Kredi blokesi gerekçesiyle emekli maaşını taşımaya banka engel olamaz

Emekli maaşını başka bir bankaya taşımak isteyen bir vatandaşın açtığı dava, bankaların kredi gerekçesiyle maaş hesabına bloke koyarak taşıma işlemini engelleyip engelleyemeyeceği tartışmasını yargıya taşıdı. Davacı emekli, 2015 yılından itibaren emekli aylığını davalı bankanın Ankara Anıttepe Şubesi'nde açılan hesap üzerinden aldığını, son yıllarda özel bankaların sunduğu yüksek promosyon kampanyalarının emekliler açısından önemli bir ekonomik fırsat oluşturduğunu belirterek maaşını başka bir bankaya taşımak istediğini ileri sürdü. Ancak yeni bankayla yaptığı görüşmede, mevcut bankanın emekli maaşı üzerine bloke koyması nedeniyle taşıma işleminin gerçekleştirilemediğini öğrendiğini ifade etti. Bunun üzerine davalı banka ile iletişime geçen davacıya, bankadan kullanılan konut kredisi nedeniyle emekli aylığı üzerine bloke konulduğu ve kredi borcu tamamen bitmeden bu blokenin kaldırılamayacağı bildirildi. Davacı taraf ise bankanın bu uygulamasının hukuki dayanağı bulunmadığını, emekli maaşının başka bankaya taşınmasının bloke yoluyla engellenemeyeceğini savunarak, maaş hesabı üzerindeki blokenin kaldırılması ve taraflar arasındaki hukuki ihtilafın giderilmesi talebiyle dava açtı.

Emekli maaşına kredi nedeniyle bloke konuldu

Davacı emekli, maaşını 2015 yılından itibaren Ziraat Bankası'nın Ankara Anıttepe Şubesi üzerinden alıyordu. Daha sonra diğer bankaların sunduğu promosyon kampanyalarından yararlanmak isteyen emekli, maaşını başka bir bankaya taşımak istedi.

Ancak banka tarafından, kullanılan konut kredisi gerekçe gösterilerek emekli maaşı üzerine bloke konulduğu ve kredi bitmeden maaşın başka bankaya taşınamayacağı bildirildi. Bunun üzerine emekli, blokenin kaldırılması ve bankanın engelinin ortadan kaldırılması için dava açtı.

Mahkeme: Maaş üzerine konulan muvafakat geçerli değil

Ankara 5. Tüketici Mahkemesi, yaptığı değerlendirmede İcra ve İflas Kanunu'nun 83/a maddesine dikkat çekti. Mahkeme, haczedilemeyen mal ve haklar üzerinde önceden yapılan anlaşmaların geçerli olmayacağını belirtti.

Bu nedenle kredi kullanımı sırasında emekli maaşı üzerine bloke konulmasına ilişkin muvafakatın hukuken geçerli sayılamayacağı ifade edildi. Ayrıca SGK ile banka arasında yapılan protokolde blokenin uygulanması ve kaldırılması konusunda bankanın sorumlu olduğu belirtildi.

Mahkeme, emekli maaşı üzerindeki blokenin kaldırılmasına ve emeklinin maaşını başka bankaya taşımasının önündeki engelin kaldırılmasına karar verdi.

İstinaf: SGK ile yapılan protokol emekliye karşı ileri sürülemez

Karar, banka tarafından istinafa taşındı. Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi ise yerel mahkeme kararını hukuka uygun buldu.

İstinaf mahkemesi kararında, bankayla SGK arasında yapılan protokolün taraflar arasındaki iç ilişkiye yönelik olduğu belirtildi. Bu protokolün emekli açısından bağlayıcı bir sonuç doğuramayacağı vurgulandı.

Ayrıca kredi sözleşmesinde emekli maaşının başka bankaya aktarılmayacağına ilişkin imzalı bir hüküm de bulunmadığı ifade edildi. Bu nedenle bankanın istinaf başvurusu esastan reddedildi.

Yargıtay: Karar usul ve yasaya uygun

Dosya bu kez temyiz incelemesi için Yargıtay'a taşındı. Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, yaptığı incelemede Bölge Adliye Mahkemesi kararında hukuka aykırılık bulunmadığına hükmetti.

Daire, bankanın temyiz itirazlarını reddederek Ankara Bölge Adliye Mahkemesi kararını onadı. Böylece emekli maaşına konulan blokenin kaldırılması yönündeki karar kesinleşmiş oldu.

Kararın önemi: Mahkeme kararları, bankaların kredi ilişkisini gerekçe göstererek emekli maaşının başka bankaya taşınmasını engelleyemeyeceğini ortaya koymuş oldu.