2 Nolu Baro Başsavcı ile görüştü: Adliyedeki banko savunma hakkını kısıtlıyor
İstanbul 2 Nolu Barosu yönetimi, İstanbul Adliyesi'nin 7. katındaki Terör ve Örgütlü Suçlar Soruşturma Bürosu'na erişimde avukatların yaşadığı sorunları 3 Kasım 2026'da İstanbul Cumhuriyet Başsavcısı Fatih Dönmez'e iletti. Baro, büro girişindeki uygulamaların savunma hakkını ve adil yargılanma hakkını kısıtladığını savundu. Görüşmede ivedi durumlar için başsavcı vekillerine başvuru yolu öne çıktı. Baro ise bu adımı yeterli görmeyerek kalıcı bir çözüm istedi.
7. kattaki Terör Bürosu'nda avukatlar hangi sorunu yaşıyor?
Şikayetin merkezinde üç uygulama var: büro girişindeki ikinci arama noktası, X-ray cihazı ve büronun önüne kurulan banko. Baronun açıklamasına göre avukatlar bu bankodan içeri giremiyor.
Bu nedenle dosyasını incelemek isteyen avukat, soruşturma savcısıyla görüşemiyor. Savcılık kalemindeki personele de ancak telefonla ve güçlükle ulaşabiliyor.
Baro, adliyedeki önleyici güvenlik tedbirlerinin "makul ölçüleri" aştığı görüşünde. Açıklamada bu tablonun, savunmanın etkin katkısından yoksun bir soruşturma süreci ortaya çıkardığı ifade edildi.
Baro, Başsavcı Dönmez'den ne istedi?
Görüşmeye İstanbul 2 Nolu Barosu Başkanı Av. Rıza Saka ve yönetim kurulu üyeleri katıldı. Saka, 11 Ekim 2026'daki seçimde baro başkanlığına seçilmişti.
Baro heyetinin temel talebi, avukatların hem soruşturma savcılarıyla hem de kalem personeliyle görüşebileceği makul bir yöntemin bir an önce belirlenmesi oldu. Heyet, aksi halde uzun süredir dile getirilen şikayetlerin sürüncemede kalacağını aktardı.
Açıklamaya göre bu durum, soruşturmaların süratle ve adil biçimde yürütülmesi ilkesinden de taviz anlamına gelecek. Baro, görüşme talebine hızlı yanıt verdiği için Başsavcı Dönmez'e teşekkür etti.
Avukatlar ivedi işlerde dosyaya nasıl ulaşacak?
Görüşmede öncelikli olarak başsavcı vekillerinin konuda yetkili olduğu belirtildi. Buna göre ivedi durumlarda avukatlar başsavcı vekillerine başvurarak soruşturma dosyalarına erişebilecek.
Baro bu yolu sorunun tamamını çözen bir adım olarak görmüyor. Açıklamada konunun daha kapsamlı değerlendirilmesi gerektiği, sorunların savunma hakkını daha etkin güvence altına alacak "kalıcı ve makul" bir çözüme kavuşturulması gerektiği vurgulandı.
Baro, süreci takip edeceğini ve adliyedeki sorunlar için yetkili kurumlarla iş birliğine hazır olduğunu da bildirdi. Açıklamada başvurunun nasıl yapılacağına veya süresine ilişkin ayrıntı yer almadı.
Avukatın soruşturma dosyasını inceleme yetkisi nereden geliyor?
Tartışmanın hukuki zemini büyük ölçüde iki kanuna dayanıyor. 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 153. maddesi, müdafiin soruşturma evresinde dosya içeriğini inceleyebileceğini ve istediği belgelerin örneğini harçsız alabileceğini düzenliyor.
Bu yetki sınırsız değil. Kanunda sayılan suçlarda, incelemenin soruşturmanın amacını tehlikeye düşürebileceği hallerde, Cumhuriyet savcısının istemi üzerine hakim kararıyla kısıtlama getirilebiliyor.
1136 sayılı Avukatlık Kanunu'nun 46. maddesi ise avukat veya stajyerin vekaletname olmaksızın dava ve takip dosyalarını inceleyebileceğini öngörüyor. Ancak bu hükmün soruşturma dosyalarını kapsayıp kapsamadığı uygulamada tartışma konusu.
İstanbul Adliyesi'nde X-ray ve kısıtlı alan tartışması ne zaman başladı?
İstanbul Adalet Sarayı'nda X-ray uygulaması Nisan 2015'te de avukatların tepkisine yol açmıştı. O dönemki tartışma, Cumhuriyet Savcısı Mehmet Selim Kiraz'ın adliyedeki odasında rehin alınıp öldürülmesinin ardından adliye girişlerinde alınan önlemlere ilişkindi.
Soruşturma bürosu önündeki uygulamalar ise Ekim 2025'te gündeme geldi. İstanbul Barosu, İstanbul ve Anadolu adliyelerindeki X-ray ve güvenlik uygulamalarına tepki göstererek Başsavcılığa yazılı başvuruda bulunduğunu duyurdu.
Aralık 2025'te basına yansıyan bilgilere göre İstanbul Barosu, İstanbul Adalet Sarayı D Blok 6 ve 7. katlar ile Anadolu Adalet Sarayı B Blok 5. kattaki uygulamalar için Adalet Bakanlığı aleyhine iki idari dava açtı. Baro bu davalarda işlemlerin iptalini ve yürütmenin durdurulmasını istedi, başsavcılıkların adliye idaresine ilişkin kanuni yetkisi bulunmadığını savundu.