AYM, Gümrük'teki fazla mesai düzenlemesini gündemine aldı
Anayasa Mahkemesi, 25 Haziran 2026 tarihinde gerçekleştirdiği Genel Kurul toplantısında 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 221. maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan bir ibareyi anayasaya uygunluk yönünden inceledi. Ankara 8. İdare Mahkemesi'nin başvurusuyla gündeme gelen dava, gümrük memurlarının fazla çalışma ücretini doğrudan ilgilendiriyor.
221. Maddenin Üçüncü Fıkrası Ne Diyor?
4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 221. maddesinin iptali istenen üçüncü fıkrası, gümrük kapılarında mesai saati dışında hizmet veren özel ve ticari kesimlerin ödediği fazla çalışma ücretlerinin nasıl dağıtılacağını düzenliyor. Kanuna göre bu ücretler; "Gümrük ve Ticaret Bakanlığı taşra teşkilatına ait kadro ve pozisyonlarda bulunanlardan ithalat ve ihracat, giriş ve çıkış işlemlerinin yapıldığı gümrük idarelerinde gümrük işlemlerini yürüten memurlara" ödenmek üzere Ankara Gümrük Muhasebe Birimi hesabına aktarılıyor.
Hangi İbare İptal İsteniyor?
Ankara 8. İdare Mahkemesi'nin iptali istediği ibare şu: "Gümrük ve Ticaret Bakanlığı taşra teşkilatına ait kadro ve pozisyonlarda bulunanlardan." Mahkeme, bu ibarenin Anayasa'nın eşitlik ilkesini ihlal ettiği gerekçesiyle AYM'ye başvurdu.
Mevcut Düzenleme Hangi Memurları Kapsıyor?
Mevcut düzenleme yalnızca Gümrük idarelerinde fiilen ithalat-ihracat işlemi yapan personelin fazla çalışma ücretinden yararlanmasına imkan tanıyor. Ticaret Bakanlığı taşra teşkilatı kadrosunda yer almayan personel ise aynı kapsamda değerlendirilmiyor.
AYM Süreçte Ne Yapacak?
AYM davayı şimdilik ilk inceleme aşamasında ele aldı. Mahkeme önce itirazın şekil şartlarını değerlendirecek; esas incelemeye geçilmesi halinde söz konusu ibarenin Anayasa'nın 10. maddesiyle güvence altına alınan eşitlik ilkesine aykırı olup olmadığına karar verecek.
Olası İptal Kararı Ne Anlama Gelir?
AYM'nin ibarenin iptaline hükmetmesi halinde, Gümrük ve Ticaret Bakanlığı taşra teşkilatına ait kadro ve pozisyonlarda bulunmayan personel de fazla mesai ücretinden yararlanabilecek.