'Enflasyon düşse de hayat pahalılığı bitmez'

Ekonomim gazetesi köşe yazarı Alaattin Aktaş, enflasyonun düşmesinin vatandaşın refahını artıracağı görüşünü ekonomik verilerle sorguladı.

Aktaş, "Enflasyon düşmeye başladı, böylece vatandaşın refahı artacak" şeklindeki açıklamaların kavramsal bir yanılgı içerdiğini savundu. Enflasyonun düşmesinin fiyatların gerilediği değil yalnızca artış hızının yavaşladığı anlamına geldiğini vurgulayan Aktaş, fiyatların gerçek anlamda düşmesinin ancak deflasyonla mümkün olacağını hatırlattı.

Rakamlar Tabloyu Açıklıyor

Aktaş, somut bir örnek üzerinden gitti. Mayıs 2024'te 72 lira olan bir harcama kaleminin yıllık yüzde 75 artışla başladığını, ardından yıllık enflasyonun düşmeye devam ettiğini, ancak bu süreçte söz konusu harcama kaleminin 137 liraya ulaştığını belirtti. "Vatandaşın cebinden çıkan para 72 liradan 137 liraya yükseldi. İstenen şu; vatandaş cebinden çıkan paranın ne kadar arttığına değil, yıllık oranın ne kadar değiştiğine odaklansın" dedi.

Yıllık enflasyonun son veride yüzde 29,73 olduğunu hatırlatan Aktaş, orta vadeli programda yıl sonu tahminin yüzde 28,4, sonraki üç yılın hedeflerinin ise sırasıyla yüzde 21, yüzde 13,5 ve yüzde 9 olarak belirlendiğini aktardı.

2015 ile 2029 Karşılaştırması

Aktaş'ın en çarpıcı tespiti ise iki farklı dönemin karşılaştırmasında ortaya çıktı. Yıllık enflasyonun son kez yüzde 9 düzeyinde gerçekleştiği 2015 yılında harcama endeksinin 8,47 seviyesinde olduğunu belirten Aktaş, hedefler tutarsa 2029'da enflasyonun yeniden yüzde 9'a inmesine karşın aynı endeksin 212,18'e ulaşacağını vurguladı.

"Yıllık enflasyon 2015'te de yüzde 9, 2029'da da yüzde 9. Ama 2015 sonundaki harcamanız 8,47 liraydı, 2029'da bu 212,18 lira olacak. Enflasyon aynı, peki ya refahınız; o da aynı mı?" diyen Aktaş, refah artışının ancak gelir artışının enflasyonun üzerinde gerçekleşmesiyle mümkün olduğunu savundu.