KGK Genel Başkanı Dim: Gazetenin olmadığı bir medya mümkün değil

Küresel Gazeteciler Konseyi (KGK) Genel Başkanı Mehmet Ali Dim, Afyonkarahisar'da düzenlenen Yerel Medya Meclisi buluşmasında sektörün karşı karşıya olduğu sorunları değerlendirdi.

Basılı gazetelerin yaşatılması gerektiğini vurgulayan Dim; matbaa, resmi ilan, meslek birliği yasası, dijital medya, dezenformasyon ve yapay zekanın gazetecilik üzerindeki etkilerine ilişkin açıklamalarda bulundu.

Küresel Gazeteciler Konseyi (KGK) Yerel Medya Meclisi, Türkiye'nin farklı illerinden yaklaşık 50 yerel medya temsilcisinin katılımıyla Afyonkarahisar'da bir araya geldi. İkbal Otel'de gerçekleştirilen buluşmada "Türkiye'de Yerel Medyanın Geleceği ve Meslek Birliği Yasası" başlığı kapsamında sektörün mevcut durumu ve geleceğine ilişkin değerlendirmeler yapıldı. Toplantıda konuşan KGK Genel Başkanı Mehmet Ali Dim, yerel medyanın karşı karşıya bulunduğu ekonomik ve yapısal sorunlara dikkat çekerek, basılı gazetelerin ve yerel basının yaşatılmasının toplumun haber alma hakkı açısından önemli olduğunu ifade etti.

"GAZETENİN OLMADIĞI BİR MEDYA MÜMKÜN DEĞİL"

Son dönemde bazı kurum ve kuruluşlarda basılı gazetelerin artık okunmadığı ve dijital medyanın her şeyi kapsadığı yönünde yaklaşımlarla karşılaştıklarını belirten Dim, bu anlayışa karşı yerel basının mücadelesini sürdüreceğini söyledi. Basılı gazetenin gazetecilik açısından önemini vurgulayan Dim, "Gazetenin olmadığı bir medya mümkün değil arkadaşlar" ifadelerini kullandı. Basılı gazete sayısının geçmişe göre azalabileceğini ancak gazeteciliğin basılı yayınlarla birlikte varlığını sürdürmesi gerektiğini belirten Dim, yerel medyanın ayakta kalabilmesi için sektörün mevcut koşullarının yeniden değerlendirilmesi gerektiğini dile getirdi. Dim, basılı yayınların tamamen ortadan kalkmasının toplumun haber alma hakkı açısından önemli sonuçlar doğurabileceğini ifade etti.

MATBAA VE ÜRETİM MALİYETLERİ YEREL MEDYAYI ZORLUYOR

Yerel gazetelerin karşı karşıya olduğu en önemli sorunlardan birinin matbaa ve baskı imkanlarının azalması olduğunu belirten Dim, kendi yayınları açısından yaşadığı süreci de örnek gösterdi. Matbaa bulmakta zorlandığını ifade eden Dim, gazetesini farklı şehirlerde bastırmak zorunda kaldığını söyledi. Kağıt, boya ve kalıp gibi baskı malzemelerinin farklı yerlerden temin edildiğini ve maliyetlerin yükseldiğini belirten Dim, matbaalarda çalışacak nitelikli personel bulmanın da giderek zorlaştığını ifade etti. Baskı süreçlerindeki zorlukların gazetelerin güncel gelişmeleri sayfalarına taşımasını da etkilediğini belirten Dim, gazetelerin belirli saatlere kadar matbaaya gönderilmek zorunda kalmasının özellikle gün içindeki gelişmelerin gazetelere yansıtılmasını güçleştirdiğini söyledi.

E-GAZETE VE RESMİ İLAN ÖNERİSİ

Basılı gazetelerin karşılaştığı sorunların çözümü için alternatif modellerin de değerlendirilmesi gerektiğini belirten Dim, e-gazete uygulamasına ilişkin görüşlerini paylaştı. Basılı yayın yapmayan ancak gazetecilik faaliyetini sürdüren e-gazetelerin de belirli şartlar çerçevesinde resmi ilan sistemine dahil edilmesi gerektiğini savunan Dim, bu konuda daha önce Basın İlan Kurumu nezdinde öneride bulunduğunu aktardı. Basın İlan Kurumu'nun mevcut yönetiminin de konuya olumlu yaklaştığını belirten Dim, e-gazetelerle ilgili bir çalışma yapılacağının kendilerine iletildiğini söyledi. Dim, dijital yayıncılığın geliştiği bir dönemde gazeteciliğin sürdürülebilirliği açısından yeni yayın modellerinin değerlendirilmesi gerektiğini kaydetti.

"YEREL GAZETELERİN YAŞATILMASI GEREKİYOR"

Yerel basının yalnızca ekonomik bir sektör olarak değerlendirilmemesi gerektiğini belirten Dim, gazetelerin toplumun haber alma hakkının kullanılmasında önemli bir görev üstlendiğini söyledi. Özellikle büyük ilçeler başta olmak üzere birçok il ve ilçede en az bir veya iki yerel gazetenin yayın hayatını sürdürmesinin desteklenmesi gerektiğini ifade eden Dim, bunun yerel demokrasinin işleyişi açısından önemli olduğunu dile getirdi. Resmi ilanların yerel gazeteler açısından önemli bir gelir kaynağı olduğunu belirten Dim, resmi ilanların sayısında yaşanan düşüşün sektör üzerindeki ekonomik baskıyı artırdığını söyledi. İlan fiyatlarında artış yaşanmasına rağmen toplam ilan sayısının azalmasının yerel basının gelirlerini olumsuz etkilediğini belirten Dim, resmi kurumların ilan verme konusunda farklı yöntemlere yönelmesinin de sektör açısından takip edilmesi gereken bir konu olduğunu ifade etti.

BASIN İLAN KURUMU YÖNETİMİNE OLUMLU YAKLAŞIM TEŞEKKÜRÜ

Basın İlan Kurumu'nun mevcut yönetiminin yerel basına yönelik yaklaşımında önceki dönemlere kıyasla daha olumlu bir tutum sergilediğini belirten Dim, özellikle hata ve eksikliklerde doğrudan cezai işlem yerine uyarı mekanizmasının işletilmesini olumlu bulduğunu söyledi. Dim, resmi ilanların sayısının artırılması gerektiğini de ifade ederek, resmi ilanların farklı mecralarda yayımlanmış gibi gösterilmesine yönelik uygulamaların daha yakından takip edilmesi gerektiğini dile getirdi. Resmi ilan sisteminin sürdürülebilirliği için hem ilan sayısının hem de yerel basının ekonomik gücünün korunmasına yönelik çalışmalar yapılması gerektiğini kaydetti.

MESLEK BİRLİĞİ YASASI VURGUSU

Konuşmasında meslek birliği yasası konusuna da geniş yer veren Dim, gazetecilik yapanlarla gazetecilik mesleği dışında faaliyet gösteren kişilerin birbirinden ayrılabilmesi gerektiğini söyledi. Gazetecilerin kendi meslek örgütlenmeleri içerisinde mesleğin standartlarını belirleyebilmesinin önemli olduğunu belirten Dim, mevcut basın kartı sisteminin gazetecilik mesleğinin tanımlanması konusunda yeterli olmadığını savundu. Basın kartı taşıyan ancak gazetecilik faaliyeti yürütmeyen kişilerin bulunduğunu ifade eden Dim, meslek birliği yasasının gazetecilik mesleğinin sınırlarının belirlenmesine katkı sağlayacağını söyledi. Dim, mesleğin etik ve mesleki standartlarının gazeteciler tarafından oluşturulmasının sektör açısından önemli olduğunu dile getirdi.

DEZENFORMASYON VE SOSYAL MEDYA TARTIŞMASI

Dijitalleşmeyle birlikte sosyal medya üzerinden gazetecilik yaptığı iddiasında bulunan kişilerin de arttığını belirten Dim, bu durumun mesleğin itibarı açısından tartışma yarattığını ifade etti. Dezenformasyonla mücadele konusunda da değerlendirmelerde bulunan Dim, yanlış ve yanıltıcı bilgilerin önemli bölümünün gazeteciler dışındaki sosyal medya kullanıcıları tarafından yayıldığını belirtti. Dezenformasyonla mücadelede "gazetecilik" ile sosyal medya üzerinden içerik üreten kişilerin birbirinden ayrılması gerektiğini söyleyen Dim, kavramların doğru kullanılması ve mesleki sınırların belirgin hale getirilmesinin önemine dikkat çekti.

YAPAY ZEKA İÇİN TELİF DÜZENLEMESİ ÇAĞRISI

Yapay zekanın gazetecilik sektöründeki etkisine de değinen Dim, teknolojinin haber üretim süreçlerinde giderek daha fazla kullanılmasının yeni sorunları beraberinde getirdiğini söyledi. Yapay zeka tabanlı sistemlerin medya kuruluşlarının ürettiği haber içeriklerinden yararlanmasına rağmen bu içeriklerin üreticilerine herhangi bir telif ödememesinin uluslararası ölçekte tartışıldığını belirtti. Dim, bu konuda yalnızca Türkiye'de değil, dünyanın farklı ülkelerinde de çalışmalar yürütüldüğünü ifade etti. Londra'da gerçekleştirilecek toplantıda yapay zeka ve telif hakları konusunun da gündeme geleceğini belirten Dim, uluslararası alandaki gelişmelerin Türkiye'ye aktarılması halinde yasal düzenleme konusunda çalışmalar yapılabileceğini söyledi.

KGK'NIN ULUSLARARASI YAPILANMASINA DİKKAT ÇEKTİ

KGK'nın faaliyetlerine de değinen Dim, konseyin Türkiye'de yerel medyayla başlayan yapılanmasının zaman içerisinde ulusal ve uluslararası düzeye ulaştığını belirtti. KGK'nın 88 ülkede başlayan temsilcilik yapılanmasının 89 ülkeye ulaştığını ifade eden Dim, konseyin dünya genelindeki gazetecilerle kurduğu ilişkilerin giderek genişlediğini söyledi. Dim, KGK'nın farklı illerde gerçekleştirdiği toplantı ve organizasyonların yanı sıra yurt dışı temaslarının da konseyin görünürlüğüne katkı sunduğunu belirterek, yerel medya temsilcilerinin bu süreçteki katkısının önemine dikkat çekti.

DAHA İYİ OLMAK İÇİN ELİMİZDEN GELENİ YAPACAĞIZ

KGK'nın önümüzdeki dönemde gerçekleştireceği çalışmalar hakkında da bilgi veren Dim, Alanya'da yapılması planlanan toplantıya yerel medya temsilcilerini davet etti. Program kapsamında kamu kurumları ve farklı ülkelerden temsilcilerle çeşitli görüşmeler yapılmasının planlandığını belirten Dim, toplantıda sektörün geleceğine ilişkin konuların ele alınacağını ifade etti. Dim, KGK'nın yerel medyanın sorunlarının çözümü ve gazetecilik mesleğinin geleceğinin güvence altına alınması için çalışmalarını sürdüreceğini belirterek, toplantıya katılan medya temsilcilerinin görüş ve önerilerinin de sürece katkı sağlayacağını söyledi.