'Türkiye'de eğitim seviyesi arttıkça istihdam avantajı aynı ölçüde artmıyor'

İLKE İlim Kültür Eğitim Vakfının SOSYAL VERİ projesi kapsamında hazırlanan "Eğitimde Kazanım, İstihdamda Uyum Arayışı" başlıklı analiz, Türkiye'nin eğitim alanındaki kazanımlarının iş gücü piyasasına aynı ölçüde yansımadığını ortaya koydu.

PISA 2025'te üç alanda birden ilerleyen tek OECD üyesi olan Türkiye'de, 25-34 yaş grubundaki yükseköğretim mezunlarının işsizlik oranı yüzde 10 ile lise mezunlarıyla aynı seviyede.

OECD genelinde ise eğitim düzeyi yükseldikçe işsizlik yüzde 14'ten yüzde 5'e geriliyor.

Türkiye, PISA 2025'te fen bilimlerinde 494, okumada 472, matematikte 462 puan aldı.

OECD ortalaması gerilerken Türkiye üç alanda da ilerledi. Lisans programına başlayanların yüzde 64'ü eğitimini teorik sürede tamamlıyor.

Ancak bu başarılar istihdama aynı ölçüde yansımıyor. TÜİK verilerine göre ücretli çalışan lisans mezunlarının yalnızca yüzde 56,7'si eğitim aldığı alanla uyumlu bir meslekte çalışıyor.

Lisans mezunlarının kayıtlı istihdam oranı yüzde 73,9 olurken ilk işini bulma süresi ortalama 14,2 ayı buluyor. 15-34 yaş grubundaki yükseköğretim mezunlarının yüzde 22,8'i yaptığı işin eğitim seviyesinin altında olduğunu düşünüyor.

Analizde eğitim sırasında iş deneyimi kazanmanın istihdam şansını artırdığının da altı çizildi.

En az lise mezunu gençlerde istihdam oranı, eğitim sırasında çalışanlarda yüzde 68,6, çalışmayanlarda yüzde 55,8.

Analizde üniversite-sanayi iş birliğinin güçlendirilmesi, stajların yaygınlaştırılması ve kariyer rehberliğinin geliştirilmesi önerildi.