"Başkan Trump, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan hakkında her zaman olumlu konuşuyor. Bu dünyada kendi başlarına hareket eden uluslardan bahsediyoruz. Türkiye, Rusya'dan çok uzaklaşmamaya, Ukrayna ile Rusya arasında köprü rolü oynamaya ve ABD ile iyi ilişkiler sürdürmeye çalışıyor. Özellikle transatlantik ilişkilerin kötüye gittiği bu dönemde Türkiye'nin önemli bir sesi ve yapabileceği çok şey var."
Grönland gerginliği nedeniyle Avrupa, ABD ile ticaret anlaşmasını onay sürecini durdurdu
ABD Başkanı Trump, Davos'taki konuşmasında, Grönland konusunda askeri güç kullanmayacağını belirterek, "Tarihimiz boyunca birçok başka bölgeyi satın aldığımız gibi ABD'nin Grönland'ı satın almasını görüşmek üzere Danimarka ile acil müzakereler yapılmasını talep ediyorum." dedi.
Avrupa'nın "iyiye gitmediğini" söyleyen Trump, kıtadaki ekonomik büyümenin son yıllarda artan kamu harcamaları, büyük ölçekli göç ve yabancı ithalata bağımlı hale geldiğini öne sürdü.
Avrupa Parlamentosu (AP), Trump'ın Grönland tutumu nedeniyle bazı Avrupa ülkelerine tarife uygulanacağını açıklamasının ardından, Avrupa Birliği (AB) ile ABD arasında Temmuz 2025'te uzlaşılan ticaret anlaşmasının onay sürecini durdurduğunu duyurdu.
Trump, Davos temasları kapsamında NATO Genel Sekreteri Mark Rutte ile Grönland konusunda bir "anlaşma çerçevesi" oluşturduklarını ve bu kapsamda 1 Şubat'ta yürürlüğe girmesi planlanan gümrük tarifelerini durdurduklarını açıkladı.
Trump, Grönland'ın satın alınmasına karşı çıktıkları gerekçesiyle Danimarka, Norveç, İsveç, Fransa, Almanya, İngiltere, Hollanda ve Finlandiya'ya gümrük vergisi uygulanacağını, bu ülkeler için 1 Şubat 2026'dan itibaren yüzde 10, 1 Haziran 2026'dan sonra ise yüzde 25 oranında vergi getirileceğini bildirdi.
Trump, ayrıca Grönland'ın tamamen ve eksiksiz satın alınmasına yönelik bir anlaşmaya varılana kadar bu oranların geçerli olacağını açıklamıştı.