Askerlikte Geçen Süreler, Yıllık İzin Süresinin Hesabında Nazara Alınabilir Mi?
Askerlikte geçen süre, mevzuatta aranan kamu kurumunda istihdam ilişkisi kapsamında değerlendirilmemesi nedeniyle sözleşmeli sağlık personelinin yıllık izin hesabına dahil edilemeyecektir.
663 sayılı Sağlık Alanında Bazı Düzenlemeler Hakkında Kanun Hükmünde Kararname'nin "Sözleşmeli sağlık personeli istihdamı" başlıklı 45/A maddesinde;
" Bakanlık ve bağlı kuruluşları, merkez teşkilatları hariç olmak üzere ve öncelikle personel istihdamında güçlük çekilen yerlerde, 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 4 üncü maddesinin (B) fıkrası uyarınca ilgili mevzuatı gereği kura ile ataması öngörülenler dışında, 190 sayılı Kanun Hükmünde Kararnameye ekli cetvellerde Sağlık Hizmetleri ve Yardımcı Sağlık Hizmetleri Sınıfı kapsamında yer alan unvanlarla vize edilmiş pozisyonlarda bu maddede öngörülen şartlarla sözleşmeli personel istihdam edebilir.",
Sözleşmeli Personel Çalıştırılmasına İlişkin Esasların 9 uncu maddesinde;
"217 sayılı Devlet Personel Başkanlığı Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 2 nci maddesinde belirtilen kurumlarda geçen hizmet süresi bir yıldan on yıla kadar olan personele yirmi gün, on yıldan fazla olanlara otuz gün ücretli yıllık izin verilir.",
Mülga 217 sayılı KHK'nin 2 nci maddesinde;
"Askeri kurum ve kuruluşların 926 sayılı Türk Silahlı Kuvvetleri Personel Kanunu ile ek ve değişikliklerine tabi personeli bu Kanun Hükmünde Kararnamenin kapsamı dışındadır.",
375 sayılı KHK'nin Geçici 30 uncu maddesinde;
"Mevzuatta yapılan atıflar bakımından mülga 08/06/1984 tarihli ve 217 sayılı Devlet Personel Başkanlığı Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 2 nci maddesinin uygulanmasına devam olunur."
hükümlerine yer verilmiştir.
Kamu Denetçiliği Kurumu önüne gelen uyuşmazlıkta (2025/659), sözleşmeli sağlık teknikeri olarak görev yapan başvurucu, jandarma er olarak yaptığı askerlik süresinin yıllık izin hesabında dikkate alınmasını talep etmiştir. Ancak Sağlık Bakanlığı, askerlik hizmetinin kamu kurumunda istihdam ilişkisine dayalı bir çalışma olarak değerlendirilemeyeceğini belirterek talebi reddetmiştir.
Kararda, başvurucunun 663 sayılı KHK'nin 45/A maddesi kapsamında sözleşmeli personel statüsünde bulunduğu ve yıllık izin hesabında yalnızca ilgili mevzuatta belirtilen kamu kurumlarında geçen hizmet sürelerinin dikkate alınabileceği ifade edilmiştir. Buna karşılık, mülga 217 sayılı KHK'de askeri kurum ve kuruluşların kapsam dışında bırakıldığı açıkça düzenlendiğinden, askerlikte geçen sürenin yıllık izne esas hizmet süresi kapsamında değerlendirilemeyeceği sonucuna ulaşılmıştır.
Kamu Denetçiliği Kurumu ayrıca, askerlik hizmetinin bir kamu görevi niteliği taşımasının tek başına yeterli olmadığını; izin hesabında esas alınacak sürenin ancak mevzuatta tanımlanan bir istihdam ilişkisine dayanması gerektiğini vurgulamıştır. Bu nedenle, vatani görev kapsamında geçen askerlik süresinin yıllık izin hesabına eklenmemesinde hukuka aykırılık bulunmadığı değerlendirilmiştir.
Sonuç olarak Kurum, Sağlık Bakanlığının işleminde hukuka ve hakkaniyete aykırılık olmadığı kanaatiyle başvurunun reddine karar vermiştir.
Benzer konuda Kurumun 2022/5184 sayılı Kararında; başvuranın talebinin, vatani görevini yerine getirdiği dönem içerisinde mülga 217 sayılı Kanun Hükmünde Kararname kapsamındaki herhangi bir kamu kurum veya kuruluşu bünyesinde istihdam ilişkisine dayalı olarak görev yapmamış olması gerekçesiyle reddedildiğinin anlaşıldığı; askerlik hizmetinin, mülga 217 sayılı Kanun Hükmünde Kararname kapsamındaki herhangi bir kamu kurumu veya kuruluşu bünyesinde istihdam ilişkisine dayalı olarak görev yapma şeklinde öngörülen bir istihdam ilişkisi olarak kabul edilmesine imkan bulunmadığı; bu itibarla, başvuranın yıllık izne esas hizmet sürelerinin hesabında askerlik hizmetlerine ilişkin sürelerin dikkate alınmaması işleminde hukuka ve hakkaniyete aykırı bir durum bulunmadığı sonucuna varılarak başvurunun reddine karar verilmiştir.
Dolayısı ile vatani görev kapsamında yerine getirilen askerlik hizmeti, yıllık izne esas hizmet süresinin hesabında dikkate alınabilecek bir istihdam ilişkisi olarak kabul edilmemektedir. Bu nedenle, kurumlarca sözleşmeli personelin yıllık izin süreleri belirlenirken askerlikte geçen sürelerin hizmet süresine eklenmemesi; aksi yönde yapılacak uygulamaların mevzuata aykırılık ve hatalı izin hesabı riskini doğurabileceğinin göz önünde bulundurulması gerekmektedir.