Evde Bakım Yardımı Yönetmeliği değişti: Şartlar ağırlaştı
Evde Bakım Yardımı Yönetmeliği'nde yapılan kapsamlı değişiklikle birlikte bakıma muhtaçlık kriterleri yeniden tanımlandı. Gelir hesaplaması sıkılaştırılırken, yardımın kesilmesi ve geri alınmasına ilişkin hükümler genişletildi.
Evde bakım yardımı yönetmeliği değişti
16 Ocak 2026 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanan düzenleme ile Evde Bakım Yardımı Yönetmeliğinin birçok maddesinde önemli değişiklikler yapıldı. Yeni hükümlerle birlikte evde bakım yardımından yararlanma şartları yeniden düzenlenirken, denetim mekanizmaları güçlendirildi, idarenin takdir ve sonlandırma yetkisi genişletildi.
Bakıma muhtaçlık tespiti zorlaştı
Yeni düzenlemeye göre, evde bakım yardımından yararlanabilmek için yalnızca sağlık kurulu raporu yeterli olmayacak. Engelli bireyin, günlük yaşamın olağan ve tekrar eden gereklerini başkasının yardımı olmadan sürdüremeyeceği, sağlık raporuna ek olarak heyet tarafından düzenlenecek bakım raporu ile tespit edilecek.
Bu değişiklikle birlikte, aynı sağlık raporuna sahip kişiler açısından uygulamada farklı değerlendirmelerin yapılmasının önü açılmış oldu.
Engelli birey, başka bir engelliye bakamayacak
Yönetmeliğe eklenen yeni hükümle birlikte;
- Evde bakım yardımından yararlanan bir engelli birey, başka bir engelli bireyin bakımını üstlenemeyecek,
- Bakım veren kişi engelli statüsünde ise evde bakım yardımından yararlanamayacak.
Bu düzenleme ile uygulamada görülen karşılıklı bakım modellerine son verilmesi amaçlanıyor.
Gelir hesaplamasında yeni kriterler getirildi
Yönetmelik değişikliğiyle birlikte hane gelirinin tespitinde esas alınan unsurlar önemli ölçüde genişletildi.
Buna göre:
- Hanede bulunan binek araçlar, sayısına ve değerine göre gelir hesabına dahil edilecek,
- Kira geliri elde edilmese dahi, rayiç bedel üzerinden varsayımsal gelir hesaplanabilecek,
- Birden fazla konut ve araç sahibi olanlar açısından gelir kriteri daha ağır hale getirildi.
Öte yandan öğrenim kredisi, doğum yardımı ve staj ücretlerinin hane gelirine dahil edilmeyeceği hüküm altına alındı.
Yardımın kesilmesi ve geri alınması kolaylaştı
Yeni düzenlemeyle birlikte;
- Yapılan kontrol ve rehberlik incelemesinde, engelli bireyin bakım ihtiyacının ortadan kalktığının tespit edilmesi halinde yardım tespit tarihi itibarıyla kesilecek,
- Sürekli ibareli sağlık raporu bulunsa dahi, sonradan uygun olmayan bir rapor düzenlenmesi halinde yardım geriye dönük olarak sonlandırılabilecek,
- Bildirim yükümlülüğüne uyulmuş olsa bile, yersiz ödemeler yasal faiziyle birlikte geri alınacak.
İtiraz hakkı tanındı ancak sınırlandı
Yönetmelikle birlikte, evde bakım yardımının kontrol ve rehberlik raporu sonucunda kesilmesi durumunda 30 gün içinde itiraz edilebilmesi imkanı getirildi. Ancak itirazlar, idare bünyesinde oluşturulacak ikinci bir heyet tarafından değerlendirilecek ve bu heyetin kararı nihai olacak.
Aynı belge ve şartlarla yeniden başvuru yapılmasına ise izin verilmeyecek.
Değişiklikler ne anlama geliyor?
Yapılan düzenlemelerle birlikte evde bakım yardımı;
Daha sıkı şartlara bağlandı,
Denetim ve sonlandırma süreçleri hızlandırıldı,
Yardım alanlar açısından geri ödeme ve kesinti riski artırıldı.
Yeni hükümler, evde bakım yardımının hak temelli bir destekten ziyade, sürekli denetime tabi bir sosyal yardım modeli haline geldiği yönünde değerlendiriliyor.
İşte Evde Bakım Yönetmeliğinde yapılan değişiklikler:
Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı ile Hazine ve Maliye Bakanlığından:
EVDE BAKIM YARDIMI YÖNETMELİĞİNDE DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR YÖNETMELİK
MADDE 1- 26/5/2023 tarihli ve 32202 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Evde Bakım Yardımı Yönetmeliğinin 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (l) bendine "yapılmadığının" ibaresinden sonra gelmek üzere "ve 5 inci maddenin birinci fıkrasının (a), (b) ve (c) bentlerinde belirtilen şartların sağlanıp sağlanmadığının" ibaresi eklenmiştir.
MADDE 2- Aynı Yönetmeliğin 5 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi aşağıdaki şekilde değiştirilmiş, aynı fıkranın (c) bendine "bakımı olmadan devam ettiremeyeceğinin" ibaresinden sonra gelmek üzere "heyet tarafından" ibaresi eklenmiş, aynı maddenin ikinci fıkrasına "her bakıma ihtiyacı olan engelli birey" ibaresinden sonra gelmek üzere "evde bakım yardımından yararlansın veya yararlanmasın" ibaresi eklenmiş, sekizinci fıkrasında yer alan "ve kararın il müdürlüğünce onaylanması" ibaresi yürürlükten kaldırılmış, aynı fıkraya "başka akrabası" ibaresinden sonra gelmek üzere "yıl içinde" ibaresi eklenmiş ve aynı maddeye aşağıdaki fıkra eklenmiştir.
"b) 4 üncü maddenin birinci fıkrasının (g) bendi uyarınca bakıma ihtiyacı olan engelli bireyin (m) bendinde belirtilen koşulları sağlayan son tarihli sağlık raporuna sahip olması,"
"(12) Evde bakım yardımından yararlanan engelli birey, başka bir engelli bireyin bakımını üstlenemez ve yardımdan yararlanamaz. Aynı şekilde, bakım veren birey de engelli birey olarak evde bakım yardımından yararlanamaz."
MADDE 3- Aynı Yönetmeliğin 7 nci maddesinin birinci fıkrasının (d) bendinde yer alan "veya tevzi formu" ibaresi yürürlükten kaldırılmıştır.
MADDE 4- Aynı Yönetmeliğin 8 inci maddesinin birinci fıkrası aşağıdaki şekilde değiştirilmiş ve aynı maddeye aşağıdaki fıkra eklenmiştir.
"(1) Başvuru, dosyada bulunan belgeler ile hane ziyareti kapsamında elde edilen bilgilere dayalı olarak değerlendirilir."
"(4) Evde bakım yardımından yararlanılabilmesi için 4 üncü maddenin birinci fıkrasının (m) bendinde belirtilen sağlık raporuna ek olarak engelli bireyin günlük hayatın alışılmış, tekrar eden gereklerini önemli ölçüde yerine getirememesi nedeniyle hayatını başkasının yardımı ve bakımı olmadan devam ettiremeyeceğinin heyet tarafından bakım raporuyla tespit edilmesi esastır."
MADDE 5- Aynı Yönetmeliğin 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde yer alan "engelli bireyin;" ibaresi "engelli bireye bakım veren tarafından sunulan;" şeklinde değiştirilmiş ve aynı bendin (14) numaralı alt bendi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
"14) Çamaşırlarının yıkanması hizmetlerini."
MADDE 6- Aynı Yönetmeliğin 14 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinin (1) numaralı alt bendine " ücret," ibaresinden sonra gelmek üzere "mesai," ibaresi eklenmiş, (2) numaralı alt bendinde yer alan "takdir edilen veya beyan edilen rayiç bedelinin 240'ta biri ve" ibaresi "kira geliri elde ediliyorsa kira sözleşmesindeki tutar üzerinden veya sözleşme yoksa" şeklinde değiştirilmiş, (3) numaralı alt bendinde yer alan "haricindeki konut için kira geliri elde edilmiyorsa veya kira geliri beyan edilmiyorsa konutun" ibaresi "haricinde diğer konutları için kira geliri elde edilmiyorsa takdir edilen veya beyan edilen" şeklinde değiştirilmiş, (4) numaralı alt bendinde yer alan "takdir edilen veya beyan edilen rayiç bedelin 240'ta biri ve" ibaresi "kira geliri elde ediliyorsa kira sözleşmesindeki tutar üzerinden veya sözleşme yoksa" şeklinde değiştirilmiş, (6) numaralı alt bendine "zirai/ticari/kira ve benzeri" ibaresinden sonra gelmek üzere "gelir elde ediliyorsa" ibaresi eklenmiş, (7) numaralı alt bendi aşağıdaki şekilde değiştirilmiş, aynı bende (7) numaralı alt bendinden sonra gelmek üzere aşağıdaki alt bent eklenmiş ve diğer alt bentler buna göre teselsül ettirilmiş, mevcut (11) numaralı alt bendinde yer alan "burs," ibaresi yürürlükten kaldırılmış, aynı fıkranın (b) bendi yürürlükten kaldırılmış ve aynı fıkraya aşağıdaki bentler eklenmiştir.
"7) Hanede bir adet binek araç bulunması halinde 6/6/2002 tarihli ve 4760 sayılı Özel Tüketim Vergisi Kanununun 7 nci maddesinin (2) numaralı bendinde yer alan tutarın, her yıl yeniden değerleme oranında artırılmasıyla belirlenen parasal limiti aşan kısmının 120'de biri,"
"8) Hanede birden fazla binek araç bulunması halinde rayiç veya kasko bedeli en yüksek olan araç için (7) numaralı alt bentte yer alan hükümler uygulanırken diğer tüm binek araçların kasko veya rayiç bedelinin 120'de biri,"
"d) Öğrenim kredisi, doğum yardımı ve 5/6/1986 tarihli ve 3308 sayılı Mesleki Eğitim Kanunu kapsamında ödenen staj ücretleri hane gelirine dahil edilmez.
e) Koruyucu aile ve sosyal ve ekonomik destek hizmetinden faydalanan çocuk evde bakım yardımından faydalanamaz.
f) (a) bendinin (2), (4) ve (6) numaralı alt bentlerine göre hesaplanan kira geliri, kira geliri elde edilmemesi durumunda takdir edilen veya beyan edilen rayiç bedelin ilgisine göre 120'de biri veya 240'da biri şeklinde hesaplanan gelirden az olamaz."
MADDE 7- Aynı Yönetmeliğin 15 inci maddesinin birinci fıkrasının ikinci ve dördüncü cümleleri aşağıdaki şekilde değiştirilmiş, ikinci fıkrasının (ç) bendinde yer alan "tarihten bir gün önce" ibaresi "tarihte" şeklinde değiştirilmiş, aynı fıkraya aşağıdaki bent eklenmiş ve aynı maddeye aşağıdaki fıkra eklenmiştir.
"Kişinin nakil talebinde bulunması veya bilgi sistemi üzerinden kişiye ait nakil olay kaydı bulunması halinde dosya ile ilgili olarak Bakanlık bilgi sistemi üzerinden nakil işlemi gerçekleştirilir."
"Kişinin 90 gün içerisinde yeni adresine nakil için talepte bulunmaması veya sistem üzerinden nakil işleminin tamamlanmaması halinde yardım sonlandırılır."
"g) Hanede yapılan kontrol ve rehberlik incelemesi sonucunda, engelli bireyin günlük yaşamın olağan ve tekrar eden işlerini büyük ölçüde kendi başına yapabildiği, başkasının yardımına ve bakımına ihtiyaç duymadan hayatını sürdürebildiği tespit edilirse; ayrıca bireysel bakım planında bakım veren tarafından sunulması öngörülen hizmetlerin artık engelli birey tarafından karşılandığı belirlenirse, yardım, bu tespit tarihinden itibaren heyet kararıyla sonlandırılır."
"(6) Sürekli ibareli sağlık raporuyla yardımdan yararlanmakta olan kişinin daha sonra yardımdan yararlanmaya uygun olmayan bir sağlık raporu düzenlendiğinin tespiti halinde, yardım söz konusu uygun olmayan sağlık raporunun düzenlendiği tarih itibarıyla sonlandırılır. Bu tarihten sonra yapılmış olan ödemeler genel hükümlere göre ilgililerden tahsil edilir."
MADDE 8- Aynı Yönetmeliğin 16 ncı maddesinin birinci fıkrasına aşağıdaki cümle eklenmiştir.
"Bildirim yükümlülüğüne uyulsa dahi kişiye yapılmış yersiz ödemeler, yasal faizi ile birlikte genel hükümlere göre takip ve tahsil edilir."
MADDE 9- Aynı Yönetmeliğin 18 inci maddesinin dördüncü fıkrasına aşağıdaki bent eklenmiştir.
"ç) Kontrol ve rehberlik raporu sonucuna göre yardımı sonlandırılan dosyalarla ilgili karara tebliğ tarihinden itibaren 30 gün içinde itiraz edilebilir. İtiraz başvuruyu değerlendiren il müdürlüğü veya sosyal hizmet merkezi müdürlüğü tarafından karara bağlanır. Bu durumda daha önceki değerlendirmeyi yapan heyette görevlendirilmemiş personelden oluşan ikinci bir heyet görevlendirilerek işlem yapılır. İtirazlarda, ikinci heyetin verdiği karar nihai karardır. İkinci heyet tarafından alınan nihai karara esas belge ve koşullarda bir değişiklik olmaksızın yapılan yeni başvurular değerlendirmeye alınmaz."
MADDE 10- Bu Yönetmelik yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
MADDE 11- Bu Yönetmelik hükümlerini Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı ile Hazine ve Maliye Bakanı birlikte yürütür.