Sürücüler dikkat! Hangi elektrikli araca hangi ehliyet gerekiyor?
Baharın gelmesiyle yollara çıkan elektrikli bisiklet kullanıcıları, araçlarının motor gücü 250 Watt'ı veya hızı 25 km/saati aştığı durumlarda "ehliyetsiz araç kullanma" cezası riskiyle karşı karşıya kalıyor. Uzmanlar uyarıyor: Bir aracın ehliyet gerektirip gerektirmediğini "elektrikli" olması değil; tescil belgesindeki motor gücü, azami hızı ve teknik sınıfı belirliyor.
Avrupa Birliği uyum süreci kapsamında genişletilen ehliyet sistemiyle Türkiye'de sürücü belgesi sınıfları 9'dan 18'e çıkarılırken, motosiklet ve benzeri araçlar için yeni alt kategoriler de tanımlanmıştı. Yapılan bu değişiklik sonrası, ilkbahar aylarının yaklaşmasıyla birlikte elektrikli bisiklet kullanıcıları "ehliyetsiz araç kullanma" cezalarıyla karşı karşıya kalmaya başladı. Bu durum "Elektrikli bisiklet için ehliyet gerekir mi?" sorusunu yeniden gündeme taşıdı.
'Elektrikli bisitlet' kriterleri neler?
Mevzuata göre bir aracın "elektrikli bisiklet" sayılabilmesi için belirli teknik kriterleri karşılaması gerekiyor. Buna göre; Motor gücü 250 Watt'ı geçmeyen, azami hızı 25 km/saat ile sınırlı olan ve pedal desteği olmadan sürekli hareket edemeyen araçlar bisiklet statüsünde değerlendiriliyor ve bisiklet yollarında veya şehir içi yollarda kullanılabiliyor.
Ancak bu sınırların aşılması durumunda araçların hukuki statüsü değişiyor. Piyasada "elektrikli bisiklet" adıyla satılan bazı modellerin 2000 Watt'ın üzerinde güç üretebildiği, 45, 65 hatta 90 km/saat hızlara ulaşabildiği belirtiliyor. Bu tip araçlar mevzuat kapsamında artık bisiklet değil, moped sınıfı içinde değerlendiriliyor. Bu nedenle söz konusu araçların ehliyetsiz kullanılması halinde sürücülere idari para cezası uygulanabiliyor.
Elektrikli scoooter'ların da kullanım kuralları var
Benzer şekilde elektrikli scooter'larda da kullanım kuralları bulunuyor. Ayakta kullanılan scooter'lar için ehliyet zorunluluğu olmasa da kaldırımda kullanım yasaklanırken, öncelikli kullanım alanı bisiklet yolları olarak tanımlanıyor.
50 cc'ye kadar olan motosikletler için M sınıfı ehliyet gerekirken, B sınıfı sürücü belgesi sahipleri de bu araçları kullanabiliyor. 125 cc motosikletlerde ise A1 ehliyeti ya da belirli şartlar altında B sınıfı ehliyete ek eğitim zorunluluğu bulunuyor.
En büyük sorun 'teknik sınıfın' bilinmemesi
Uzmanlar, sahadaki en büyük sorunun kullanıcıların araçlarının teknik sınıfını bilmemesinden kaynaklandığını vurguluyor. Birçok sürücü "elektrikli" ibaresini ehliyet gerektirmediği yönünde yanlış yorumluyor. Ancak denetimlerde belirleyici olan unsur aracın adı değil, motor gücü ve hız kapasitesi oluyor.
HANGİ ARAÇ HANGİ EHLİYETLE KULLANILIYOR
Ali Çelik