İlçe tüketici hakem heyetleri kalkıyor mu?

2027 Yılı Cumhurbaşkanlığı Yıllık Programı, tüketici hakem heyetlerinin 81 il merkezinde olacak şekilde yeniden yapılandırılmasını öngördü. Ticaret Bakanlığı'nın açıklamalarına göre bu süreç Kasım 2025'te başladı: Karar yetkisi il merkezlerindeki 170 heyette toplanırken ilçe kaymakamlıkları başvuru ve irtibat noktası olarak hizmet vermeye devam ediyor. Tüketici örgütleri ise düzenlemeyi "adaletin yurttaştan uzaklaştırılması" olarak eleştirerek Danıştay'a başvurdu.

Yıllık Programda hakem heyetleri için ne yazıyor?

Programın tüketicinin korunmasına ilişkin bölümüne bu yıl eklenen Tedbir 621.5'e göre tüketici hakem heyetlerinin 81 il merkezinde olacak şekilde yeniden yapılandırılması sağlanacak ve heyetlerin kurumsal ve beşeri kapasiteleri geliştirilecek.

2027 için öngörülen faaliyet "Tüketici Hakem Heyetleri 81 il merkezinde olacak şekilde yeniden yapılandırılacaktır" şeklinde. Tedbirin sorumlusu Ticaret Bakanlığı, işbirliği yapacak kurum İçişleri Bakanlığı.

2026 Yıllık Programında hakem heyetlerine ilişkin bir tedbir yer almıyordu.

İlçe tüketici hakem heyetleri kalkıyor mu?

Ticaret Bakanlığı, Kasım 2025'te yaptığı açıklamada heyetlerin kapatılmadığını, il merkezlerinde ticaret il müdürlükleri bünyesinde karar mercii olarak yeniden yapılandırıldığını duyurdu. Bakanlığa göre bu kapsamda toplam 170 tüketici hakem heyeti karar mercii olarak yetkilendirildi.

Bakanlık, "İlçe kaymakamlıklarında başvuru ve irtibat noktaları hizmet vermeye devam etmektedir" açıklamasını yaptı. Buna göre tüketiciler başvurularını yine il ve ilçelerde yapabilecek, ancak başvurular il merkezlerindeki heyetlerce karara bağlanacak.

Büyükşehir statüsündeki 19 ilde heyetlerin il merkezlerinde birleştirilmesi için yetki alanları 1 Ocak 2026'dan itibaren yeniden düzenlendi. Bakanlık, iş yükünün artması halinde heyet sayısının artırılabileceğini de belirtti.

Bakanlık neden il merkezlerini tercih ediyor?

Bakanlık, düzenlemenin hizmet kalitesini artırmak, karar sürelerini kısaltmak, uygulamada birliği sağlamak ve uzmanlaşmayı güçlendirmek amacıyla yapıldığını açıkladı. "Yapılan düzenlemeyle tüketicilerimizin hak arama yollarında herhangi bir hak kaybı söz konusu değildir" denildi.

Bakanlık, 2018'deki benzer bir yapılanmada aksaklık yaşanmadığını ve ortalama karar süresinin 2017'deki 174 günden 2024'te yaklaşık 98 güne indiğini de hatırlattı.

Tüketici örgütleri neden karşı çıkıyor?

Tüketici örgütleri, heyet sayısının 211'den 170'e düşürülmesine ve büyükşehirlerdeki merkezileşmeye karşı kararın iptali için Danıştay'a başvurdu. Örgütlere göre yurttaşın ilçesindeki heyete kolayca başvurabildiği sistemin ortadan kalkması, ekonomik olarak zayıf tüketicilerin hak aramasını zorlaştıracak.

Hakem heyetlerine kaç başvuru yapılıyor?

Programa göre 2025'te tüketici hakem heyetlerine 907 bin 515 başvuru yapıldı. Bu sayı 2024'te 755 bin 997'ydi; bir yılda yüzde 20'lik artış var.

Başvuruların 484 bin 170'i perakende ticaret, 104 bin 112'si abonelik hizmetleriyle ilgiliydi. 2026'da değeri 186 bin TL'nin altındaki tüketici uyuşmazlıklarında tüketici hakem heyetleri görevli.

Programa bu yıl eklenen Tedbir 621.6'ya göre tüketici uyuşmazlıklarının elektronik ortamda çözülebilmesi için Tüketici Şikayet Platformu kurulacak. 2027'de platformun sistem altyapısının kurulması öngörülüyor.