Bakan Fidan: Bölgede çok ciddi siyasi krizler var!

Dışişleri Bakanı Hakan Fidan 30'dan fazla devlet liderinin ağırlandığı, Antalya Diplomasi Forumu'nun ardından önemli değerlendirmelerde bulundu. Bölgesel krizlerin çözümünde bölge ülkelerinin ortak hareket etmesi gerektiğini belirten Bakan Fidan, Türkiye, Suudi Arabistan, Pakistan ve Mısır'dan oluşan mekanizmanın da barış ve istikrarı güçlendirmeye yönelik somut adımları ele aldığını açıkladı. Fidan, bölgede çok ciddi siyasi krizler ve çatışmalar yaşandığını belirterek, büyük değişimlerin yaşandığı küresel ekonomide de dengenin nasıl kurulacağının etraflıca değerlendirildiğini paylaştı.

Bakan Fidan, 150 ülkeden ve 66 uluslararası kuruluştan 6 bin 400 katılımcının katıldığı Antalya Diplomasi Forumu 2026'nın (ADF) açıklamalarda bulundu. Forumda 23 devlet ve hükümet başkanı, 13 başkan yardımcısı ve 50 bakan ağırlanığını bildiren Bakan Fidan, üç gün boyunca 52 oturumda ülkeleri etileyen küresel krizlerin ele alındığını belirtti.

"Suudi Arabistan, Mısır ve Pakistan ile gerçekleştirdiğimiz dörtlü toplantıda bölgemizde barış ve istikrarı destekleyici adımları ve seyrüsefer serbestisinin kalıcı olarak tesisine yönelik muhtemel girişimleri ele aldık." diyen Fidan, bölgenin geleceğine ilişkin ortak bir vizyon geliştirmek amacıyla atacakları somut adımları tespit ettiklerini kaydetti.

Küresel ekonomi dengesi

Bölgesel krizlerin ancak o coğrafyanın kendi dinamikleriyle ve bölgesel aktörlerin etkin katılımıyla çözüme kavuşturulacağını belirten Bakan Fidan şöyle konuştu:

"Küresel ekonomiye dair oturumlarımız da aynı ölçüde verimli geçti. Korumacılığın yükseldiği bir çağda yatırımların, serbest ticaretin ve bağlantısallık projelerinin uluslararası istikrara yapacağı katkıyı tekrar tekrar vurgulama imkanı oldu. Jeo-ekonominin yeniden tanımlandığı günümüzde küresel ve ulusal öncelikler arasındaki dengenin nasıl kurulacağı, çok taraflılıkların bu denklemde nereye oturacağı ve şu anda içinden geçtiğimiz krizler, etraflıca ele alındı."

Afrika'ya bu yıl da özel önem verdiklerinin altını çizen Fidan, kıtanın yatırım ve kalkınma potansiyelinin masaya yatırıldığını, aynı zamanda güvenlik ile kalkınma arasındaki kritik bağlantıyı da hassasiyetle değerlendirdiklerini söyledi.

Fidan, diplomasinin tüm imkanlarından istifade ederek işbirliğini çeşitlendirmeyi ve dostluk köprülerini çoğaltmayı kararlılıkla sürdüreceklerinin altını çizerek "Kritik başlıklarda güven inşa etmeye, tarafları birbirine yaklaştırmaya ve gerektiğinde arabulucu rolü üstlenmeye aynı azimle devam edeceğiz. Türkiye'nin diplomasi alanındaki bu çekim gücü, önümüzdeki dönemde de artan bir büyümeyle inşallah devam edecek." ifadelerini kullandı.

"Çok ciddi siyasi krizler var, çatışmalar var"

Orta Doğu'daki savaşa ilişkin diyalog çabalarına değinen Fidan, Türkiye-Suudi Arabistan-Pakistan-Mısır mekanizmanın bölgesel sorunları sahiplenip uygulanabilir bir gündemle ilerlemeyi amaçladığını, söz konusu ülkelerin daha geniş bölgeyi temsil eden bir çekirdek yapı oluşturduğunu ifade etti.

Bölgenin olması gereken işbirliği imkanlarını kullanmadığı için kendi potansiyelini hayata geçiremediğine dair kuvvetli inanca sahip olduğunu söyleyen Fidan, bu tespitten hareketle somut konuları hayata geçirmek amacıyla bir araya gelindiğini belirtti.

Fidan, "Çok ciddi siyasi krizler var, çatışmalar var. Bu çatışmaların sönümlendirilmesi için de neler yapılabilir? Biz, İsrail değiliz. Onlar, Güney Kıbrıs Rum Yönetimi ile bir araya gelip bölgedeki Müslüman ülkelere karşı bir askeri ittifak kurarken biz, bölgedeki çatışmaları nasıl söndürürüz, ekonomik ilerlemeyi nasıl sağlarız, istikrarı nasıl hayata geçiririz, onun arayışı içerisindeyiz. Eğer bu bölge dışarıdan yardım beklemeye, kurtarıcı beklemeye devam ederse, ilanihaye bu sorunlarla baş başa kalmaya devam edecek" değerlendirmesinde bulundu.

Bu yüzden akıllı aktörlerin, hikmetle geçmişten ders çıkartarak geleceklerine yön verdiklerinin altını çizen Fidan, öte yandan Gazze Barış Planı'nın uygulama sürecinin de devam ettiğini anımsattı.

Gazze Barış Planı

Fidan, Gazze Barış Planı'nın başlangıcına sebep olan sekizli grubun New York'ta 2025'te liderlerinin bir araya geldiğini, buradan çıkan görüş ve iradeyle Gazze Barış Planı gibi mekanizmaların hayata geçtiğini söyledi.

Bakan Fidan, bölge ülkelerinin bir araya gelip bölgenin sorunlarına sahip çıkmak zorunda olduklarını ve bunun yaşamsal gereklilik olduğunu vurgulayarak şunları kaydetti:

"Bunun için yeterli olgunluğun, kapasitenin ve vizyonun olduğuna biz Türkiye olarak yürekten inanıyoruz. Cumhurbaşkanı'mızın bu konuda ortaya koyduğu çok güçlü bir irade var. Yıllar içerisinde bölge liderleriyle de bu vizyon üzerinde yaptıkları bir anlayış birliği var. Şimdi bunun hayata geçmesi gerekiyor. Şimdi bakıyorsunuz birçok sıkıntı var bölgemizde. Gazze'deki soykırım, Lübnan, arkasından İran. Bütün bunların ortaya çıkarttığı, bölge ülkelerinin birbirleri arasındaki güveni zedeleyen, çatışmaları artıran, yoksulluğu, geri kalmışlığı getiren bütün denklemleri ortadan kaldırmak için hep beraber bir araya geliyoruz, arayış içerisindeyiz."