Halkbank'a 'Bağımsız Denetçi' şartı borsada devre kestirdi
Türkiye ile ABD arasında yıllardır krize dönüşen Halkbank davasında kritik bir eşik aşıldı. Reuters'ın aktardığına göre Manhattan Federal Mahkemesi, taraflar arasındaki anlaşma kapsamında cezai davayı 90 gün durdurdu. Anlaşmaya göre Halkbank ceza ödemeyecek, suçlamaları kabul etmeyecek; ancak bankaya ABD onaylı bağımsız bir gözlemci atanacak. Bu şartın netleşmesi sonrası Halkbank hisseleri Borsa İstanbul'da yüzde 8 düşerek devre kesti.
Amerika Birleşik Devletleri'nde yılan hikayesine dönen ve piyasaların pür dikkat takip ettiği Halkbank davasında, dün (11 Mart 2026) Manhattan Federal Mahkemesi'nde son derece kritik bir duruşma gerçekleştirildi.
Reuters haber ajansının mahkeme salonundan bildirdiği son dakika gelişmelerine göre, ABD Bölge Yargıcı Richard Berman, savcıların talebini kabul ederek devlet bankası Halkbank'a karşı açılan cezai davayı resmen 90 gün süreyle durdurdu.
CEZA YOK AMA "BAĞIMSIZ DENETÇİ" ŞARTI VAR
Davanın 90 günlüğüne dondurulmasının arkasında, Halkbank ile ABD hükümeti arasında varılan "Ertelenmiş Kovuşturma Anlaşması" (Deferred Prosecution Agreement - DPA) yatıyor.
Duruşmada söz alan ABD'li Savcı Michael Lockard, varılan anlaşmanın şartlarını mahkemeye sundu. Lockard, yargıcın buradaki rolünün sınırlı olduğunu ve sadece talebin "bona fide" (samimi/iyi niyetli) olup olmadığını değerlendirmesi gerektiğini belirtti.
Mahkemeye sunulan anlaşmanın en kritik maddeleri şu şekilde netleşti:
* Ceza ve Suçlama Yok: Halkbank, ABD hazinesine herhangi bir para cezası ödemeyecek ve kendisine yöneltilen suçlamaları (suçluluğu) resmi olarak kabul etmeyecek.
* İran Ambargosuna Kesin Uyum: Bölgede savaşın tüm şiddetiyle sürdüğü bir dönemde banka, İran'ı yararlandıracak veya dolaylı yoldan fon sağlayacak hiçbir finansal işlem yapmayacağını taahhüt edecek.
* Bağımsız İzleme Uzmanı (Monitor): Savcıların en çok üzerinde durduğu şart ise denetim oldu. Savcı Lockard, yaptırımlar ve kara para aklama uyumunu bizzat Ankara'da/İstanbul'da denetlemek üzere, bankanın bir ay içinde "bağımsız bir izleme uzmanı (monitor)" seçmesini umduklarını açıkladı. Bu uzman, bankanın tüm uluslararası işlemlerini ABD yaptırımları merceğinden denetleyecek.
PAZARTESİ UÇAN HİSSELER, DÜN DEVRE KESTİ
Mahkeme salonundan çıkan bu detaylar, Borsa İstanbul'da (BİST) tam bir şok etkisi yarattı.
Hatırlanacağı üzere, geçtiğimiz Pazartesi günü Halkbank'ın ABD ile bir "anlaşmaya vardığı ve ceza ödemeyeceği" yönündeki ilk sızıntılar piyasalara bayram havası yaşatmış, bankanın hisseleri tavan yaparak adeta uçuşa geçmişti.
Ancak dünkü duruşmada anlaşmanın detaylarının ortaya çıkması, özellikle bankanın uluslararası operasyonlarını bir ABD "monitörünün" (bağımsız denetçinin) gözetimine bırakacak olması yatırımcıları ürküttü. Duruşma haberlerinin terminallere düşmesiyle birlikte Halkbank hisselerinde çok sert satışlar başladı. Kısa sürede yüzde 8'e varan devasa bir düşüş yaşayan hissede panik satışlarını durdurmak için "devre kesici" sistemi tetiklendi ve işlemlere geçici olarak ara verildi.