Taksiciler için 15 günlük geri sayım başladı: Plakalar elde kaldı!
Taksiciler için kritik viraja girildi. Yeni sistemle taksimetreler anlık olarak Maliye'ye bağlanacak, bağımsız POS cihazları tarihe karışacak. Kazancın %45'ine kadar vergi yükü binmesi beklenirken, plaka fiyatları dibi gördü.
NTV'nin haberine göre, yeni plaka sahiplerinin Taksi Mali Cihazı edinmesi için yalnızca 15 günlük süre kaldı.
Sürenin dolmasıyla birlikte tüm gelirler anlık olarak Maliye'ye aktarılacak, taksimetreyle entegre çalışan sistem otomatik fiş kesecek. Yeni düzenlemenin, taksicilerin kazancında doğrudan yüzde 20, dolaylı olarak ise yüzde 45'e varan bir kayba yol açabileceği değerlendiriliyor.
FİYATLAR DİBİ GÖRMEYE YAKLAŞTI
Taksi plakası fiyatları yılın dip seviyelerini görmeye yaklaştı. Esnaf odaları kendi aralarında yaptıkları toplantılarda gerçek usuldeki vergilerin yüzde 20'den yüzde 1,5'e düşeceğini belirtseler de taksiler için sadece 15 gün kaldı. Maliye tarafından da konuya ilişkin bir çalışma yapılıp yapılmadığı, verginin düşeceğine dair hiçbir bilgi verilmedi.
15 gün sonra yeni plaka almış kişiler araçlarına Taksi Mali Cihazı'nı taktırmak zorunda olacak. Diğer plaka sahipleri de 1 Eylül 2026 tarihine kadar Taksi Mali Cihazı'na geçişi tamamlaması gerekecek.
Taksimetre, Taksi Mali Cihazı'ndan bağımsız olarak çalışmayacak. Taksi Mali Cihazı da aynı şekilde tek başına çalışıp fiş, e-belge üretemeyecek ve manuel giriş yapılamayacak.
POS CİHAZI TARİH OLACAK
Bankaların taksicilere verdiği harici POS cihazı uygulaması da tarih oldu. Bundan sonra taksilerde harici bağımsız POS cihazı bulundurulmayacak. Tüm işlemler taksimetre ve Taksi Mali Cihazı aracılığıyla yapılacak.
KONUM BİLDİRİMİ DE OLACAK
Taksi Mali Cihazı, GPS üzerinden enlem ve boylam bilgilerini içeren konum verisini alarak zaman bilgisi ile birlikte saklayacak.
Ancak Taksi Mali Cihazla bağlantılı olarak kullanılacak taksimetrede yer alan GPS üzerinden söz konusu verilerin alınabilmesi halinde Taksi Mali Cihazda bu özelliğin bulunmasına gerek olmayacak. Böylece kartlı alışveriş yapan kişilerin nereden nereye gittiği de kontrol altına alınmış olacak.
VERGİ YÜKÜMLÜLÜKLERİ
Taksilerin ana gideri olan akaryakıttan başka günlük giderleri bulunmuyor. Aylık bazda bakıldığında ise aracın stopajı, yapılan tamir ve bakım masrafları, varsa lastik alımı faturaları, plaka sahibi adına yasal sınırlar dahilinde günlük yeme-içme faturaları gibi kalemler gider olarak gösterilecek ve bunlar vergiden düşürülebilecek.
Ancak takside çalışan ve SGK primini dahi kendisi ödemek zorunda bırakılan şoförlerin, kazançlarından doğan KDV, gelir vergisi gibi ödemelerin nasıl hesaplanacağı henüz bilinmiyor.
Büyük kısmı yasa dışı olarak galerici/komisyoncular tarafından kiraya verilen taksilerde vergileri kimin ödeyeceği ise bilinmiyor.
Düzenlemeden önce, vergi çok düşük olduğu için plaka sahipleri vergileri karşılıyordu ancak günde 10 bin lira ciro çeken ticari taksinin 2 bin lira KDV ödemesi çıkıyor. Günde bir depo yakıt harcasa 475 lira KDV'den düşebiliyor ve geri kalan kısım kar olarak yazıldığı için gelir vergisi de yüksek çıkıyor.
Plaka sahibi, şoför ve yasa dışı taksi plakası kiralamada vergi düzeninin nasıl olacağı belirsizliğini koruyor.
PAZARLIKLA SEYAHAT DE BİTECEK
Kayıt dışı olarak çalışmaya devam etmek isteyen taksiciler, pazarlık usulüyle gidecekleri yerin ücretini akıllı telefon uygulamaları vasıtasıyla belirleyebilirler. Böyle bir durumda, taksimetre açmadıkları için müşterilerini vergiler hariç olarak taşıyabileceklerinden dolayı yüzde 30'a yakın daha düşük ücretle seyahat ettirebilirler.
Ancak bu durum da yasa dışı olduğu için yakalanmaları ya da ihbar edilmeleri halinde büyük cezalar ortaya çıkacak. "Korsan taksicilik" tanımına da giren bu tip davranışlar nedeniyle taksiler 60 gün trafikten men edilip, araç sahibine 100 bin lira ceza ve araç sürücüsünün de ehliyeti 30 gün süreyle elinden alınabilir.
Trafik Kanunu'nu Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan imzalayıp, Resmi Gazete'de yayımlanmadığı için korsan taşımacılığın cezası halen 58 bin 217 lira olarak uygulanıyor.
Ayrıca müşterilere de kayıt dışı ekonomiye imkan sağladıkları için Maliye tarafından idari para cezaları verilebilecek.
SATMAK İSTEYEN ÇOK ALMAK İSTEYEN YOK
10 yıl öncesinde taksi plakaları 4-5 daire satın alabilecek güçteyken bugün ortalamanın altında bir semtte 2+1 daire alamayacak duruma düştü ve vergiler dahil 10 milyon liradan satılıyor. Yasa dışı taksi plakası kiraları da 55 bin lira civarında seyrediyor.
Plakasını satmak isteyen çok, almak isteyen olmayınca fiyatlar düşüşe geçti. Taksi plakası fiyatlarını bir grup galerici/komisyoncu kendi arasında belirliyor ve bu satıştan dolayı vergi ödemesi gerçekleştirmiyorlar.
İstanbul Büyükşehir Belediyesi uygulama bazlı ticari taksi plakalarını ortalama 5 milyon liradan satmıştı. Taksi Mali Cihazı'yla birlikte plaka fiyatlarının daha da düşüp düşmeyeceği konusunda net bilgi bulunmasa da, cihazın takılacağına dair Resmi Gazete kararının ardından fiyatlar yaklaşık 3,5 milyon lira seviyesinde geriledi.